Review

Van oude mannen en de dingen die blijven

Vanaf morgen is Venetië weer het decor van het jaarlijkse filmfestival waar om de Gouden Leeuwen gestreden wordt. Clint Eastwood heeft er al een weten te bemachtigen en bovendien opent zijn nieuwste film het festival.

De meest onderschatte regisseur in de filmindustrie, noemde Orson Welles hem ooit. Inderdaad heeft het lang geduurd voordat de 'man zonder naam' met de schuin opgetrokken mondhoek en toegeknepen blik zijn robuuste verleden als de lonesome cowboy of 'Dirty Harry' achter zich kon laten. Maar met het ouder, milder en strammer worden keerde het tij voor acteur/regisseur Clint Eastwood.

De waardering voor zijn films werd eerder al uitgedrukt in toonaangevende retrospectieven en in de Oscar voor 'Unforgiven', en vandaag ontvangt hij in Venetië de Gouden Leeuw voor zijn hele oeuvre uit handen van actrice en gastvrouw Sharon Stone.

Zijn nieuwste film ,'Space Cowboys', opent vanavond de 57ste Mostra Internazionale d'Arte Cinematografica, zoals het filmfestival in Venetië officieel heet. Het is een bekroning die de zeventigjarige -zoals iedere oeuvreprijswinnaar- met ambivalente gevoelens tegemoetziet. Hij mag dan in 'Space Cowboys' argeloos met zijn gebit tegen de ijsblokjes in de whiskey klapperen en de wangen onbekommerd laten hangen in zijn Space-Shuttle-ruimtepak, aan pensioengerechtigheid lijkt hij nog niet te denken.

'Van oude mannen en de dingen die blijven', zo zou je Eastwoods oeuvre zo langzamerhand ook kunnen betitelen. Of het nu gaat om de bekeerde outlaw in 'Unforgiven', de reislustige fotograaf in 'The Bridges of Madison Country' , de verlopen journalist in 'True Crime', of de slobberige astronauten in 'Space Cowboys'; stuk voor stuk zijn het versleten helden die zich jong genoeg voelen voor een laatste bewijs van vitaliteit en daadkracht.

In het aangenaam bedaarde 'Space Cowboys' gaat dat gepaard met veel gegrom en geginnegap om stramme schouders en kwabbige billen, maar uiteraard wint het clubje rebelse gepensioneerden (naast Eastwood worden de hoofdrollen gespeeld door Donald Sutherland, James Garner en Tommy Lee Jones) het gemakkelijk van de jeugdigere generatie die in de ruimte strandt in stupide gehoorzaamheid.

Met deze zeer ontspannen botsing tussen 'Grumpy Old Men' en 'Apollo 13th' koos directeur Alberto Barbera voor zijn tweede festival een veel minder ambitieuze en spraakmakende openingsfilm dan Stanley Kubrick's 'Eyes Wide Shut' vorig jaar was. Maar het is er wel een die de meeste toeschouwers met een milde glimlach de zaal zal doen verlaten, om met iets minder stijve knieën de komende tien filmdagen tegemoet te zien.

Naast 'Space Cowboys', die in Amerika al in de bioscoop te zien is, heeft Barbera buiten competitie nog een aantal blockbusters geselecteerd, films die later dit jaar ook in de Nederlandse bioscopen worden verwacht. De intrigerendste titel uit de nevenprogamma's is 'The Cell', het debuut van regisseur Tarsem Singh, met in de hoofdrol de populaire zangeres/actrice Jennifer Lopez. Deze experimentele psychologische thriller voerde afgelopen week de Amerikaanse hitlijsten aan (de film heeft Paul Verhoevens 'Hollow Man' van de eerste plaats verdrongen) en spleet de kritiek in tweeën. De jonge regisseur van Indiase afkomst, ook maker van videoclips voor de popgroep R.E.M., bracht de toonaangevend criticus Roger Ebert al tot de lyrische profetie dat de toekomst van de Amerikaanse cinema gelegen is in de combinatie van eeuwenoude Indiase verbeelding en moderne westerse technologie. Anderen noemden Tarsems postmoderne mengelmoes van sciencefiction, seriemoordenaars, computerspelletjes en poptechnologie, een bij elkaar gejatte, slaapverwekkende commercial.

Met in het nevenprogamma traditiegetrouw de nieuwste Woody Allen, een Hitchcock-hommage van Robert 'Forrest Gump' Zemeckis 'What Lies Beneath', en nieuwe films van Claude Chabrol, Takeshi Kitano, Tom 'Lola Rennt' Tykwer en niet te vergeten Lukas 'Fucking Amal' Moodysson, zal toch de meest aandacht in Venetië uitgaan naar de competitiefilms.

Nieuwe films van onder anderen Robert Altman, Julian Schnabel, Sally Potter, Clara Law, Stephen Frears, Manuel de Oliveira, Raoul Ruiz, Sharunas Bartas, Xavier Beauvois, en Jafar Panahi zullen om de Gouden Leeuw voor de beste film gaan strijden. Directeur Barbera toont in zijn selectie net als vorig jaar voorkeur voor de Europese cinema: twaalf van de twintig competitiefilms. De jury wordt aangevoerd door regisseur Milos Forman, die al lang geleden zijn Tsjechische roots inruilde voor een Amerikaans burgerschap. Pas over tien dagen zal duidelijk zijn of Forman tussen de twintig mededingers de door hem verkozen eigenzinnige rebel heeft weten aan te treffen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden