Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Rapper Winne wil mensen naar het licht brengen: ‘Rappers zijn de preachers van deze tijd’

Cultuur

Arjan Visser

© Mark Kohn
De Tien Geboden

Arjan Visser interviewt iedere twee weken iemand aan de hand van de Tien Geboden. Deze week spreekt hij rapper, docent en eigenaar van het platenlabel Couture33 Winston Bergwijn (Paramaribo, 1978), beter bekend als Winne. Bergwijn brak in 2005 door met het nummer ‘Top 3 MC’ en debuteerde een paar jaar later met het album ‘Winne Zonder Strijd’. Onlangs verscheen zijn langverwachte tweede album: ‘Oprecht Door Zee’.

I Gij zult geen andere goden voor mijn aangezicht hebben

Lees verder na de advertentie

“Alles wat mijn hogere ik voedt, alles wat mijn connectie met de Schepper sterker maakt, is welkom. Ik heb niet alleen de Bijbel maar ook de Koran en de Bhagavad Gita in huis. Alles is mogelijk. Ook de evolutie kan onderdeel uitmaken van Gods plan.”

II Gij zult u geen gesneden beeld maken noch enige gestalte van wat boven in de hemel, noch van wat beneden op de aarde, noch van wat in de wateren onder de aarde is

“In 2005 werd ik op basis van één demootje door een label getekend. Ineens stond ik daar, op het podium, en ik kreeg alle aandacht. Natuurlijk wil ik gezien en gehoord worden, maar ik heb nooit iemands afgod willen zijn. Iedereen is een ster. Ik ben een every-day-guy, niks meer of minder dan een ander, maar ik kan dat podium nu wel gebruiken om mensen naar het licht te brengen. Rappers zijn de preachers van deze tijd. Het is moeilijk om de jeugd de kerk in te krijgen of voor politiek te interesseren, maar ze komen bij ons wel naar die boodschap van liefde luisteren.”

Ik was mijn moeders eerste kind: ze mocht niets verkeerd doen, alles moest perfect zijn. Het gevolg is dat ze mij heel erg kort heeft gehouden

III Gij zult de naam van de Here, uw God, niet ijdel gebruiken

“Je zult mij niet horen vloeken. Ik geloof sterk in de kracht van woorden. Mijn album heet niet voor niets Oprecht Door Zee. Biggie (The Notorious B.I.G., Amerikaanse rapper, 1972 - 1997, AV) gaf zijn plaat de titel ‘Ready to Die’ mee. Drie jaar later werd hij doodgeschoten.”

IV Gedenk de sabbatdag, dat gij die heiligt, zes dagen zult gij arbeiden en al uw werk doen; maar de zevende dag is de sabbat van de Here uw God, dan zult gij geen werk doen

“Als ik aan het werk ben, sta ik negen van de tien keer centraal. Ik treed op, ik begeleid als eigenaar van het Couture33-label andere artiesten en ik ben één dag in de week docent aan de Herman Brood Academie. Na alle aandacht, al die gesprekken, de energie die het me heeft gekost, móet ik gewoon tijd voor mezelf inruimen. Ik heb structuur nodig. Structuur geeft me rust, focus en controle. Ik begin elke ochtend met een gebed. Dan dank ik God dat ik in een gezond lijf wakker ben geworden en dat er weer een dag vol mogelijkheden voor me ligt. Daarna maak ik mijn bed op, neem wat te drinken en luister via YouTube naar mensen die me inspireren. Ik heb lang naar de preken van Joel Osteen geluisterd en de laatste tijd spreken de video’s van Tom Bilyeu, waarin hij high performers interviewt, me heel erg aan. Pas daarna pak ik mijn telefoon of luister ik naar het nieuws. Ik bepaal dus zelf de toon van de dag. En zo sluit ik hem ook weer af. In stilte. En ik probeer altijd te bidden voor ik ga slapen.”

