Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

De spannende tweede akte redt de nieuwe 'Tosca' van de Reisopera

Cultuur

Peter van der Lint

Ondervraging én cantate in 'Tosca'. © Marco Borggreve
Recensie

OPERA
Nederlandse Reisopera
Tosca
★★★★

Geen opera begint met zulke orkestrale uitroeptekens als Puccini's 'Tosca'. Het orkest knalt fortissimo drie majeur akkoorden de zaal in: Bes, As en E - bam, bam bam! De afstand tussen die Bes en die E vormt een verminderde kwint, een interval dat bekend staat als diabolus in musica. En die duivel in 'Tosca' is de wrede, Romeinse politiechef Scarpia. Met deze akkoorden zet Puccini direct aan het begin de toon.

Lees verder na de advertentie
Het is vanwege de tweede akte, én vanwege het muzikale niveau van de voorstelling dat er vier sterren boven deze recensie staan

Bij de Nederlandse Reisopera begint de nieuwe enscenering van 'Tosca' echter met gesproken woord. Scarpia komt het commandocentrum van zijn politiebureau binnen en zegt dat hij de camerabeelden van die ochtend wil bekijken. Pas daarna denderen de akkoorden door het Wilminktheater in Enschede. Werkt het? Nou nee, niet echt. Weg is het geniale effect van de operacomponist die zo'n geweldig instinct voor theater had.

Verwarrende werelden

Regisseur Harry Fehr speelt vervolgens een spelletje met het begrip tijd en met de precieze locaties van de opera, terwijl Puccini daar nou juist zo strak mee omging. Niet voor niets was er jaren geleden een live-uitvoering in Rome, gefilmd op exact de juiste tijdstippen en plekken van deze historische fictie-thriller. De eerste akte is hier nodeloos ingewikkeld. Op de camerabeelden van de Polizia di Stato zien we wat er zich zo'n drie uur eerder in een kerk verderop heeft afgespeelt, terwijl die scènes op de voorgrond nog eens synchroon nagespeeld worden. Die twee 'werelden' scheppen verwarring, ook in de derde akte, als we nog steeds in het politiebureau zijn en we op de schermen het schavot zien waar Cavaradossi geëxecuteerd gaat worden. De inmiddels dode Scarpia zit die hele derde akte rechts vooraan op het toneel dood te wezen.

Uitermate spannend

Maar de tweede akte is een ware voltreffer. Uitermate spannend uitgewerkt en spelend in 'real time', zodat je niet steeds hoeft te schakelen. Fantastisch hoe hier de ondervraging van Cavaradossi en de door Tosca gezongen cantate achter de bühne samenvloeien. We zien Tosca namelijk rechtstreeks op de grote schemen haar cantate zingen. 'In diretta dal palazzo Farnese', staat onderin het scherm te lezen. Het genie Puccini wordt hier echt zichtbaar.

Het gruwelijke kat-en-muis-spel tussen Tosca en Scarpia wordt fraai geregisseerd. Kari Postma is hier op haar sterkst in de titelrol. De Noorse met Nederlandse roots zingt Tosca voor het eerst en doet dat met kloeke stem en fascinerende bühne-présence. Mooi detail dat ze met haar mes Scarpia eerst in zijn edele delen raakt. En vlak voordat ze de scène verlaat spuugt ze de dode nog vol afgrijzen in het gezicht.

Het is vanwege deze akte, én vanwege het muzikale niveau van de voorstelling dat er vier sterren boven deze recensie staan. Het Orkest van het Oosten speelt onder leiding van veteraan David Parry een puike Puccini, laaiend waar het moet, teder waar het kan. Parry weet bovendien waar hij zijn zangers op moet vangen. Noah Stewart overtuigt ondanks een soms wat wankele intonatie en weet als Cavaradossi het hart te raken. Hij werd terecht toegejuicht. Phillip Rhodes heeft de juiste narigheid in zijn stem voor een duivelse en volumineuze Scarpia. Ondanks bedenkingen wint Puccini het op deze avond.

Lees meer theaterrecensies op trouw.nl/theaterrecensies.

Lees ook: 

Noah Stewart: 'Het gevoel dat ik mij als zwarte tenor dubbel moet bewijzen, is er altijd'

Noah Stewart debuteert in Puccini’s ‘Tosca’. Hij ziet eruit als een basketballer, maar Noah Stewart is operazanger. ‘Het gevoel dat ik mij als zwarte tenor dubbel moet bewijzen, is er altijd.’

Deel dit artikel

Het is vanwege de tweede akte, én vanwege het muzikale niveau van de voorstelling dat er vier sterren boven deze recensie staan