Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

In de duinen van Walcheren is er genoeg verrukkelijke leegte

Cultuur

Monica Wesseling

© Monica Wesseling
Het Mooiste Nederland

Wat is dat toch dat de zee je doet staren naar de verte, leeg blaast en altijd weer optimistisch stemt? In de duinen van Walcheren is er genoeg verrukkelijke leegte.

De zee bruist me al tegemoet als ik bij Vrouwenpolder het duin op klim. Het brede strand is oogverblindend; breed en stralend geel, maar wel met ploetergarantie. Kinderen rennen als drieteen- lopertjes door de branding. Tegen de duinen vermaledijde strandhuisjes en de staketsels van nu al afgebroken strandetablissementen.

Lees verder na de advertentie

Al snel is er de verrukkelijke leegte, het alleen zijn met branding en meeuwen. De zich terugtrekkende zee laat een prachtig zandpatroon achter met schelpen. Veel schelpen. Onweerstaanbare schelpen, en hoewel mijn huis al vol ligt met zeerestanten, verdwijnen ook nu de nodige in mijn jaszak. Het hoofd in de wind, de lippen zilt, de haren stroachtig.

Toegift

 Wat is dat toch, dat de zee je doet staren naar de verte, leeg blaast en een mens altijd weer optimistisch stemt? Ik slenter, spanker, zwoeg en stap en klauter uiteindelijk omhoog om even later in een prachtig goudgeel, zachtbruin, grijsgroen duin te verdwijnen.

De duindoorns hangen vol sappige oranje vruchten; klaar om de trekvogels te voeden. Alleen de vrouwelijke natuurlijk. De mannelijke struiken zijn, nu de bevruchting voltooid is, nutteloos tot de volgende lente. De bessen zijn overigens bekkentrekkend zuur. 

© Monica Wesseling

Nog even en honderdduizenden vogels reppen zich over de duinstreek zuidwaarts en breekt de bijna magische tijd van trekfront en gestuwde trek aan. Nog even. Maar eerst is er die heerlijke toegift van de zomer. Een roodborst alarmeert, een zwaluw vliegt laag boven een duingraslandje en hoog in de lucht zoekt een buizend vergeefs naar thermiek. Wat zou de wereld zijn zonder vogels?

De Vroondijk herinnert aan de tijd van de vronen, de gemeenschappelijk gebruikte weiden. Na een ommetje om een boomgaard, een groepje koeien in een afgestoten en herbevochtigd landbouwgebied loop ik Oranjezon in, een heerlijk duingebied van koninklijke komaf. 

Kikkers springen in het water, libellen zweven lichtvleugelig en een spinnendoder sleept met een verlamde spin, voedsel voor haar larve

In de 16de eeuw behoorde het duingebied tot het Markiezaat Veere waarvan Willem van Oranje markies was. Een duin om te pronken, een duin om te gebruiken. Waranda's, konijnenfokkerijen avant la lettre, leverden talloze konijnen, gedood teneinde het adel en plebs met vlees en vel te dienen.

Ook in later eeuwen bleek het duin nuttig. In de 19de eeuw, toen cholera, tyfus en pokken de bevolking teisterden, kocht Middelburg een stuk duin om er water te winnen. Kanalen moesten het water verzamelen, de dennen moesten het instuiven van zand tegengaan. 

© Monica Wesseling

Bijna honderd jaar dronk men uit het duin. Zelfs toen de geallieerden in 1944 door het bombarderen van de dijken Walcheren expres onder water zetten om de opmars van de Duitsers te blokkeren. Oranjezon bleef gespaard; de oude, binnendijkse dijken nabij Vrouwenpolder hielden het zoute water tegen.

De watersnoodramp wist evenmin de waterwinning volledig te blokkeren, al werd de ondergrond her en der zilt. Niet bremzout, maar nog steeds zilt genoeg om melkkruid te laten groeien. 

Speuren ten spijt ontdek ik het kleine plantje met zijn zachtroze bloemen niet, dus stel ik me tevreden met geurende watermunt, kattenstaart, St. Jans- en Jacobskruiskruid. Kikkers springen in het water, libellen zweven lichtvleugelig en een spinnendoder sleept met een verlamde spin, voedsel voor haar larve. Klein genot met groots effect.

© Monica Wesseling

Het echte wild waar folder en informatiepaneel van reppen is in geen velden of wegen te bekennen, maar ook het quasi-wild: Konikpaarden die zich zowat als mannequin gedragen. Hun kleur lijkt afgestemd op de bruine tinten van het duin en drie van hen staan elegant hoog op een duintop af te steken tegen de blauwe lucht. Ze snuiven en geuren.

Zoals in veel duinterreinen wordt ook hier gewerkt. De verdroging die de, in 1995 gestopte, waterwinning veroorzaakte én de neergedaalde stikstof door landbouw en verkeer zorgen voor het dichtgroeien van het zo kenmerkende mozaïek van zand, korstmos, lage en hoge planten. Begroeiing waarin blauwvleugelsprinkhaan en zandhagedis gedijen. Met afplaggen en bestrijden wordt geprobeerd de teloorgang te stoppen en misschien zelfs om te turnen in herstel.

© Monica Wesseling

Het pad daalt en stijgt, de zee ruist achter de duinen. Na het duin is er nog een mooi stuk strand. Echt strand, strand dat groeit en steeds weer nieuwe duinen vormt. De nazomerzon strijkt, streelt en brengt zoete premature heimwee. Wandelen in bonustijd.

Wandelroute

Deze route van 15 kilometer staat in de nieuwe gids 'Walcherse wandelingen' (uitgeverij Gegarandeerd onregelmatig, € 14,95).

De route start en eindigt bij Veersegatdam-zuid, bereikbaar met de bus vanuit Goes en Middelburg. Parkeerterrein aanwezig.

Entree Oranjekom: € 1 Honden niet toegestaan.

Horeca: bij het begin plus diverse strandtenten.

Excursies: Beheerder Zeeuws Landschap geeft excursies. Hetzeeuwslandschap.nl/ op-stap. Bij de ingang van Oranjezon is een kleine expositieruimte. Daar ook een gratis boekje met wandelroutes.

Meer van de mooiste fiets- en wandelroutes door Nederland, uitgeprobeerd door de Trouw-redactie, vindt u hier.

Lees ook:

De universiteit bracht veel moois naar Utrecht (en de Uithof)

Tal van gebouwen in Utrecht herinneren aan de universiteit. Maar de 30.000 studenten moeten vooral op de Uithof zijn. En dat is tegenwoordig geen straf meer.

De Friese wouden zijn een vergeten parel in Nederland

Waarin de Noordelijke Friese Wouden zich onderscheiden? Vanuit de lucht oogt het als een Mondriaanachtige lappendeken.

Deel dit artikel

Kikkers springen in het water, libellen zweven lichtvleugelig en een spinnendoder sleept met een verlamde spin, voedsel voor haar larve