V Eer uw vader en uw moeder

“Mijn ouders zijn gescheiden toen ik één jaar oud was. Mijn moeder is daarna samen met mij naar Nederland gegaan. Mijn vader is later gekomen. In mijn herinnering is hij altijd in de buurt geweest, ze hebben ook nooit voor mijn neus ruzie gemaakt of slecht over elkaar gesproken, maar ik geloof dat ze niet echt op een prettige manier uit elkaar zijn gegaan. Maar, hee, dat zijn mijn zaken niet. Wat voor mij telt, is dat er een goede fundering is gelegd: mijn vader en moeder houden allebei van mij. Dat heb ik altijd geweten.

“Mijn moeder was pas eenentwintig toen ze hier kwam, moest alles in haar eentje uitzoeken. Ik was haar eerste kind: ze mocht niets verkeerd doen, alles moest perfect zijn. Het gevolg daarvan is dat ze mij, tot mijn vijftiende, zestiende, heel erg kort heeft gehouden. Voor de kinderen die ze met haar nieuwe vriend kreeg – ik heb twee broertjes, acht en elf jaar jonger, en een zusje met wie ik zelfs twintig jaar scheel – is ze veel minder streng geweest.

“Ik ben pas op mijn vijfentwintigste het huis uit gegaan, misschien ook omdat ik me een soort ouderfiguur voelde; ik moest er voor mijn broertjes en zusje zijn. Laatst kwam ik erachter dat ik die rol in feite altijd op me neem: ik ben het eerste kind, de oudste broer, de wijze vriend, de coach. Ik voel me verantwoordelijk voor alles en iedereen, ook voor het welzijn van mijn moeder. De sterke band – gesmeed toen we nog met z’n tweeën op dat eilandje woonden bij wijze van spreken – is er nog steeds. We spreken elkaar bijna elke dag. Het zijn geen diepgaande gesprekken, het is meer zoiets als even checken: ben je oké? Ja, jij? Ik ook. Wat doe je? Ik zit op de bank. Lekker slapen zo? Ja. Jij ook. Tot morgen.

“Bij het eren van mijn ouders, denk ik in eerste instantie aan mijn moeder. Misschien heb ik nog niet echt de kans gehad om mijn vader te eren. Een paar jaar geleden – het was in een periode dat we elkaar maar weinig zagen – zijn we aan mijn keukentafel gaan zitten om te praten. Mijn vader is zachtaardig, gul, heeft beslist de intentie om het goede te doen, maar het is hem nooit geleerd om over zijn emoties te communiceren. Zo zit ik zelf ook een beetje in elkaar. Ik ben niet klagerig of claimerig, ik laat de dingen vaak in het midden liggen, maar als je allebei zo bent ingesteld en niemand het initiatief neemt, wordt er maar weinig echt besproken of uitgediept. We komen er wel; het gesprek waaraan we toen zijn begonnen, duurt nog steeds voort.

“In mijn liedje ‘Schoonheid’ rap ik alleen nog over mijn moeder, mijn broertjes en mijn zusje, maar er gaat zeker ook een track komen waarin het over de relatie met mijn vader zal gaan. Of hij trots is? Zeker. Het grappige is dat mijn moeder weinig laat merken van haar trots, terwijl mijn vader juist niet kan ophouden anderen erop te wijzen dat ik zijn beroemde zoon ben. Hoewel ik van haar soms iets meer erkenning zou willen, kan ik bij hem juist geïrriteerd raken. Het voelt net alsof hij me met een spotlight achtervolgt, snap je? Als ik op het podium sta, ben ik Winne, de artiest. Zodra ik onder de mensen ben, heet ik weer gewoon Winston en heb ik helemaal geen behoefte meer aan al die aandacht. Ik wil zelf bepalen wanneer de spotlights aan en uit gaan.”

