Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Elfie Tromps vriend kocht een roeimachine en verdween

Cultuur

Iris Pronk

Elfie Tromp: 'Ik ben open over mijn pijn, dat maakt mij natuurlijk tot een verschrikkelijke ex.' © Jorgen Caris
interview

Elfie Tromp (32) kon na de breuk met haar vriend alleen nog maar gedichten schrijven. 'Ik ben open over mijn pijn, dat maakt mij natuurlijk tot een verschrikkelijke ex.'

Elfie Tromp draagt een jurk met gouden letters erop. Die spellen 'Kicked out', een niet mis te verstane boodschap. "Ik denk altijd wel na over wat ik aantrek", erkent de schrijfster. "Ik ben kicked out, ik ben uit mijn eigen toekomst geschopt."

Lees verder na de advertentie

Zeven jaar lang had ze 'een symbiotische relatie' met schrijver en muzikant Jerry Hormone; ook buitenshuis traden ze als duo op.

"We waren 24 uur per dag samen, we hadden gedeelde dromen, gedeelde ambities. Ik was gelukkig tot de laatste dag, maar hij was dat niet en daar heeft hij iets aan gedaan op een heel onhandige manier." Hij verliet haar tijdens een vakantie in New York, bleek al met een ander te zijn. Voor Tromp volkomen onverwacht.

Ik lag vooral op de bank, ik durfde de keuken niet in want daar lagen messen

Het liefdesverdriet hakte erin, vertelt ze in haar Rotterdamse appartement. Ze kon niet meer verder met haar derde roman, een grootse parapluvertelling over de geschiedenis van Rotterdam.

"Op het hoogtepunt van mijn depressie zat ik een maand in een huisje in Zeeland te schrijven. Ik lag vooral op de bank, ik durfde de keuken niet in want daar lagen messen, ik had suïcidale gedachten, ja."

De personages uit haar roman stonden ook te ver van haar af. "Ik moest het gewoon hebben over wezenlijke, menselijke pijn in het hier en nu." Dat lukte het best in gedichten; met de bundel 'Victorieverdriet', die vandaag wordt gepresenteerd, maakt zij haar poëziedebuut.

Waarom wilde je poëzie maken van je eigen liefdesverdriet?

"Dat ging vanzelf. Ik schreef vroeger ook wel gedichten, tot ik de schrijfopleiding ging doen en ik les kreeg over formele poëzie, over sonnetten en enjambementen. Daar kreeg ik zo'n minderwaardigheidscomplex van, ik dacht: ik ben hier niet slim genoeg voor.

"Nadat Jerry me verliet, kon ik nog maar twee dingen: zingen en gedichten schrijven. Voor mij begint poëzie met de spontane expressie van emoties. Die waren zo overweldigend, ze overspoelden me. Ik denk al snel in beelden, metaforen. Als je 'overspoelen' verder drijft, kom je uit bij water. Dan wordt dit huis een zee, er groeit koraal in het raamkozijn en zeegras op het tapijt. Dat kun je verder uitbouwen tot een gedicht.

"Je wilt natuurlijk ook zin geven aan wat er is gebeurd; je wilt dat jouw pijn niet alleen jouw pijn is. Uiteindelijk zit je ook gewoon de tijd te vullen totdat de pijn over is. Wat dat betreft maakt het niet veel uit of je wandtapijten gaat knopen of gedichten gaat schrijven."

Je gedicht 'Eiland' begint met een roeimachine. Waar komt die vandaan?

"Een half jaar voordat Jerry wegging, kocht hij een roeimachine. Toen ik ging terugblikken op onze relatie, ging ik zoeken: waren er aanwijzingen geweest, waaraan had ik het kunnen zien. Toen dacht ik ineens: Oh fuck, toen was hij eigenlijk al bij me weg aan het roeien. Maar hij zat vast, hij was aan het zoeken op de vierkante meter, wat zielig. Vervolgens kwam het beeld bij me op van dit huis als een zee. Ik vond op Wikipedia het woord hersenkoraal, dat bestaat echt. Wat een supergoed woord, het mooiste koraal ooit. Hoe menselijk kun je het hebben."

