Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

NPO bezuinigt: levensbeschouwing en wetenschap gekort, journalistiek ontzien

Cultuur

Isabel Baneke

Andere Tijden © NPO

Levensbeschouwing, wetenschap en geschiedenis, maakte de Nederlandse Publieke Omroep gisteren bekend, in die genres zal de bijl worden gezet. Op journalistiek bezuinigt de NPO niet, maar die moet wel anders.

Dinsdag geen groots mediaspektakel in Studio 21, maar een sobere bijeenkomst in de foyer van het eigen gebouw. Dat de Nederlandse Publieke Omroep (NPO) een grote bezuiniging boven het hoofd hangt, werd gisteren meteen duidelijk tijdens de jaarlijkse presentatie van het nieuwe tv-seizoen in Hilversum.

Lees verder na de advertentie

Er werd vaak verwezen naar de beknibbeling van 62 miljoen euro volgend jaar (op een budget van 802 miljoen), maar directeur televisie Frans Klein begon met het goede nieuws: ondanks alle rumoer in de afgelopen zomermaanden wordt er niet gekort op journalistiek. Per saldo dan. Want de NPO stapt niet af van de voor de vakantie aangekondigde ingrepen in enkele programma’s binnen dit genre.

Zo mogen de onderzoeksjournalisten van ‘Zembla’ vanaf januari nog maar 22 in plaats van 36 afleveringen maken, krimpt het tv-budget van ‘Tegenlicht’ en verhuist actualiteitenrubriek ‘Brandpunt+’ geheel naar internet. De zendtijd van ‘Andere Tijden’, dat volgens de NPO trouwens geen journalistiek maar een geschiedenisprogramma is, is gehalveerd.

Op internet komen geen nieuwe formats, maar worden bestaande programma’s in een nieuw jasje gestoken

Hoognodig

Het geld dat daarmee vrijkomt, stopt de NPO in nieuwe journalistieke projecten, met name op internet. Die budgetverschuiving naar online is hoognodig. De groep kijkers van NPO2, waarop bovenstaande programma’s worden uitgezonden, wordt in rap tempo kleiner en grijzer. Op een gemiddelde avond zappen zo’n 334.000 mensen naar de zender en die zijn gemiddeld 62 jaar oud.

Jongere generaties haken af, die gaan niet langer voor dat kastje zitten om op afgesproken tijdstippen uitzendingen te volgen. Wel kijken zij volgens de NPO naar de online video’s waarmee ‘Nieuwsuur’ en ‘Brandpunt+’ experimenteren, waarin televisie-items van twintig minuten zijn samengevat in een filmpje van een paar minuten.

Die lijn wil de NPO volgen: op internet komen geen nieuwe formats, maar worden bestaande programma’s in een nieuw jasje gestoken. “Willen we niet in een getto eindigen”, zei Klein er gisteren over, “dan hebben we ook aanloop nodig met andere vertelvormen.”

Gat dichten

Toch wordt ook een deel van de besparingen op Zembla en co gebruikt om nieuwe, traditionele tv-programma’s te maken voor NPO2. Zo doorkruist journalist Bram Vermeulen de grootste zandwoestijn in ‘Sahara’ (VPRO, vanaf 25 november) en presenteert PowNed-verslaggever Rutger Castricum vanaf 7 september het politieke praatprogramma ‘De Hofbar’. Ook is vrijdag de eerste aflevering te zien van ‘De kruisvaarder en de sultan’, waarin Kefah Allush de route van de vijfde kruistocht nareist.

Maar als er dan niet wordt gekort op journalistieke programma’s, waarmee wordt het gat in de begroting dan wel gedicht? Levensbeschouwing, wetenschap, geschiedenis, meldde Klein: in die genres wordt de bijl gezet. Verzet van onder meer EO-voorzitter Arjan Lock heeft daar niets aan veranderd.

We hopen nog altijd dat deze dreigende korting kan worden afgewend

Frans Klein, directeur televisie

In plaats daarvan zal de kijker vaker herhalingen op tv zien en worden er meer buitenlandse producties aangekocht. Ook zal tv overdag, met name voor ouderen, niet in zijn huidige vorm blijven bestaan, kan kinder- en jeugdzender NPO3 minder programmeren en wordt de vooravond op NPO2 versoberd. Die zender dreigt ruim 7 miljoen euro te moeten bezuinigen op een jaarbudget van ongeveer 90 miljoen euro.

Pijnlijk en ingrijpend

Minister Arie Slob van onderwijs en media (ChristenUnie) buigt zich de komende weken over de kortingen. Voor het zomerreces heeft hij al duidelijk gesteld dat hij de kelderende reclame-inkomsten van veel radio- en tv-zenders niet opnieuw wil compenseren uit de zogeheten mediareserve.

Mocht Slob de kortingen daadwerkelijk doorzetten, dan zal ook de zomerprogrammering ter tafel komen. ‘Goedemorgen Nederland’ staat dan onder druk, net als praatprogramma ‘M’ van Margriet van der Linden. Klein: “Welke keuzes we ook maken, zo’n bezuiniging zal pijnlijk en ingrijpend zijn. De kwaliteit van de hele programmering komt onder druk te staan. En dat zal iedere kijker merken.”

Desondanks bleef de directeur tv gisteren positief. “We hopen nog altijd dat deze dreigende korting kan worden afgewend.” Trots meldde hij dat seizoen 2018-2019 ruim honderd nieuwe en vernieuwde titels telt, op tv, radio en internet. Naast journalistiek worden ook de andere drie speerpunten van de NPO – kinderprogrammering, drama en documentaires – ontzien.

Lees ook:

Een NPO zonder reclame, sport en flauwekul

Brandpunt weg, Andere tijden gehalveerd, het mes in Tegenlicht, levensbeschouwing in het verdomhoekje – de NPO doet er alles aan om zijn publieke taak te verzaken, schreef Stevo Akkerman onlangs in een column. 

Laat de NPO eerst definiëren wat levensbeschouwing is, alvorens te snijden

Voordat de bezuinigingstrein van de NPO verder dendert, pleit Arjan Lock, voorzitter raad van bestuur van de Evangelische Omroep, voor serieuze bezinning op wat levensbeschouwing is.

'Andere Tijden' volgende slachtoffer omroepbezuinigingen

Nadat Argos, Zembla en Brandpunt zijn geraakt door bezuinigingen bij de publieke omroep, dreigen nu ook Tegenlicht en Andere Tijden te moeten inleveren.

Deel dit artikel

Op internet komen geen nieuwe formats, maar worden bestaande programma’s in een nieuw jasje gestoken

We hopen nog altijd dat deze dreigende korting kan worden afgewend

Frans Klein, directeur televisie