Ik wil die negatieve impact niet. Ik zoek naar mensen die bijdragen, niet naar mensen die wegnemen

VI Gij zult niet doodslaan

“Twee van mijn basisschoolvrienden zijn door geweld om het leven gekomen. Als mijn moeder me niet zo kort had gehouden, was ik misschien ook wel in het verkeerde milieu beland. Mijn moeder was trouwens niet alleen maar streng, ze zei ook dat ik bijzonder was en dat ik veel zou kunnen bereiken als ik goed mijn best zou blijven doen. Toen ik klein was, wilde ik wel even laten zien dat ik sterk was, mijn plaats bevechten, maar ik ben beslist niet agressief van aard. Ik heb jongens gekend die wel met een bepaalde agressie werden geboren – of bij wie nurture tekort is geschoten, dat kan ook – en die uiteindelijk zelfs moordenaars zijn geworden. Ik zie of spreek hen niet meer, maar ik heb de vriendschap nooit opgezegd. Het is niet aan mij om hen te veroordelen. Dat laat ik aan God over.”

VII Gij zult niet echtbreken

“Toen ik twintig was, werd ik voor het eerst echt verliefd. Dat werd meteen een lange relatie. Na acht jaar ging het uit en stapte ik in een volgende relatie die ook weer een flink aantal jaren duurde. Ik had nooit – zoals mijn vrienden dat noemen – gehoereerd en besloot om na de breuk een tijdje vrijgezel te blijven; kijken hoe dat zou bevallen. Nu kon ik elke avond naar de club gaan om te scoren, maar daar bleek ik helemaal geen behoefte aan te hebben. Ik zocht diepgang. Nog steeds. Ik krijg aanbiedingen genoeg, maar ik heb nog nooit met een groupie geslapen. Vaak is zo’n meisje ook fan van andere artiesten – die haar dus net zo makkelijk hun bed in kunnen krijgen. Dan vind ik het helemaal niet meer interessant. Het moet bijzonder blijven. 

“Dit klinkt misschien een beetje braaf en saai, maar ik wil ook niet zomaar seks hebben met iedereen. Niet alle soorten energie zijn voor je bestemd. Kijk maar eens wat er gebeurt als sommige stellen kinderen krijgen. Dat had beter niet kunnen gebeuren, denk je dan. Ik wil die negatieve impact niet. Ik zoek naar mensen die bijdragen, niet naar mensen die wegnemen.”

VIII Gij zult niet stelen

“Ik ben een paar jaar geleden in India geweest en heb daar letterlijk gehuild om de ellende van mijn medemensen. Terug in Nederland kon ik, als ik iemand hoorde klagen, alleen nog maar zeggen: ‘Er komt water uit de kraan!’ Niet ouwehoeren. Aanpakken. Hier, in het westen, is alles mogelijk. Je hoeft niet arm te zijn. Niet dat ik Dehli ben vergeten hoor – ik steun samen met Memphis (Depay, voetballer - AV) een goededoelenproject in Ghana – maar ik wil me steeds blijven afvragen of het genoeg is, of ik meer zou kunnen doen. Laatst dacht ik dat ik mijn leven zo moest inrichten dat ik alleen nog maar zou geven, maar ik weet dat me dat niet blij gaat maken. Ik hou van mooie kleren, ik heb honderden sneakers, ik ga graag op reis. Ik denk niet dat het goed is mezelf al die dingen te ontzeggen. Het gaat om de balans.”

IX Gij zult geen valse getuigenissen spreken tegen uw naaste

“Voor mij is de nuance belangrijk, ik wil wel zeggen waar het op staat, zolang het maar tot een dialoog leidt. Het moet constructief zijn. Ik vind dat je niet overal, ongevraagd, je mening over moet geven. Er wordt van mij, als zwarte man, een statement verlangd, bijvoorbeeld in de Zwarte Pieten-discussie. Ik wil me daar best over uitspreken, maar ik wil niet alleen maar een beetje content leveren speciaal bedoeld voor deze tijd van het jaar.

