Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

De voetpaden in deze ballade van Lars Gustafsson zijn meer dan rustieke wandelpaadjes

Cultuur

Janita Monna

Janita Monna schrijft wekelijk over poëzie voor Trouw. © Maartje Geels
Poëzie

Janita Monna schrijft wekelijks over poëzie voor Trouw.

Een tijdje terug liep ik rond het middaguur met mijn hond in het bos. Een man kwam me tegemoet en hield me staande. “Mag ik u iets vragen?” Ik knikte. Bereidde alvast mogelijk antwoorden voor. “Dan moet u die kant op.” “Nee, sorry, ik heb geen aansteker.” Maar hij vroeg niet naar de weg, en ook niet om een vuurtje. Hij vroeg: “Mevrouw, is het gezelliger om met een hond te wandelen dan alleen?” Daar had ik nou nog nooit over nagedacht. De man (hij kwam uit Syrië - zou een Nederlander zo’n vraag hebben verzonnen?) liep een stukje met me mee. We kletsten wat over huisdieren en over zijn toekomstplannen, terwijl ik nadacht over zijn vraag. Ja, antwoordde ik hem, toen hij naar rechts moest, waar ik links ging.

Lees verder na de advertentie

Maar waarom eigenlijk? Wat was er ‘gezellig’ met een dier aan de lijn dat meer oog had voor andere honden dan voor mij, dat woest begon te blaffen zodra er een bus voorbijkwam, dat stokken niet terugbracht maar opat?

En hoe alleen was eigenlijk de wandelaar zonder hond?

Het bracht me bij de ‘Ballade over de voetpaden in Västmanland’ van de Zweed Lars Gustafsson. Een gedicht dat me elke keer dat ik het lees dierbaarder wordt. Omdat het zo stil is. Tussen de ‘zwarte beken’ en de ‘moerasgebieden’ klinken nergens stadse geluiden. Alleen voetstappen van mensen met al haast vergeten beroepen zijn hoorbaar.

© Trouw
© Trouw

Gustafsson (1936-2016) was een belangrijke stem in de Zweedse poëzie. In Nederland kreeg hij dankzij Bernlef enige bekendheid. De stilte die ook in dit gedicht verscholen zit, riep hij vaker op, onder meer in het schitterende ‘De stilte van de wereld voor Bach’: “Een Europa van grote lege vertrekken zonder weerklank, / overal onwetende instrumenten”.

De voetpaden in deze ballade zijn meer dan rustieke wandelpaadjes. Ze zijn ouder dan wij en ‘weten al datgene wat wij zouden willen weten’. Ze blijven bestaan, ook als wij er niet meer zijn. Ze herbergen een bestemming. Je loopt er zwijgend. De hond naast je volgt het spoor.

Lars Gustafsson
Alfabet op de rug gezien
Vert. J. Bernlef Querido;
213 blz. € 14,90

Deel dit artikel