Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Jonge honden breken de kastelen van kennis af

Cultuur

Peter van der Lint

Hannes Minnaar © Simon van Boxtel
KLASSIEK & ZO

Er is gedoe over Radio 4. Wellicht heeft u het meegekregen, wellicht stemt u dagelijks op de klassieke zender af en ergert u zich mateloos, wellicht slaakt u al luisterend juist een zucht van verlichting. 

Wat is er aan de hand? De zender heeft een oppepper gekregen middels een stel ‘jonge honden’. Presentatoren, overigens allemaal al boven de dertig, die een aanval inzetten op het klassieke bastion, ‘het kasteel van kennis’, zoals een van hen de zender karakteriseerde in de Volkskrant. Vanwege de populairdere presentatie waren de luistercijfers van Radio 4 voor het eerst boven die van 3FM uitgekomen. De beerput was open. Presentatoren stonden tegenover elkaar – oude rotten versus jonge honden.

Lees verder na de advertentie

Ik moet u eerlijk bekennen dat ik niet vaak naar Radio 4 luister, op een paar specifieke programma’s na. Als ik een dagje thuis ben, staat de zender niet op de achtergrond aan. Toen ik dat na alle ontstane consternatie eens probeerde, heb ik de knop snel weer omgedraaid. Het ‘kasteel van kennis’ was ineens wel heel erg ontmanteld, de loopbruggen al te uitnodigend neergelaten. Maar ik hoor waarschijnlijk niet tot de doelgroep die met deze roedel ‘jonge honden’ bereikt moet worden.

Ik hoor waarschijnlijk niet tot de doelgroep die Radio 4 met deze roedel ‘jonge honden’ wil bereiken

Vaker luister ik naar BBC Radio 3, het Radio 4 van Groot-Brittannië. Bij die zender geen toename van luisteraars, juist een nogal dramatische neergang. Gemiddeld per dag een kleine 2 miljoen luisteraars en een marktaandeel van 3 procent. Daarmee scoort de zender daar veel slechter dan bijvoorbeeld Classic FM waar de drempel tot instappen zoals bekend veel lager is. En hoewel ik begrijp dat het hermetisch etaleren van kennis hopeloos intimiderend is, kan een presentator, die zichzelf vooral niet al te serieus neemt maar wel kennis van zaken heeft, een grote aanwinst zijn. Iets meer duiding en diepgang.

Ontdekkingstocht

Waar ik bijvoorbeeld altijd naar luister is ‘Building a Library’ van BBC Radio 3 op zaterdagochtend. Het bestaat al jarenlang. In die rubriek van ongeveer een uur, staat één compositie centraal. Van dat stuk worden dan de bestaande opnamen vergeleken met als uitkomst die ene uitvoering die je beslist in je ‘library’ moet hebben staan. Elke week dus een ander stuk, elke week weer een andere deskundige, bijna altijd verrassend.

Twee weken geleden was het Vijfde pianoconcert van Beethoven aan de beurt. Via saillante fragmenten uit de partituur leidde de presentator ons door het zo bekende pianoconcert, grootheden tegen elkaar, en soms tegen henzelf, afzettend. Het is behoorlijk specialistisch natuurlijk om zo te zitten pietepeuteren in een partituur, maar het leukste ervan is dat je de verschillen ook direct hoort. En een goeie presentator neemt je mee in zijn ontdekkingstocht, deelt zijn enthousiasme of afkeer van nieuwe en historische opnamen, deelt zijn kennis.

Zoals van de opname van Gieseking in Berlijn (1944) waar je op de stille momenten het afweergeschut buiten hoort. Grote namen passeren de revue, op de een is dit aan te merken, op een ander dat. En wie bleef er na een uur en veel grote namen over? Hannes Minnaar, begeleid door het Orkest van het Oosten en Jan Willem de Vriend. Volgens de presentator was dit dé opname om in de kast te hebben staan, ‘een krachtige, maar humane lezing vol energie en transparantie’. Het is een heerlijk format, verre van hermetisch. Ideetje voor Radio 4? Met de juiste presentator zeker.

Peter van der Lint schrijft iedere week met aanstekelijk enthousiasme over de wereld van de klassieke muziek.

Deel dit artikel

Ik hoor waarschijnlijk niet tot de doelgroep die Radio 4 met deze roedel ‘jonge honden’ wil bereiken