Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Echtscheiding als reality-theater

Cultuur

Wilfried van der Bles

Review

De vader van Cees Krijnen heeft pech. De pech namelijk dat hij de vader is van Cees Krijnen.

Cees Krijnen (1969) is een wereldberoemd kunstenaar. Hij dankt zijn roem aan het feit dat hij van de echtscheiding van zijn ouders een kunstproject heeft gemaakt. Die echtscheiding duurt al vijftien jaar, want ze kunnen het maar niet eens worden over de boedelscheiding. Dat dat zoveel voeten in de aarde heeft is in de beleving van Cees Krijnen en zijn moeder Greta Blok de schuld van vader Krijnen. Die procedeert maar en procedeert maar. 'Juridisch stalken', noemt Krijnen dat.

Een aantal jaren geleden was hij het spuugzat. Hij besloot van de echtscheiding van zijn ouders een project te maken, zodat aan dat 'stalken' eindelijk een einde zou komen. 'Financing My Parents' Divorce' noemde Krijnen dat project, eigenlijk een performance met zijn moeder in de hoofdrol. In 1999 won hij er de Prix de Rome mee in de categorie Theater/Beeldende Kunst. Dat financing kan niet letterlijk genoeg worden genomen. Met het prijzengeld betaalde Krijnen de advocaat van zijn moeder, liet hij haar huis opknappen en financierde hij zijn volgende project: 'Woman in Divorce Battle on Tour'.

In de documentaire 'Hollandse helden' van Paul Cohen en Martijn van Haalen -maandagavond op Nederland 3- is te zien hoe Krijnen met zijn 'reality-theater' de internationale kunstscene aan zijn voeten krijgt.

Krijnen krijgt het ministerie van buitenlandse zaken zover dat het zijn moeder benoemt tot 'ambassadrice van alle gescheiden vrouwen in Nederland'. In maart 2000 worden zij en haar zoon hoogstpersoonlijk door cultureel attaché Frank Ligtvoet van het vliegveld bij New York opgehaald. Daar in New York begint hun tournee, die hen verder nog langs een aantal Europese steden zal voeren.

Bij zijn introductie van moeder en zoon voor de pers spreekt Ligtvoet van 'Gesamtkunst'. We zien hoe de moeder vragen van de pers beantwoordt over haar scheiding en, gekleed in goudleren battle suit, verklaringen aflegt tegen de intimidatie -wereldwijd- van vrouwen en kinderen.

Tijdens de tournee breidt de tentoonstelling zich steeds verder uit. Zo is in New York de machine te zien waarmee een speciaal poeder kon worden verspreid om de pijn van zijn moeder te verzachten. Die machine had Krijnen speciaal ontworpen voor het project waarmee hij de Prix de Rome won. In Amsterdam zijn weer foto's toegevoegd die in New York zijn gemaakt, et cetera. De meeste kunstcritici nemen het allemaal buitengewoon serieus. Er is lof voor de 'sociaal-kritische ondertoon'. Een enkeling prikt er doorheen: ,,Het lijkt wel een beetje op de politiek: zo'n gladde babbel zou ik ook wel willen''.

Natuurlijk is op die performances de vader de grote afwezige, maar tegelijk zeer aanwezig, en wel als de kwaaie pier. Het aardige is dat de documentairemakers de vader en zijn vriendin tussendoor aan het woord laten. De vader blijkt zeekapitein te zijn geweest. In zijn versie van de gebeurtenissen waren moeder en zoon altijd al twee handen op een buik. Als hij thuiskwam uit een ver land, lieten ze het afweten: dan waren ze er niet en lieten hem op de hondjes thuis passen. En de moeder, voor wie een sober leven inderdaad niet haalbaar lijkt, joeg ondertussen met peperdure aankopen het geld erdoor. ,,Ik moet ook nog iets overhouden voor later'', wierp vader Krijnen dan voorzichtig tegen. ,,Ik leef nú'', kreeg hij dan als antwoord. Voor de huidige vriendin zijn moeder en zoon nietsnutten, profiteurs die op kosten van anderen (gesponsord, heet dat) een luxe leventje leiden. Aan het einde van de documentaire zien we vader Krijnen in het Stedelijk Museum in Amsterdam een door zijn zoon gemaakte mobile bekijken. Hij herkent de ansichtkaarten die eraan bungelen en die ooit door hemzelf naar het thuisfront zijn verstuurd van all over the world. Hij is zichtbaar aangedaan, wanneer hij de teksten achterop terugleest. Misschien kan de zoon deze documentaire toevoegen aan zijn reality-theater.

Deel dit artikel