filmrecensie

‘Vice’ kijkt afwisselend met afgrijzen en bewondering naar de praktijken van Cheney

Christian Bale en Amy Adams als Dick Cheney en zijn vrouw Lynne. Beeld EPA

Vice
Regie: Adam McKay
Met Christian Bale, Amy Adams, Steve Carell
★★★☆☆

Dat acteur Christian Bale voor ‘Vice’ helemaal transformeerde in Dick Cheney, ‘de meest geheimzinnige Amerikaanse vicepresident ooit’, zoals­­ de verkoopbabbel bij de film luidt, is niet interessant. Het voert het gesprek weg van de belangrijke vragen: wat klopt er van ‘Vice’ en wat wil de film?

Dick Cheney zal bij de meesten van ons nauwelijks in het geheugen zijn blijven hangen nadat George Bush jr. president af was. Cheney was vice-president onder Bush en als je Adam McKays ‘Vice’ mag geloven opereerde Cheney het liefst in de schaduw. Daar verzamelde de mompelende kolos een ongekende hoeveelheid macht, met instemming van de president. Buitenlandse zaken, defensie, energie: Cheney wist de onderwerpen allemaal naar zich toe te trekken, stelt de film op basis van verschillende boeken. De motor achter­­ die machtshonger blijkt Cheneys vrouw Lynne, die hem al vroeg in zijn leven voor de keuze stelt: of je wordt iemand, of ik vertrek. “Zie je”, zegt ze op een feestje in Washington als Cheney een van de machtigste figuren in de kamer is, “de helft van de kamer wil als wij zijn en de andere helft is bang voor ons.” Haar droom is uitgekomen.

Maar terwijl zij in Washington cocktails dronken en genoten van de macht was de dodelijke werkelijkheid dat Cheney een van de architecten was van Guantánamo Bay en verantwoordelijk was voor het sprookje over massavernietigingswapens in Irak en voor het beleidsmatig martelen van mensen, waarvan de schuld nauwelijks bewezen kon worden. Om maar iets te noemen. Cheneys finesse was dat hij dat met hulp van juristen binnen de grenzen van de Amerikaanse wet voor elkaar wist te krijgen. Of die praktijken in het buitenland liet uitvoeren. De film kijkt daar afwisselend met afgrijzen en bewondering naar. De club rond Bush en Cheney wordt enerzijds afgeschilderd als een bende schietgrage en machtsgeile cowboys maar de conclusie van de film is dat dit precies is waar de Amerikanen voor hebben gestemd. Het punt is alleen: ze hadden er niet voor gestemd. Bush en Cheney kwamen aan de macht door een verschil van een paar honderd stemmen in Florida, de staat waar een hertelling werd verboden door wat achteraf een vriendje van Cheney in het Supreme Court bleek. Nog een bezwaar tegen de film: er kleeft iets kwalijks aan het reduceren van de internationale machtspolitiek tot de machiavellistische streken van één figuur. Het drukt de enorme invloed van lobbygroepen naar de achtergrond. De Amerikaanse politiek wordt nooit bepaald door één figuur.

Misschien is het belangrijkste bezwaar wel dat de film door z’n ironische houding – ‘kijk, jullie hebben er zelf voor gestemd, eigen schuld, dikke bult’ – een politiek die tienduizenden doden heeft opgeleverd toch weer tot een circus maakt.

Elke week worden de nieuwste films besproken door onze recensenten. U leest de recensies hier.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden