Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Roadmovie als enige Nederlandse film op ’s werelds grootste filmfestival

Cultuur

Belinda van de Graaf

Still uit ‘Take me somewhere nice’. © RV
interview

De Nederlands-Bosnische regisseuse Ena Sendijarevic maakt deze week een geweldige dubbelslag. Haar speelfilmdebuut ‘Take Me Somewhere Nice’ beleeft morgen zijn Nederlandse bioscooppremière en is vandaag te zien op het Filmfestival van Cannes.

Het is echt een eer om met mijn eerste film in Cannes te zijn”, zegt Ena Sendijarevic (31) glunderend. Omdat ze eerder dit jaar al de Speciale Juryprijs oogstte op het Filmfestival van Rotterdam, had ze een uitnodiging voor Cannes eigenlijk niet meer verwacht. Maar ‘Take me somewhere nice’ figureert wel degelijk als enige Nederlandse film op het grootste filmfestival ter wereld.

Lees verder na de advertentie

Verantwoordelijk voor de selectie is een Franse organisatie van filmmakers die zich inzet voor de distributie van onafhankelijke films. “Het is een soort garantie dat mijn film in Frankrijk in de bioscoop verschijnt. Voor mij als beginnend filmmaker is dat een belangrijke stap.”

Het gaat om een heerlijk speelse mix van roadmovie, coming-of-age-film en migrantendrama, waarin een avontuurlijk tienermeisje de hoofdrol opeist. De Nederlands-Bosnische Alma besluit op een dag haar zieke vader in Bosnië te bezoeken en komt samen met een neef en diens beste vriend in een bizarre, zomerse roadtrip terecht. Als decor dient het prachtige Bosnische berglandschap.

Ena Sendijarevic © Imke Panhuijzen

Zigeunergezin

Sendijarevic was 5 jaar toe ze met haar familie vluchtte voor de oorlog in voormalig Joegoslavië. De eerste halte was Berlijn. Toen de oorlog na twee jaar nog niet voorbij was, settelde het gezin zich in Nederland. “Ik herinner me dat we als een soort zigeunergezin rondreisden, van kleine plaatsjes in de Achterhoek tot in de Randstad.”

Op haar zeventiende kreeg Sendijarevic eindelijk vaste voet aan de grond in Amsterdam waar ze een universitaire studie media & cultuur deed, naar de Filmacademie ging en in studentenbioscoop Kriterion werkte. Haar korte film ‘Import’ (2016), waarin ze met veel humor vertelde over een Bosnisch gezin dat probeert te integreren in een klein Nederlands dorp, werd eerder geselecteerd voor Cannes en als Nederlandse inzending naar de Oscars afgevaardigd.

Inspiratie

Dat ze in haar eerste speelfilm iets met migratie en identiteit wilde doen, stond wel vast, maar het mocht beslist niet zo’n typische slachtofferfilm worden. Een grote inspiratie was ‘Stranger than paradise’ waarmee Jim Jarmusch in 1984 in Cannes debuteerde. “Toen ik die film voor het eerst zag, was dat een enorme bevrijding”, zegt ze. “In de film reist een Hongaars meisje naar New York. De thema’s migratie en identiteit worden door Jarmusch aangesneden, maar op zo’n manier dat ik me ermee kon identificeren. Ze zijn niet prominent, maar zitten subtiel in het verhaal verweven.

“Ik dacht: zo kan een film dus ook zijn: speels en vol verrassingen. Het hoeft niet allemaal zo efficiënt te zijn, met een keurig plotje waarin het hoofdpersonage een doel heeft en onderweg obstakels tegenkomt. Jarmusch’ manier van vertellen staat veel dichter bij het leven, vind ik.” Lachend: “Het leven is één groot vraagteken. We dolen maar wat rond. We doen maar wat. Er gebeuren onverwachte dingen. Soms dealen we ermee en soms helemaal niet.”

Oervrouw

In Take me somewhere nice zit hoofdpersoon Alma overal een beetje tussenin. Tussen Nederland en Bosnië, Oost en West, meisje en vrouw, naïviteit en wijsheid. “Sommige dingen zijn duidelijk autobiografisch. Nederland en Bosnië zijn twee landen die ook in mijn leven een grote rol spelen”, zegt ­Sendijarevic. “Maar het is niet zo dat ik compleet samenval met Alma. Wat ik via haar wel heel goed kwijt kon, was de omgang met het lichaam. Hoe voelt je lichaam van binnen en hoe wordt je lichaam van buiten gezien? Op welke manieren kun je seks ervaren? En wanneer komt in het meisje de oervrouw naar boven?

Vrouwen hebben macht gekregen over hun eigen beelden

“Mannen hebben altijd vrouwen uitgebeeld en zich in films over de vrouwelijke seksualiteit ontfermd. Denk aan al die mannen met hun muzen. Maar vrouwen zijn meer en meer de ­camera gaan hanteren. Ze hebben daarmee macht gekregen over hun eigen beelden.

“Vrouwen laten tegenwoordig hun stem horen. Ze stellen vragen, zo van: ‘Ho, wacht even, dat beeld dat jullie van vrouwen hebben geschapen, misschien is dat wel een beeld dat mij vervreemdt van mezelf. Misschien wil ik helemaal niet zo’n vrouw zijn. En misschien zijn er andere beelden te bedenken waarin ik me wel herken.

“Ik denk dat het belangrijk is om als vrouw over de ervaring van vrouwen te vertellen. Ik ben nu bezig met het scenario voor mijn tweede film. Dat is ook een vrouwenportret waarin ik lijntjes uitgooi over migratie en identiteit, maar dan heel anders: gesitueerd in Nederlands-Indië. Het gaat over de vrouwelijke ervaring van het koloniale verleden. Niet zwaar, maar licht absurdistisch, waar ik erg van houd.”

Lees ook:

Vrouwelijke filmmakers pakken prijzen in Rotterdam

Op het Internationaal Filmfestival van Rotterdam won de 32-jarige Zhu Shengze onlangs de Tiger Award met haar film ‘Present.Perfect’. Aan de hoofdprijs is een geldbedrag verbonden van 40.000 euro.

Strijdbare filmmakers en een furieuze speech sluiten Cannes af

Het 71ste Festival de Cannes beleefde vorig jaar de beste editie in jaren. Minder grote namen, klaagde men vooraf, maar juist dat zorgde voor sterk festival. Er waren boze speeches en Lars von Trier verscheen met trillende handen.

Lees hier ook de recensie van ‘Take me somewhere nice’: De volwassenheid loert in deze dromerige roadmovie

Deel dit artikel

Vrouwen hebben macht gekregen over hun eigen beelden