“Wat nu speelt, gaat natuurlijk helemaal niet over een kinderfeest, het gaat over een diepgewortelde angst voor de ander en de vraag is: hoe neem je die angst weg? Misschien zijn de mensen die tijdens de intocht van Sinterklaas in Eindhoven ‘Zij is een hoer van de zwarten’ schreeuwden naar een Kick Out Zwarte Piet-demonstrant niet meer te bereiken, maar de groep die van dit soort uitlatingen gruwt, is echt veel groter. Ik ben optimistisch gestemd. Ik moet wel. Ik heb geen keuze. Als ik pessimistisch ben, heeft de tegenpartij gewonnen.

There’s a lot of work to be done, maar ik moet ook denken aan mijn jeugd, toen Noraly Beyer zo’n beetje de enige zwarte vrouw op de Nederlandse televisie was. Als wit op een of andere manier in beeld kwam, was het positief. Zwart was altijd negatief. ‘Ook al ben ik zwart als roet, ik meen het toch goed.’ Zoiets pik je op als kind. In ‘Blond en Blauw’ rap ik: ‘Ik wilde blond zijn met blauwe ogen/ Maar mamma zei me: je bent zwart en de wereld is hard’. Ik heb me er nooit bij neergelegd, ik ben altijd in verandering blijven geloven. Daar heb je rolmodellen voor nodig.

“Voor mij zijn dat mensen zoals JayZ – zelfde achtergrond, zelfde huidskleur – iemand met daadkracht die het uiteindelijk tot miljardair heeft geschopt. Het kan. Dat is wat ik nu, op mijn beurt, wil laten zien: je hoeft niet in die achterstandspositie te blijven hangen. Wat ik je eerder zei: ik ben een preacher. Ik gebruik het podium om de boodschap te brengen. Misschien zou ik activistischer kunnen zijn en de sociale mediakanalen meer moeten gebruiken om van me te laten horen, maar dan komen we weer bij die nuance uit: wat bereik ik met een paar berichtjes?

“Ik wil mensen ontmoeten. Het doet me pijn als iemand bang is, ik voel zelf alleen maar liefde. Het liefst zou ik iedereen een knuffel willen geven. At the end of the day zijn we, zwart en wit, toch allemaal mensen van vlees en bloed?”

X Gij zult niet begeren uws naasten huis; gij zult niet begeren uws naasten vrouw, noch zijn dienstknecht, noch zijn dienstmaagd, noch zijn rund, noch zijn ezel, noch iets dat van uw naaste is

“Soms ben ik jaloers op materiële dingen. Dan zie ik een mooie Mercedes en denk: die zou ik wel willen hebben. En elke dag in een privéjet vliegen lijkt me ook wel suptertof. Heel af en toen kijk ik met een scheef oog naar mijn vrienden en naar de gezinnen die ze inmiddels hebben gesticht. Ik word er niet ongelukkig van, zeker niet – dat komt ook doordat ik het gezinsleven niet glorify of zo. Ik besef heel goed wat er allemaal bij komt kijken, maar ik denk wel: zoiets moois zou ik ook graag ervaren en ik hoop dat het me op een dag zal worden gegund. Door? God natuurlijk. Alles is in Gods hand.

“Je kunt Hem altijd oproepen en om steun vragen. God is overal. Waar je Hem hebben wil. Ik begrijp dat jij er anders over denkt, maar dat we hier samen zitten, dit gesprek voeren en sympathie voelen voor elkaar, zou je ook als een bewijs van Zijn aanwezigheid kunnen zien. Toch? Ja man. God is hier.”

Alle eerder verschenen interviews uit deze rubriek leest u op trouw.nl/tiengeboden.

Lees ook:

Interviewer Arjan Visser blikt terug op 499 keer Tien Geboden: ‘Zou ik zelf ook zo intiem durven zijn? Nee’

Arjan Visser sprak 500 bekende Nederlanders over God, hun ouders, liefde en dood. ‘Sommigen beginnen spontaan de Tien Geboden op te zeggen.’

Deel dit artikel

Ik was mijn moeders eerste kind: ze mocht niets verkeerd doen, alles moest perfect zijn. Het gevolg is dat ze mij heel erg kort heeft gehouden

Ik wil die negatieve impact niet. Ik zoek naar mensen die bijdragen, niet naar mensen die wegnemen