Van airmilesjager tot tragicus

Ondernemende Alex (Vera Farmiga) en ontslagaanzegger Ryan (George Clooney) zijn aan elkaar gewaagd. (Trouw)

’Up in the Air’ verwijst niet direct naar de economische crisis, maar trapt de actualiteit wel voorbeeldig op de staart.

Hoofdpersoon van de Amerikaanse tragikomedie is een crisismanager die door bedrijven wordt ingehuurd om werknemers te ontslaan, omdat werkgevers het zelf niet kunnen of durven. Met zeven nominaties is de film dit weekend de grote favoriet bij de Golden Globes.

George Clooney heeft het als ontslagaanzegger Ryan Bingham beredruk. Hij leeft op vliegvelden, in hotels, uit koffers, als een moderne Odysseus. En hij heeft het prima naar zijn zin. In hotelbars ontmoet hij leuke, ondernemende dames, zoals Alex Goran, met wie het meteen klikt. Actrice Vera Farmiga straalt eenzelfde soort sensuele charme uit als George Clooney, en is geknipt voor de rol van de zakenvrouw die evenals onze zakenman ’credit cards’ en ’frequent flyer miles’ reuze sexy vindt, en zelfbewust grapt over statusgeilheid. Ryans voornaamste doel in het leven is – zo vertelt hij in voice-over – het mythische aantal van 10 miljoen miles te bereiken.

Tot dan toe is ’Up in the Air’ een lekkere vaartvolle komedie met een opvallend actuele kern, en George Clooney als minzame antiheld die op een gegeven moment zelf zijn baan moet verdedigen, en een jonge ambitieuze employé (Anna Kendrick) moet zien te overtuigen dat mensen ontslaan via het goedkopere ’iChat’, via de computer, geen goed idee is.


Provided by Filmtrailer.com ]]>

Maar dan slaat opeens het moralisme toe, en begint ’Up in the Air’ meer en meer te lijken op de kersttoespraak van onze majesteit waarin moderne communicatiemiddelen en mondialisering werden gehekeld, en waarin het draaide om menselijk contact en naastenliefde, om solidariteit en compassie. Onze vliegende crisismanager wordt ook op de vingers getikt, en naar de bruiloft van zijn zus gestuurd, met de vraag of hij zich niet eens moet settelen.

George Clooney lijkt dan opeens op Jimmy Stewart die in de ultieme kerstfilm ’It’s a Wonderful Life’ (1946) ook de wijde wereld in wilde, maar teruggefloten werd in een burgerlijk bestaan waarin Kerst wordt gevierd met familie, thuis.

Die zedenprekerige inslag haalt ’Up in the Air’ als komedie onderuit. Regisseur Jason Reitman, die eerder succes had met het zwangere tienermeisje ’Juno’, maakt van de airmiles-jager meer een tragicus die voortaan voor straf de lucht in moet. Er zit wel een vreemde dubbelheid in, die de film verdieping geeft. Doordat Ryan Bingham vliegt, hoeven mensen niet via het computerscherm hun ontslag te krijgen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden