Voor het eerst terug in je geboorteland

Auke Kok, Dido Michielsen en hun geadopteerde dochters Lisa en Lin tijdens hun rondreis door China. (FOTO UIT BESPROKEN BOEK) Beeld
Auke Kok, Dido Michielsen en hun geadopteerde dochters Lisa en Lin tijdens hun rondreis door China. (FOTO UIT BESPROKEN BOEK)

De auteurs Auke Kok en Dido Michielsen reisden met hun geadopteerde dochters naar China, het land waar Lisa en Lin geboren zijn. Het verslag daarvan leverde een boek op waar ouders en kinderen trots op kunnen zijn.

Willy Francissen

Daar sta je dan, negen jaar oud, met je Chinese uiterlijk en je Nederlandse opvoeding, middenin Shanghai. Niemand die je verstaat. Je moet belangstellende omstanders een papiertje tonen waarop staat dat je in dit land bent geboren, maar dat je in Nederland woont en geen Chinees spreekt. Dat had je je anders voorgesteld toen je op reis ging: je dacht nu eens níet de uitzondering te zijn.

De scène komt uit het verslag dat Auke Kok en Dido Michielsen schreven naar aanleiding van de rootsreis die ze maakten met hun twee geadopteerde dochters Lisa en Lin (toen elf en negen jaar oud). In een vlotte en humoristische stijl beschrijven ze wat de reis doet met de meisjes, maar ook met henzelf.

Het is vooral een wens van de ouders om het geboorteland van de dochters te bezoeken. Kok en Michielsen willen hun kinderen bewuster maken van hun achtergrond, kennis laten maken met de Chinese cultuur en de acceptatie van hun verleden vergroten. Daarvoor maken ze een toeristische rondreis, en doen ze de kindertehuizen aan waarin Lisa en Lin de eerste tijd van hun leven doorbrachten. De familie gaat niet op zoek naar biologische ouders of andere verwanten, in de overtuiging dat de kans uiterst klein is die te vinden.

Adoptiedeskundigen zijn in het algemeen voorstanders van dergelijke rootsreizen en raden aan ze te maken vóór de puberteit. Toch doet lang niet elke adoptieouder het. Onbekendheid met reizen in het land van herkomst en de hoge kosten spelen waarschijnlijk een rol, maar er is ook discussie of je jonge kinderen – zeker als ze er zelf niet om vragen – op deze manier met hun afkomst moet confronteren. Veel toegankelijke literatuur hierover is er niet. Des te prettiger dat Kok en Michielsen hun motieven en ervaringen open en eerlijk op papier hebben gezet.

Hun boek is een reisverslag, compleet met korte impressies van de bezochte plekken die een inkijkje geven in hedendaags China. Daardoorheen vertelt het de adoptieverhalen van Lisa en Lin (die al eerder aan de orde waren in ’Dochters van ver’, het boek van Michielsen uit 2002). Tot slot bevat het bespiegelingen over de opvoeding van adoptiekinderen in het algemeen. Ondanks de luchtige toon is duidelijk dat de auteurs zich goed in de materie hebben verdiept, weloverwogen keuzes hebben gemaakt en dat de reis indrukwekkend is geweest, niet alleen voor de meisjes, maar ook voor henzelf.

Hoe was het uiteindelijk voor Lisa en Lin, om in China te zijn? En hoe voelt het om geadopteerd te zijn? Die vragen zijn niet makkelijk te beantwoorden. Kinderen van negen en elf jaar oud kunnen hun gevoelens niet goed verwoorden. Ze gaan bovendien na spannende gebeurtenissen graag over tot de orde van de dag. Lisa en Lin zijn de ene dag onder de indruk van wat ze zien in een kindertehuis, maar storten zich de volgende dag vol overgave op de aanschaf van een mobiele telefoon.

Wat de reis met hen doet komen we te weten via de ouders, die goed op hun kroost letten en hun gedrag interpreteren. Kok en Michielsen gebruiken nog twee middelen om ons te vertellen hoe Lisa en Lin de reis beleven: ze publiceren korte fragmenten uit de dagboeken van de meisjes én (op verzoek van de ouders) geschreven terugblikken op de reis.

Dat is nogal wat. Zei het verhaal ons al veel over het leven van Lisa en Lin, hun eigen schrijfsels maken het nog persoonlijker – net als hun foto die op de cover prijkt. Voor ons als lezers is het prettig dat deze elementen zijn toegevoegd; de persoonlijke invalshoek maakt het relaas zo leesbaar. Wel knaagt de vraag hoe de meisjes dit straks vinden, als ze ouder zijn.

Kok en Michielsen spreken zelf de hoop uit dat hun dochters ook als ze volwassen zijn trots zijn op dit boek. Alles bij elkaar is daar alle reden voor. Van welke geadopteerde is de kennismaking met het geboorteland zo mooi gedocumenteerd?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden