Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

De angstvallige stilte over Gatti doet het Koninklijk Concertgebouworkest geen goed

Cultuur

Peter van der Lint

Daniele Gatti repeteert met het Concertgebouworkest. © ANP
Klassiek & Zo

Oorverdovend stil is het. In de nagalm van de daverende explosie op 2 augustus, iets over 12.00 uur 's middags, klinken slechts talloze geruchten en op niets gebaseerde speculaties door. 

Na die fatale klap heerst er nu al meer dan twee weken een angstvallig stilzwijgen. Men hult zich in stilte. Alsof de kous met die schokkende mededeling af is. Niets is natuurlijk minder waar.

Lees verder na de advertentie

Er was seksueel grensoverschrijdend gedrag geconstateerd bij de Italiaanse maestro Daniele Gatti, bleek eind juli uit een onderzoek van The Washington Post. Het Koninklijk Concertgebouworkest (KCO) deed daarop in eigen gelederen onderzoek en ontsloeg daarop zijn chef-dirigent een week later. Het orkest maakte daar via een ultrakort persbericht melding van en hield vervolgens de kaken op elkaar. Gatti zelf sputterde via een Amerikaanse 'reputatieschadedokter' en een Italiaans advocatenkantoor nog wat tegen, ontkende alle aantijgingen, en zweeg vervolgens ook in alle toonaarden.

Je ziet in deze vreemde, stille weken dat de sympathie geleidelijk richting Gatti kantelt

Hoe moet dit nu verder? Er zal toch een keer openheid van zaken moeten worden gegeven. Je ziet in deze vreemde, stille weken dat de sympathie geleidelijk richting Gatti kantelt. Men is in het algemeen onthutst over de rigoureuze actie van het KCO en vraagt zich hardop af of het orkest wel de juiste procedures heeft gevolgd. Ter vergelijking: de Metropolitan Opera in New York zette muzikaal leider James Levine, aangeklaagd door verschillende mannen, eerst op non-actief en deed vervolgens drie maanden lang onderzoek alvorens Levine uit al zijn functies te ontheffen. Misschien deed het KCO wel meer dan we nu weten, want Gatti was eind juni immers al op de hoogte gebracht door de journaliste uit Washington. En toch, is dit starre stilzwijgen op den duur niet schadelijk voor de reputatie van het KCO zelf?

Onherstelbaar

We mogen aannemen dat een en ander juridisch goed onderzocht is. Mocht het tot een rechtszaak komen, waar Gatti via zijn advocaat mee dreigde, dan is het maar het beste om niets te zeggen wat later in de rechtbank weer tegen je gebruikt zou kunnen worden. Voor dirigent Gatti geldt uiteraard hetzelfde.

We horen dan wel niets van Gatti zelf deze dagen, maar wel óver hem. Zo liet de Opera van Zürich weten dat er in de vier jaar dat hij er chef was geen enkele wanklank over Gatti was geweest. Zijn vorige werkgever, het Orchestre National de France, gaf een vergelijkbare reactie. En de andere orkesten waar Gatti op de rol staat, hebben de samenwerking met hem nog niet opgezegd.

Voor de relatie KCO-Gatti is de schade onherstelbaar. De laatste cd van die combinatie is die van Gustav Mahlers Vierde symfonie, maar die zal nu wel niet erg gepromoot worden. De andere Gatti-cd's verdwijnen waarschijnlijk geruisloos uit de catalogus. Zo gaf het Verbier Festival onlangs een cd-box uit vanwege het 25-jarig bestaan. Daaruit waren #MeToo-dirigenten James Levine en Charles Dutoit, beiden jarenlang festivalleiders in Verbier, totaal weggefilterd. Doodgezwegen dus.

Dutoit kreeg trouwens opeens steun uit onverwachte hoek. Zijn ex-vrouw Martha Argerich zegde al haar concerten in de Verenigde Staten af, omdat ze vond dat er daar tegen de vader van haar dochter een heksenjacht gaande was. En als statement geeft ze een verrassingsoptreden met Dutoit, 9 september in Montreux. Het is de vraag of Gatti zulke loyale in-de-bres-springers heeft.

In de rubriek 'Klassiek & Zo' schrijft Peter van der Lint iedere week over de wereld van de klassieke muziek. Al zijn artikelen vindt u hier terug. 

Lees ook:

Ontslagen dirigent Gatti dacht dat het bij de toenaderingen wederzijds was

Daniele Gatti is 'extreem verbaasd' dat het Koninklijk Concertgebouworkest hem heeft ontslagen als chef-dirigent. In een verklaring ontkent hij alle beschuldigingen van seksueel wangedrag.

Hoe vind je zo snel een nieuwe Maestro?

Met het ontslag op staande voet van chef-dirigent Daniele Gatti plaatste het Concertgebouworkest zich voor een gigantisch probleem. Welke maestro's nemen de kleine vijftig concerten die het komende seizoen met Gatti gepland stonden over?  

Deel dit artikel

Je ziet in deze vreemde, stille weken dat de sympathie geleidelijk richting Gatti kantelt