Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

De adembenemende schoonheid van een kankercel

Cultuur

Henny de Lange

Geelgerande watertor, 2011, Spike Walker © TRBEELD

Een tentoonstelling in Breda laat zien dat beelden uit de wetenschap steeds mooier en artistieker worden. Het lijken haast kunstwerken. Maar daarin slaan sommige wetenschappers ook door.

Het lijkt een sterk uitvergroot fragment van een schilderij van Vincent van Gogh, van één van zijn zonnebloemen misschien. Alleen al vanwege de typische Van Gogh-kleuren: zonnig geel en intens blauw. We zitten er finaal naast. Uit het tekstbordje, op de tentoonstelling 'True Beauty' in het Stedelijk Museum Breda, blijkt dat we kijken naar een stukje van de voorpoot van de geelgerande watertor, één van de grootste kevers in ons land. De zuignapjes waarmee de kever tijdens het paren het vrouwtje vasthoudt, zijn speciaal belicht en gefotografeerd door een microscoop. En dat levert een beeld op van artistieke, Van Goghiaanse allure.

Lees verder na de advertentie

Tekst loopt door onder de foto

Oogholte, 2016, Peter Maloca, Universiteit van Basel © TRBEELD

Wetenschappers zijn geen kunstenaars. Maar het presenteren van esthetische beelden van hun onderzoeken is wel steeds belangrijker geworden. Daarmee scoren ze niet alleen in wetenschappelijke publicaties. Mooie plaatjes helpen ook om voor een breed publiek wetenschappelijke informatie zichtbaar en inzichtelijk te maken, of het nu om een kankercel gaat, de zuignapjes van een watertor of een bloedvat achter het oog. Wetenschappers kijken nog steeds door microscopen en telescopen, maar die zijn nu verbonden met computers en software die het ook mogelijk maken om adembenemende foto's en animaties te maken.

Op de tentoonstelling in Breda is een selectie te zien van de mooiste beelden uit de wetenschap van de 21ste eeuw. Ze worden afgewisseld met werk van kunstenaars die zich laten inspireren door de wetenschap. Eén van hen is de Bredase kunstenaar Hubert Leyendeckers (1935). Directeur Dingeman Kuilman van het museum 'ontdekte' de nagenoeg vergeten kunstenaar en gaf hem - terecht - een centrale plaats op de expositie. Leyendeckers' permanente verwondering over de grootsheid van het heelal, maar ook over de planten in zijn tuin klinkt door in al zijn schilderijen en installaties.

Tekst loopt door onder de foto

Hubert Leyendeckers: HL8, nr 11, 2011 © X

Met deze tentoonstelling wil Kuilman laten zien dat de grenzen tussen wetenschappelijke beelden en beeldende kunst beginnen te vervagen. Daarin slaan sommige wetenschappers ook door in hun zucht om te scoren met beelden van een artistieke allure. Een aansprekend voorbeeld daarvan is de kankercel die niet meer objectief wordt afgebeeld, maar met zoete kleurtjes is opgepimpt om de onderdelen van de cel beter zichtbaar te maken. Voor de argeloze kijker krijgt het beeld haast een romantische uitstraling, tot het tekstbordje de kwaadaardige schoonheid onthult.

Universele schoonheid

Maar er zijn ook wetenschappelijke beelden die zo het museum in zouden kunnen vanwege hun tijdloze en universele schoonheid. Opvallend genoeg zijn dat vaak de opnames die een objectieve weergave zijn van de 'onzichtbare werkelijkheid' en die niet gemanipuleerd zijn en waar geen artistiek sausje overheen is gegoten.

Eén van de mooiste beelden is het 'zelfportret' van de Amerikaanse neurowetenchapper Rebecca Saxe met haar pasgeboren zoon in haar armen, gemaakt met behulp van een mri-scan. Zo'n scan brengt volgens haar de mens tot in zijn kern terug. "Het laat de dingen over die wij allemaal gemeen hebben: onze biologie en onze hersenen."

Tekst loopt door onder de foto

Moeder en zoon, 2015, Rebecca Daxe, McGovern Institute for Brain Research, MIT © TRBEELD

Amper een jaar na de opening weet het Stedelijk Museum Breda te verrassen met deze originele tentoonstelling die ook nog eens hyperactueel is.

True Beauty – Op de grens van kunst en wetenschap, te zien t/m 19 augustus in Stedelijk Museum Breda.


Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden

Deel dit artikel