Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Muziek met een zoen van dirigent Daniele Gatti

Cultuur

Peter van der Lint

Daniele Gatti dirigeert het Boston Symphony Orchestra, 2009. © AP
Klassiek & Zo

Over twee weken ligt er langs het Concertgebouw waarschijnlijk weer een lange paarse loper. Geen rode dus, maar een paarse. 

Teken dat er hoge gasten verwacht worden, dat de dresscode black tie is en dat het Koninklijk Concertgebouworkest zijn seizoen officieel begint met de RCO Opening Night. Een event met een Engelse titel, waarin de K van Koninklijk vervangen is voor de R van Royal. Internationale allure. Maar hoe is het eigenlijk gesteld met die internationale allure van het KCO -pardon RCO?

Lees verder na de advertentie
Haitink dirigeerde opnieuw de Negende van Mahler. Woorden schieten tekort

Vanavond is het eerste buitenlandse optreden sinds het orkest een maand geleden zijn chef-dirigent Daniele Gatti pardoes ontsloeg. Bovenop een berg op Cyprus zou Gatti vanavond na zonsondergang de Zevende symfonie van Mahler dirigeren, de symfonie met de beide 'Nachtmusiken'. Prachtig bedacht, maar met het verdwijnen van Gatti verdween ook Mahlers Zevende. Eredirigent Bernard Haitink werd bereid gevonden om enkele van Gatti's Mahler-concerten over te nemen, maar hij verving de Zevende door de Negende. Woensdag werd die symfonie al ingezeept in het Concertgebouw.

Na Cyprus reist het orkest door naar Ljubljana, Berlijn en Luzern, waar Manfred Honeck Bruckners Derde symfonie voor zijn rekening neemt, en Haitink dus Mahlers Negende. Hoe er in muziekcentra Berlijn en Luzern op die concerten gereageerd wordt, en of er door recensenten daar uitgebreid zal worden stilgestaan bij het Gatti-schandaal moeten we nog even afwachten. Afwachten, dat doen waarschijnlijk ook de buitenlandse orkesten waar Gatti het komende seizoen geboekt staat. Zolang er geen duidelijkheid komt van het Concertgebouworkest over wat er precies is gebeurd, zullen zij hun contracten met de maestro niet ontbinden. Dan staat het KCO internationaal gezien behoorlijk alleen.

'Kaartje gezocht'

Haitink dirigeert vanavond overigens niet op die berg op Cyprus, daar neemt zijn assistent Kerem Hasan de honneurs waar. Hasan viel in juni al een keer in voor de oude maestro toen die na een uitvoering van diezelfde Negende in het Concertgebouw ten val kwam. Wel goed dat Haitink zo snel al de kans kreeg om deze psychologische Mahler-barrière opnieuw te nemen, ook al is de reden daarvoor nog zo navrant. Hij kwam woensdag op met een stok. Buiten het gebouw stonden voor aanvang mensen in de regen, wanhopig bordjes omhooghoudend met daarop: 'Kaartje gezocht'. Ik hoop dat ze binnen zijn gekomen, want voor deze onwereldse, onthechte en volkomen perfecte uitvoering zijn geen woorden te bedenken. In juni dachten we dat we voor het laatst deze symfonie onder Haitink hadden gehoord. Zo zie je maar. Voor alle zekerheid werd de uitvoering woensdag opgenomen.

Even terug naar die paarse loper en de RCO Opening Night. Die traditie begon in 2015 mét Gatti, toen nog beoogd chef-dirigent. Na afloop kreeg iedereen Italiaanse bonbons mee naar huis, vergezeld van een briefje van Gatti, met de woorden: 'Met een zoen van Daniele Gatti'. Hoe wrang en dubbelzinnig klinken die woorden nu. De kleur paars is in de katholieke kerk de kleur van boete, bezinning en inkeer. Ergens las ik dat paars gezien kan worden als zwart waardoorheen het licht gloort. Als ik over twee weken in black tie over die paarse loper loop, zal ik daaraan proberen te denken.

Peter van der Lint schrijft iedere week met aanstekelijk enthousiasme over de wereld van de klassieke muziek.

Lees ook:

Het eerste concert na de vakantie – zonder de ontslagen Daniele Gatti
Het onderwerp is er te serieus en te ingewikkeld voor, en toch treedt er bij het luisteren naar de woest voortklaterende #MeToo-­waterval een mate van gewenning en moeheid op. 

De angstvallige stilte over Gatti doet het Koninklijk Concertgebouworkest geen goed
Oorverdovend stil is het. In de nagalm van de daverende explosie op 2 augustus, iets over 12.00 uur 's middags, klinken slechts talloze geruchten en op niets gebaseerde speculaties door. 

Deel dit artikel

Haitink dirigeerde opnieuw de Negende van Mahler. Woorden schieten tekort