Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Hoe Violetta een traviata werd, hoe zij van het pad af raakte

Cultuur

Peter van der Lint

Alfredo en Violetta in Verdi's 'La traviata'. © RV- marco borggreve
Recensie

OPERA
De Nederlandse Reisopera
La traviata
★★★★

È tardi! Het is te laat. De doodzieke Violetta schreeuwt het wanhopig uit in de laatste akte van Giuseppe Verdi's opera 'La traviata'. Te laat om een ander, beter leven te beginnen. Zij, de luxe hoer, kan immers elk moment bezwijken aan de tuberculose, en sowieso kun je aan je verleden nooit ontsnappen. Dat wordt er in de krasse enscenering van Floris Visser meedogenloos ingeramd. Keihard komt het aan, en zo ervaar je nog iets van de schok die het werk in 1853 in Venetië teweeggebracht moet hebben.

Lees verder na de advertentie
Jesús Garcia is een droom van een Alfredo met een ontspannen toon en een heldere hoogte

Te laat. Dat was ikzelf ook omdat het Wilminktheater in Enschede, waar de Nederlandse Reisopera deze nieuwe productie van 'La traviata' zaterdag ten doop hield, de verkeerde aanvangstijd op de billboards had staan. Bij binnenkomst was de voorstelling al tien minuten onderweg. Een deel van de eerste akte in de foyer via een zendertje en koptelefoon meegekregen, en een ochtend later de hele akte alsnog kunnen zien via de video die er - gelukkig - van gemaakt was.

Onmisbare expositie

Want die eerste akte van Visser is hoogst essentieel voor het begrip van zijn concept. Het is de verhelderende en daardoor onmisbare expositie van de personages en de reden waarom ze doen zoals ze doen. Voor Visser was de grote vraag hoe Violetta van het pad afgeraakt was, hoe zij een traviata (letterlijk: zij die van de weg geraakt is) werd. Hij toont ons de kleine Violetta, die door haar dronken vader ogenschijnlijk misbruikt en daarna verhandeld wordt. Een herinnering die Violetta allerminst verdrongen heeft. Vele malen tijdens de voorstelling zal de volwassen Violetta haar eigen kleine alter ego in de ogen kijken.

Violetta loopt bijna de hele avond in een witte bontmantel met eronder zwarte lingerie

De spiegel aan het eind van de marmeren gang in de luxe hoerenkast is het kijkvenster op dat verleden. Maar de idylle erachter is voor Violetta een fata morgana. Opvallend hoe vaak het woord passato in het libretto voorkomt. Het verleden waar Violetta niet aan kan ontsnappen, de herinnering die zij niet kan verdringen. Ze zingt in het kortdurende geluk met haar Alfredo dan wel: 'Het verleden bestaat niet meer', maar ze zingt het iets te nadrukkelijk om te overtuigen.

Violetta loopt bijna de hele avond in een witte bontmantel met eronder zwarte lingerie. Tijdens de eerste ontmoeting met Alfredo toont ze zich al topless aan hem. En in haar duet met diens vader, als duidelijk wordt dat zij hem moet opgeven, zien wij, samen met de kleine Violetta, hoe die zogenaamd ware geliefde Alfredo op de piano, omringd wordt door schaars geklede schonen. 'De ongelukkkige die gevallen is, zal nooit worden vergeven', zingt la traviata, en ze heeft gelijk.

Het is beklemmend. Aan het slot moet de zieke haar luxe partyhuis verlaten. Ze kwijnt weg op de verhuisdozen. Haar piano wordt er uit gereden (pijnlijk - haast schuldig kijken de verhuizers haar aan) en een nieuwe, gezonde hoer neemt, gekleed in háár bontjas, haar kamer in. Op het haast constante walsritme in de partituur gaan anderen nu dansen. Zij kijkt nog één keer het meisje dat ze was in de ogen, en sterft.

Sprekende details

Het is allemaal prachtig gedaan, en Visser smukt zijn visie op met ontelbare sprekende details. Hij boft met de Sloveense sopraan Urska Arlic Gololicic. Zij heeft de durf en het charisma om Vissers visie compromisloos uit te voeren. Jammer wel dat ze haar klinkers zo donker kleurt, en dat haar onstabiele stem veel koud staal heeft - al past dat wel weer bij het personage hier.

Jesús Garcia is een droom van een Alfredo met een ontspannen toon en een heldere hoogte. Als vader Giorgio is zowaar Anthony Michaels-Moore te horen. Helaas is zijn eens zo wonderschone timbre vrijwel verdwenen en heeft hij moeite met intonatie en adem. Verder is in de kleine rollen goed gecast.

In de bak leidt de piepjonge Ilyich Rivas (23) Het Gelders Orkest met vaart door de partituur. Het mist soms nog eigenheid (begeleiding Alfredo's aria), maar een veelbelovend talent is Rivas zeker.

Nog 14 voorstellingen. Aanvang 19.30 uur! www.reisopera.nl

Lees hier alle theaterrecensies

Deel dit artikel

Jesús Garcia is een droom van een Alfredo met een ontspannen toon en een heldere hoogte

Violetta loopt bijna de hele avond in een witte bontmantel met eronder zwarte lingerie