Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

De uitdrukking plaats (van het) delict is nog volop in ontwikkeling

Cultuur

Redactie

© anp

Klopt het, wil een lezer weten, dat de uitdrukking plaats delict de laatste tijd veel vaker voorkomt in de krant dan plaats van het delict. 

Ja, maar voor beide varianten geldt dat ze pas de laatste decennia algemeen gangbaar zijn geworden. Vroeger hadden de media het vaker over de plaats van het misdrijf.

Lees verder na de advertentie

Plaats (van het) delict is een vertaling van de juridische vakterm locus delicti. Onder verwijzing naar een artikel uit 2004 veronderstelt het tijdschrift Onze Taal dat de variant 'plaats delict' oorspronkelijk politiejargon is. Bij de politie zouden er voorgedrukte formulieren hebben bestaan waarop agenten de rubriek 'plaats delict' moesten invullen. Vervolgens kwam deze woordgroep in de omgangstaal terecht in plaats van de voor de hand liggende samenstelling delictplaats.

Bij de politie zouden er voorgedrukte formulieren hebben bestaan waarop agenten de rubriek 'plaats delict' moesten invullen

Wie weet is het zo gebeurd. Maar ook staat vast dat plaats delict veel ouder is en bijvoorbeeld al voorkomt in het juridische vakblad Rechtsgeleerde bijdragen en bijblad uit 1888.

De of het

De kern van de uitdrukking is het de-woord plaats. Toch kon u afgelopen week in de berichtgeving over Jos B. en het DNA-onderzoek dat tot diens identificatie leidde, zowel 'de plaats delict' als 'het plaats delict' aantreffen.

Dat wijst erop dat de kern van de woordgroep in de perceptie van sommige taalgebruikers verschuift van het de-woord plaats naar 't het-woord delict. Die verschuiving blijkt ook uit het meervoud plaats delicten, dat je de laatste tijd soms aantreft in plaats van het vooralsnog enig juiste 'plaatsen delict'.

Waar dat uiteindelijk toe leidt? Misschien wel tot het ontstaan van de samenstelling plaatsdelict.

Grammaticale geschillen, etymologische enigma's en andere taaltwijfels, voor u opgehelderd door Peter-Arno Coppen en Ton den Boon. Lees hun bijdragen in ons dossier. Ook een vraag? Mail naar p.a.coppen@let.ru.nl of tdb@taalbank.nl.

Deel dit artikel

Bij de politie zouden er voorgedrukte formulieren hebben bestaan waarop agenten de rubriek 'plaats delict' moesten invullen