Met de bundel kijk ik terug op het slagveld van de liefde

Het titelgedicht heet 'Victorieverdriet'. Heb je dat woord zelf verzonnen?

"Ik geloof het wel. Het is geïnspireerd op Napoleon, in wie ik me een tijdje heb verdiept; hij staat ook op de cover van mijn bundel. Na gewonnen veldslagen was Napoleon vaak heel somber en ook over de liefde was hij melancholiek, op het suïcidale af: dan kwam hij weken niet uit zijn vertrekken, hij wilde ook niet eten. Hij had het verdriet van de winnaar, de tranen na het halen van de finish.

"Mijn eigen overwinning is dat het weer goed met me gaat. Het is nu twee jaar geleden, ik ben weer gelukkig. Met de bundel kijk ik terug op de veldslag, op het slagveld van de liefde: was dit nou al die moeite waard? Een paar meter modderige grond, een jongen die helemaal niet zo bijzonder was?"

"Mijn antwoord daarop is trouwens: ja, ook al was ik kapot toen het stuk liep. Ik ben zeven jaar gelukkig geweest, wie kan dat zeggen? Wat een luxe."

Na de breuk leidde Tromp 'een enorm losbandig leven', zegt ze zelf. "Het was een copingmechanisme: ik wilde Tinder ontdekken, ik heb mezelf echt uitgevent, de wereld was mijn matras. Inmiddels heb ik weer een nieuwe liefde, maar daar wil ik niet zoveel over kwijt, het is nog pril. Ik zal mezelf niet meer zo snel presenteren als duo, ik ben nu Elfie."

Je bent trouwens niet de enige die schrijft over haar gebroken hart. Ex-literatuur lijkt wel een trend.

"Ja, Susan Smit doet het en Elke Geurts ook. Maar Mensje van Keulen deed het in haar tijd ook al. Het is een trend van alle tijden: schrijvers die zo overmand raken door hun eigen leven, dat er geen ruimte meer is voor andere personages dan henzelf." 

"Ik ben open over mijn pijn, wat mij natuurlijk een verschrikkelijke ex maakt, maar: uiteindelijk gaat het niet over Jerry, het gaat over mij. Ik schrijf over de essentie van verlaten worden, de essentie van verdriet en de essentie van doorgaan.

"Dat is een universeel verhaal, dat hebben we allemaal meegemaakt. Mensen die zeggen 'ik niet', die vertrouw ik niet. Als je geen liefdesverdriet hebt gehad, dan heb je niet echt geleefd."

Elfie Tromp, 'Victorieverdriet'. 64 pagina's. Uitgeverij De Geus. 17,99 euro.

Elfie Tromp is schrijfster, theatermaakster, columnist van Metro en presentator van het VPRO-programma 'Nooit meer slapen'. Haar debuutroman Goeroe (2013) gaat over een meisje dat de wereld wil healen. 'Underdog' (2015) speelt zich af in de wereld van de hondenfokkerij. Over haar verdriet na de breuk met Jerry Hormone maakte ze ook een theatervoorstelling: 'Monster Love Town'.

EILAND

Je kocht een roeimachine
en verdween

er zwol een zee langs je slapen
het tapijt verdween onder hersenkoraal
golfslag tegen de ramen
zeegras in het kozijn

ik hees de vlag
zodra het eten arriveerde
maakte van mijn handen
een scheepshoorn

je kwam steeds later thuis
ik vond schelpen in je oksels
drukte ze tegen je oren

eigen ruis vond je prachtig
ook al had je geen kist, kaart of kruis
je ging steeds verder
ik dacht dat je avontuur zocht

nu weet ik dat
eilanden niet navigeren
die drijven af

Deel dit artikel

Ik lag vooral op de bank, ik durfde de keuken niet in want daar lagen messen

Met de bundel kijk ik terug op het slagveld van de liefde