Udo Jürgens, meer dan een 'guilty pleasure'

Udo Jürgens Beeld anp kippa
Udo JürgensBeeld anp kippa

Griechischer Wein', 'Aber bitte mit Sahne', 'Merci chérie': er waren tijden dat tientallen miljoenen mensen de schlagers van Udo Jürgens mee konden zingen. Die tijd is voorbij, maar de Oostenrijkse zanger die gisteren op 80-jarige leeftijd overleed, had nog steeds vele fans en trad nog regelmatig op.

redactie

Bejaard of niet, Jürgens zou volgend jaar beginnen aan zijn laatste grote tournee in Duitstalig Europa. Seije Slager, voormalig muziekredacteur van Trouw, had al maanden kaartjes voor zijn concert in Hamburg in huis. Wat er zo bijzonder is aan de muziek van de Duitse zanger? "'Wenn du das fragen musst, wirst du es nie verstehen", zegt Slager met een knipoog. "Jürgens is een relikwie uit vervlogen tijden. In de jaren zestig en zeventig was hij echt een icoon."

Slager kwam met zijn muziek in aanraking tijdens een cursus Duits in een Limburgs klooster. "Daar moesten we het lied 'Griechischer Wein' uit volle borst meezingen. Dat hoopte ik in Hamburg weer te gaan doen."

De muziek van Jürgens is meer dan een guilty pleasure, benadrukt Slager. "Hij heeft een bepaalde manier van declameren waardoor hij echt een verhaal vertelt. Het is weliswaar een beetje clichématig, maar toch doorleefd. Jürgens zou zichzelf denk ik eerder een chansonnier noemen dan een schlagerzanger. Hij is eerder een Ramses Shaffy dan een Guus Meeuwis."

Zoetsappige teksten
Jürgens (zijn echte naam was Udo Jürgen Bockelmann) begon met zingen in de jaren vijftig, toen de Duitsers behoefte hadden aan muziek die hen niet aan het nazi-verleden deed denken. De schlager met zijn zoetsappige teksten over de liefde was een veilig alternatief.

Tussen namen als Peter Maffay, Rex Gildo en Peter Alexander hoorde vanaf de jaren zestig steevast Udo Jürgens. Zijn doorbraak dankte hij aan het Songfestival. Liefst drie keer deed hij mee. De derde keer, in 1966, won hij met 'Merci chérie'. In Duitsland werd hij enorm populair toen hij in 1978 met het Duitse voetbalelftal het lied 'Buenos Dias Argentina' opnam.

Jürgens leefde aan het begin van zijn carrière het romantische leven dat hij in zijn liedjes bezong. Hij reed rond in zijn sportwagen, versierde ontelbare vrouwen met zijn bruine ogen, had twee buitenechtelijke kinderen en rookte en dronk erop los. Vast onderdeel van zijn optredens was een toegist in badjas, wat goed aansloot bij zijn wufte imago. Later trok hij zich terug om een anoniemer leven te kunnen leiden.

Zijn schlagers kregen vanaf de jaren tachtig steeds meer pop- en rock-trekjes, zijn teksten gingen vanaf toen behalve over de liefde ook over maatschappelijke thema's als drugsgebruik, de val van de muur en milieuproblematiek.

Meer dan duizend liedjes
Hij schreef meer dan duizend liedjes. Niet alleen voor zichzelf, ook voor onder anderen Shirley Bassey ('Reach for the stars') en Sammy Davis jr. ('If I never sing another song'). Ook Nederlanders zongen zijn liedjes: 'Geef mij nu je angst', dat we kennen van André Hazes en Guus Meeuwis, was Jürgens' 'Gib mir deine Angst'.

Een van zijn grootste fans was Joop van den Ende. In 2007 bracht de theaterproducent 'Ich war noch niemals in New York' uit, een musical over Udo Jürgens op basis van zijn liedjes.

Jürgens had als bijnaam de 'Alterslose' (leeftijdsloze). Op zijn 75ste deed hij nog een tournee van 108 shows in zeven maanden. Het afgelopen jaar bracht hij een nieuwe cd, getiteld 'Mitten im Leben', uit. Zaterdag overleed hij tijdens een wandeling door de Zwitserse bergen door hartfalen.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden