Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Deze chique Antwerpse concertzaal is onbemind en een enorme aanrader

Cultuur

Andrea Bosman

De Roma in Antwerpen. © Paulien Verlackt

Was u nooit eerder in De Roma, die roemruchte film- en feestzaal uit de jaren twintig in Antwerpen? Echt doen.

Het kan aan mijn onwetendheid en die van mijn sociale omgeving liggen, maar ik vermoed dat ik op een fijne Geheimtipp zit. Een waarvan zelfs de meest doorgewinterde muziekliefhebbers en concertbezoekers om mij heen nog niet gehoord hadden - en blij verrast door waren.

Lees verder na de advertentie

Het kwam zo. Een jaar geleden wilde ik naar de veelgeprezen uitvoering van de ‘Magical Mystery Tour’ door Beatles-specialisten The Analogues, maar hun optredens waren in Nederland uitverkocht. Op de toeragenda zag ik nog wel tickets voor De Roma, een zaal in Antwerpen. Ik zag foto’s van rood pluchen stoelen, muurschilderingen, een weelderig meanderend balkon, antieke vazen als muurlampen: tikje art deco, tikje vergane glorie. Bijzonder. En aangezien Antwerpen vanuit Utrecht dichterbij is dan bij wijze van spreken Groningen - de beruchte files op de ring daargelaten - waren de kaartjes snel gekocht en togen we op een vrijdagmiddag richting het zuiden.

Bij de bar krijgen we bier in echte glazen en een dienblad mee. Wat een feest

In Borgerhout, een wat grauwig ogende multiculturele wijk met bijna tweehonderd nationaliteiten, waar mannen het straatbeeld en de talrijke koffiehuizen domineren, stappen we de warm verlichte De Roma binnen, een compleet andere wereld dan die daarbuiten, als in een zojuist neergedaald ruimteschip. Allereerst de entree met geschilderde filmposters ‘Hollywood aan de Schelde’, een lange gang met vitrinekasten links en rechts, naar de ruime foyer met trap, bar en vestiaire waar we door vele vrijwilligers, meest zestigers, zeventigers, in zwarte T-shirts met naambadge vriendelijk welkom worden geheten. Het is er vooral heel ontspannen en gezellig druk.

We nemen alvast, achter hoge rode gordijnen, een kijkje in de film- en feestzaal. Echt onverwacht groot voor zo’n oude zaal, er zijn losse stoelen neergezet, maar er is ook genoeg ruimte om te blijven staan. Het publiek druppelt langzaam binnen. Bij de bar krijgen we bier in echte glazen en een dienblad mee. Wat een feest. Terug in de zaal kunnen we kiezen waar we willen zitten. Laat The Analogues maar komen.

Eerst filmzaal, toen poptempel, toen vergeten

Zaal De Roma werd in 1928 gebouwd naar een ontwerp van architect Alfons Pauwels, in typische art deco-stijl. De zaal was riant groot, er werden film en variété-avonden georganiseerd, shows, galabals en prijsuitreikingen. In de oorlogsjaren draaiden er veel Duitse films met vedetten als Zarah Leander, Marika Rökk en Johannes Heesters. Het was daarom een van de weinige zalen die openbleven. Halverwege de jaren zestig werd De Roma poptempel, waar onder meer The Kinks, Iggy Pop en Paul McCartney optraden. In de jaren tachtig kwam de klad erin, sluiting volgde.

Maar aan het begin van het nieuwe millennium was er een wijkinitiatief. Rataplan, een groep idealistische vrijwilligers uit de buurt, wilde de zaal redden en heropenen. Het plan slaagde en in 2003 volgde de feestelijke heropening.

Halverwege de jaren zestig werd De Roma poptempel, waar onder meer The Kinks, Iggy Pop en Paul McCartney optraden

Die vrijwilligers (inmiddels zijn het er rond de 400), zijn het geheime wapen van De Roma dat vrijwel zonder betaalde krachten draait. In de loop der jaren hebben zij van alles vertimmerd. In 2015 is de benodigde twee miljoen bij elkaar om alles, inclusief dak, balkon en ventilatie, met een aannemer goed aan te pakken. Op de site van De Roma, die zich inmiddels ‘volksschouwburg van Antwerpen en omstreken’ noemt, staat een mooi filmpje over die verbouwing, waar ook enkele Vlaamse artiesten van hun liefde voor de zaal getuigen. Zoals Helmut Lotti, die rept over een sfeer die het midden houdt tussen ‘een parochiaal centrum en een ongelooflijk chic theater, the best of two worlds’.

Klopt als een bus, die fraaie vergelijking, en wat past en klinkt de perfect vertolkte muziek van The Beatles goed in deze setting. Onlangs was ik er terug, voor Belle & Sebastian: weer een goede match. Het was zeker niet voor het laatst.

Bijzonder programma

De programmering van De Roma is heel divers: van rollerskateavonden, t-dansants, interviews met schrijvers als Naomi Klein, wereldmuziek, jazz, buurtevenementen en optredens van bekende bands als Belle & Sebastian of UB40. Dit jaar staan ook Wende en Doe Maar in De Roma.

De nieuwe directeur, armoedeprofessor Danielle Dierckx, wil dat iedereen die in Borgerhout woont minstens één keer in De Roma is geweest. Dat multiculturele publiek dat zo binnen handbereik is, vindt de zaal nog niet.

Praktische informatie

Het adres van De Roma: Turnhoutsebaan 286 in Borgerhout, 1,5 km van Antwerpen Centraal. Parkeren in de buurt kan lastig zijn. Er stoppen veel trams voor de deur.

Expo

In het FelixArchief in Antwerpen is tot en met vrijdag 4 mei een mini-expo over de roerige geschiedenis van cultuurtempel De Roma te zien: bouwplannen, programmaboekjes, concerttickets, foto’s en meer. Van de gloriejaren als cinema tot de fase als rock- en poptempel, de sluiting in 1982 en de feestelijke heropening in 2002. Meer info vindt u op de site van gemeente Antwerpen.

Lees hier meer in de serie 'Het Mooiste Nederland' (waarvoor we soms dus ook de grens oversteken)

Deel dit artikel

Bij de bar krijgen we bier in echte glazen en een dienblad mee. Wat een feest

Halverwege de jaren zestig werd De Roma poptempel, waar onder meer The Kinks, Iggy Pop en Paul McCartney optraden