Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Brussel in de ban van provocatieve muurschilderingen

Cultuur

Marijke de Vries

Een muurschildering van een toegetakeld lijk van een onbekende kunstenaar 'siert' een flatgebouw in Brussel. © anp
Muurschilderingen

Van de ene op de andere dag verschenen twee muurschilderingen in het centrum van Brussel: een met een onthoofding erop, de ander met een toegetakeld lijk over de volledige lengte van een flatgebouw.

Al een week houden de gewelddadige fresco's van een anonieme graffiti-artiest de gemoederen van lokale politici, Brusselaars en kunstkenners bezig. Een oproep tot geweld, zegt de een. Kunst, vindt de ander.

Modeontwerpster Sofie D'Hoore reageerde aangeslagen toen ze de onthoofdingsscène op de zijgevel van haar kantoor aantrof. "Dit is beangstigend", zei ze tegen de lokale nieuwssite Bruzz. "Terreurkunst, nota bene aan het kanaal tegenover probleemgemeente Molenbeek", verzucht ze. Een gezin dat aan de overkant woont, diende een klacht in: de slaapkamer van hun kind kijkt op de muur uit.

Ze kunnen op bijval rekenen van het Brusselse stadsbestuur. Dat liet onmiddellijk weten dat het de onthoofdingsschildering liefst zo snel mogelijk ziet verdwijnen.

Maar dat zou censuur zijn, vindt de Vlaamse minister van cultuur en Brusselaar Sven Gatz. "Kunst is vrij. Verboden te verbieden aub. Of gaan we Caravaggio ook verbieden?"

Lees verder na de advertentie
Terreurkunst, nota bene aan het kanaal tegenover pro­bleem­ge­meen­te Molenbeek

Sofie D'Hoore, modeontwerpster

Het offer van Isaak

Want de oplettende kijker ziet geen terreurtaferelen maar 17de-eeuwse kunstgeschiedenis. De 'onthoofdingsmuur' lijkt verdacht veel op een fragment uit 'Het offer van Isaak' van Caravaggio uit 1603. En het bungelende, opengereten karkas dat de flat bij station Brussel-Kapellekerk 'siert', is dat niet een van de gebroeders De Witt, zoals Jan de Baen ze in 1672 schilderde? Het origineel hangt in het Rijksmuseum.

Speculaties over hoe de 'daders' te werk zijn gegaan, doen intussen volop de ronde. Een anonieme getuige vertelde aan Bruzz dat de onthoofdings-muur met 'een rolborstel aan een uitschuifbare telescoopsteel' werd aangebracht. "In tweeënhalf uur was het af." Of liet de schilder zich aan een touw van het flatgebouw zakken?

Wie de werken maakte, is niet duidelijk. Kenners denken aan de wereldberoemde graffitikunstenaar Banksy, of aan de Brusselse, lokale legende Bonom (Vincent Glowinski). Maar geen van beiden heeft de fresco's 'opgeëist'.

Het is niet voor het eerst dat muurschilderingen in Brussel voor ophef zorgen. Afgelopen najaar doken in korte tijd al vier provocerende, pornografische graffiti-werken op, met daarop respectievelijk een penis, een anus, een penetratie en een geboortescène.

Is dat niet een van de gebroeders De Witt, zoals Jan de Baen ze in 1672 schilderde?

Historische taferelen

Straatkunstkenner Björn Van Poucke houdt het daarom op een nieuwe provocatie van dezelfde straatartiest, als reactie op de 'hetze' tegen zijn eerder werken. "Nu haalt hij twee historische taferelen onder het stof vandaan, en vraagt hij eigenlijk aan de Brusselaars: 'Als jullie die seksuele tekeningen al shockerend vinden, stoot dit jullie dan ook tegen de borst? Dat zou dan sterk zijn, want dit zijn gewoon historische schilderijen.'"

Anderen stellen dat de maker precies voor elkaar krijgt wat een kunstenaar moet doen: mensen laten nadenken en praten over zijn werk.

Of de schilderingen uiteindelijk het veld moeten ruimen is nog maar de vraag. Niet het stadsbestuur, maar de eigenaars van de panden hebben daarover het laatste woord. Van de werken die eind september opdoken is er nog niet een overgeschilderd.

Als jullie die seksuele tekeningen al shockerend vinden, stoot dit jullie dan ook tegen de borst?

Björn van Poucke, straatkunstkenner

Deel dit artikel

Terreurkunst, nota bene aan het kanaal tegenover pro­bleem­ge­meen­te Molenbeek

Sofie D'Hoore, modeontwerpster

Is dat niet een van de gebroeders De Witt, zoals Jan de Baen ze in 1672 schilderde?

Als jullie die seksuele tekeningen al shockerend vinden, stoot dit jullie dan ook tegen de borst?

Björn van Poucke, straatkunstkenner