Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Hsl-boerderij gespaard

Cultuur

Cees Straus

Letterlijk voor de bulldozers uit is het Openluchtmuseum in Arnhem er in geslaagd om een kapitale woonboerderij van de sloop te redden. De actie leidde ertoe dat de boerderij die in het Zuid-Hollandse Hoogmade stond, nu staat te pronken in het bosachtige deel van het idyllische museum. Was de actie (die overigens de financiële steun van het ministerie van verkeer en waterstaat kreeg) mislukt, dan was de boerderij allang van de aardbodem verdwenen. Als één van de 'slachtoffers' van de hogesnelheidstrein waarvan het traject bij het plaatsje dwars dóór de boerderij was getekend.

Het gaat om een zogeheten krukhuisboerderij, een type dat in het westen van Nederland vrij veel te vinden is. Je treft dit type bijvoorbeeld in de Alblasserwaard en het aangrenzende Vijfheerenlanden. Daar voerden de boeren oorspronkelijk een gemengd bedrijf en hadden er soms ook een boomgaard. De naam verwijst naar het L-vormige grondplan, de kruk vormt de korte poot van de L.

De Hoogmader boerderij, die uit 1650 dateert, is zo authentiek mogelijk in Arnhem opgebouwd, nadat ze in Hoogmade in totaal 35 blokken was verzaagd. Meestal laat het museum een dergelijk project steen voor steen afbreken, om het in gerestaureerde staat weer op te bouwen. In dit geval wilde men vooral het eeuwenoude karakter sparen. Dat heeft tot gevolg dat in de huidige staat ook de verzakkingen, tal van verkleuringen in de oude baksteen en zelfs constructiefouten zijn meegenomen. In de laatste tientallen jaren werd de Hoogmader boerderij dubbel bewoond. Dat was mogelijk door de aanwezigheid van een aanpalend verblijf. De boer wilde namelijk in de zomer de hele boerderij voor het produceren van kaas gebruiken en trok om die reden in de naastgelegen woning. Deze situatie heeft tot 1974 bestaan. In dat jaar werd de nieuw aangelegde snelweg A4 dwars over het land van de toenmalige boer getrokken die daarmee zijn broodwinning zag ontnomen worden. Met zijn vertrek kwam de boerderij en het zomerverblijf vrij voor permanente bewoning. In de boerderij zelf heeft het laatst oud-staatssecretaris Cees van Leeuwen gewoond. Van Leeuwen en zijn vrouw waren niet te beroerd om het museum delen van hun inrichting te schenken, zodat het bezoek nu kan zien dat de vorige bewoner nog een grote geluidsbox van Kajak bezat, de roemruchte symfonische rockgroep waarvan hij de bassist was.

Hoewel delen van het museumpark tijdens de winterperiode zijn gesloten, geldt dat niet voor het gebied waar de Hoogmader boerderij staat. Integendeel, de gebouwen in de omgeving van het bosgebied worden speciaal voor de kerstdagen in een feestelijke sfeer gehuld. Muziek- en theateruitvoeringen verhogen de feestpret.

Deel dit artikel