Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

De cimetière Montmartre heeft iets moois: beneden de eeuwige rust, boven het jachten en jagen van de metropool

Cultuur

Peter van der Lint

De Avenue Berlioz op het kerkhof van Montmartre. © peter
Klassiek & zo

Het miezerde in Parijs. Ik had een ochtend over en vond het een goed moment om maar weer eens even langs te gaan bij mijn vriend Hector. 

Ik hoefde slechts de straat over te steken, een trap af te dalen en daar ontvouwde zich de serene stilte van het cimetière Montmartre. Als ik in Parijs ben, neem ik vaak het hotel pal naast dit vrij onbekende kerkhof, waar Hector begraven ligt. Als je geluk hebt, kom je er niemand tegen.

Lees verder na de advertentie

Middenin de stad, op een steenworp afstand van de ordinaire en totaal verloederde 'grandeur' van Moulin Rouge en Pigalle, ligt deze wonderbaarlijke oase van rust. Er loopt een drukke weg over het kerkhof heen, maar daar hoor je niets van. Het heeft iets moois: beneden de eeuwige rust, boven het jachten en jagen van de metropool. Hoe karakteriseerde Violetta de stad ook al weer in Verdi's 'La traviata'? 'In questo popoloso deserto che appellono Parigi' - In deze overbevolkte woestijn die ze Parijs noemen. De courtisane Marie Duplessis op wie Verdi zijn Violetta baseerde, ligt hier trouwens ook begraven.

Berlioz wordt nog steeds niet op waarde geschat door zijn landgenoten

Het miezerde dus weldadig op de paadjes en lanen van het kerkhof. Die hebben heuse namen, zoals Chemin Artot of Avenue Berlioz. Om die laatste avenue ging het me, want daaraan ligt het graf van mijn vriend Hector Berlioz - un vrai ami. Vreemd dat dit de enige 'straatnaam' is die naar hem genoemd is. In heel Parijs is geen steeg die zijn naam draagt.

Het lot van de arme Berlioz, die nog steeds niet op waarde geschat wordt door zijn landgenoten. In 2003, het jaar van zijn tweehonderdste geboortedag, was de wereld nog getuige van de kolderieke politieke operette om de componist bijgezet te krijgen in het Panthéon, bij de andere helden van Frankrijk dus. Het kwam er, na ridicuul gesteggel, niet van. En dus ligt Berlioz nog steeds op zijn vertrouwde plekje.

Uitdijende expressie

Hector speelde een dag eerder door mijn hoofd toen ik de prachtige overzichtstentoonstelling in het Louvre van Eugène Delacroix bezocht, de schilder die samen met schrijver Victor Hugo en componist Berlioz de Romantiek in Frankrijk dramatisch vorm gaf. Op veel van Delacroix' schilderijen zag je de composities van Berlioz opdoemen: 'La Mort de Sardanapale', 'La Révolution Grecque', 'Harold en Italie'. Berlioz en Delacroix deelden hun liefde voor Shakespeare en Goethe. De schilder vervaardigde enorme doeken en de componist droomde van steeds groter wordende orkesten en koren. Uitdijende expressie.

Delacroix wordt in Frankrijk vereerd, Berlioz niet echt. In 2019 is er een nieuw Berlioz-jaar (honderdvijftig jaar dood) en wie weet laait de Panthéon-discussie weer op. Er is daar immers nog geen enkele componist bijgezet, een schande volgens velen. Dirigent François-Xavier Roth vertelde eerder dat hij aan het lobbyen was om in 2019 een grote avenue of boulevard in Parijs naar Berlioz vernoemd te krijgen. Boulevard Berlioz, het klinkt prachtig. De Opéra de Bastille opent 2019 in elk geval met een nieuwe productie van 'Les Troyens', het magnum opus van Berlioz. Zou het helpen?

Ik las in Parijs Wagners net in het Nederlands verschenen 'Geschriften over Parijs'. Daarin schrijft hij over Berlioz: "Berlioz zal altijd onvolmaakt blijven en misschien werkelijk alleen maar als een voorbijgaande en wonderbaarlijke uitzondering schitteren." Toen ik bij het graf van Offenbach aankwam, brak de zon door. Typisch.

Peter van der Lint schrijft iedere week met aanstekelijk enthousiasme over de wereld van de klassieke muziek. Lees meer artikelen in ons dossier. 

Deel dit artikel

Berlioz wordt nog steeds niet op waarde geschat door zijn landgenoten