De tien geboden

Thrillerschrijfster Karin Slaughter: Hoeveel moorden ik zelf op mijn geweten heb? Geen idee

Karin Slaughter Beeld Mark Kohn

Karin Slaughter (Atlanta, Georgia, 1971) is thrillerschrijfster. Van haar boeken werden er wereldwijd al zo'n 35 miljoen boeken verkocht. Een aantal titels wordt momenteel voor film of televisie bewerkt. Op 4 juni verscheen 'Laatste weduwe', een thriller waarin Will Trent en Sarah Linton - geen onbekende personages voor de fans - weer een hoofdrol spelen.

Arjan Visser interviewt iedere twee weken iemand aan de hand van de Tien Geboden.

I Gij zult geen andere goden voor mijn aangezicht hebben

“Eerlijk gezegd weet ik niet of ik ooit wel heb willen geloven dat God bestond. Wat ik me uit mijn kindertijd vooral herinner, is dat ik de neiging had om alles wat ik zag of hoorde tijdens godsdienstles op een pesterige manier te bevragen. Ik onderbrak mijn lerares voortdurend. ‘Huh? Hoe kan dat nou?’ ‘Ja maar, dat is toch helemaal niet logisch?’ Ik nam iedere metafoor expres letterlijk. Ze werd stapelgek van me, barstte op een gegeven moment zelfs in huilen uit toen ik vroeg waarom Eva eigenlijk een navel had. Toen ik op een dag – tien jaar oud – voor de klas ging staan en de Bijbel aan stukken begon te scheuren, werd ik van school gestuurd.

“Ik was natuurlijk gewoon een vervelend rotkind, maar op een bepaald niveau waren mijn vragen wel oprecht geweest. Ik vond dat mensen lief moesten zijn voor elkaar omdat ze lief voor elkaar wílden zijn en niet omdat ze anders gestraft zouden worden. Daar komt het voor mij nog steeds op neer: we moeten proberen goed te zijn. We weten niet of God bestaat – ik noem mezelf inmiddels een agnost, dat is zoiets als een atheïst met doodsangst – maar áls Hij bestaat, dan zal Hij toch niet aan de kant staan van mensen die vinden dat vrouwen onderdrukt, of homo’s gestenigd moeten worden, toch?”

II Gij zult u geen gesneden beeld maken noch enige gestalte van wat boven in de hemel, noch van wat beneden op de aarde, noch van wat in de wateren onder de aarde is

“Soms denk ik dat er meer is tussen hemel en aarde. Van alle mogelijkheden die er zijn, lijken me reïncarnatie en het bestaan van parallelle universums nog de meest redelijke opties. Niet lang geleden besloten mijn partner en ik naar IJsland te gaan, om het Noorderlicht te zien. Gek genoeg wilde ik het al veel langer, maar bedacht ik nu pas dat het gewoon kón, begrijp je? Afijn, we staan op het vliegveld, klaar om aan boord te gaan, en ineens wist ik: dit is exact de situatie zoals ik me die had voorgesteld. Maar echt: tot in detail. Misschien komt er voor dat soort ervaringen ooit nog een wetenschappelijke verklaring. Of voor de geesten die ik weleens denk waar te nemen: bestaan ze echt, leven ze in een parallelle wereld of zijn ze niets anders dan het gevolg van kleine kortsluitingen in mijn eigen brein?”

III Gij zult de naam van de Here, uw God, niet ijdel gebruiken

“Als mijn taalgebruik jou echt zou kwetsen, nu, hier, dan zou ik daar rekening mee houden, maar in mijn boeken ben ik de baas. Het grappige is dat mensen zich nauwelijks iets lijken aan te trekken van brute verkrachtingen of sadistische moordpartijen, maar zodra het woord goddamned valt, raken sommige lezers toch verontrust. Ik geloof overigens dat de tijden behoorlijk zijn veranderd. Nog maar zelden krijg ik een boze brief over het ijdel gebruik van Gods naam, en de enkeling die zich daar nog wel druk over maakt, hoef ik ook niet per se als lezer te hebben.”

IV Gedenk de sabbatdag, dat gij die heiligt, zes dagen zult gij arbeiden en al uw werk doen; maar de zevende dag is de sabbat van de Here uw God, dan zult gij geen werk doen

“Negentig procent van mijn leven gaat op aan werk, die andere tien zijn voor mijn partner, mijn familie, mijn vrienden en de rest. Ook als ik er fysiek niet mee bezig ben, schrijf ik in gedachten door. Het gebeurt regelmatig dat ik in gezelschap verdwijn; ‘Karin zit weer in haar boek-hoofd’, zegt mijn partner dan. Het is een vorm van dagdromen, langdurig dagdromen. Baas in mijn eigen wereld. En het houdt nooit op, want zodra ik het ene boek af heb, begin ik aan het volgende. Weet je wat ik fijn vind, bij wijze van ontspanning? De garage uitmesten. Eerst is er een smerige, rommelige ruimte en na een tijdje is alles weer fris en opgeruimd. Zo. Dat heb ik mooi voor elkaar gekregen. Een klein project. Afgerond. Klaar. Heerlijk gevoel is dat.”

V Eer uw vader en uw moeder

“Mijn moeder verliet ons gezin toen ik acht jaar oud was. Ik heb haar sindsdien niet meer gezien. Ja, ze leeft nog, maar ik heb geen behoefte om haar op te zoeken en zij is kennelijk ook niet in mij geïnteresseerd. Voor mij zijn het feiten: zij vond dat ze ons gezin moest verlaten en ging een eigen leven leiden en ik ben ongetwijfeld verdrietig geweest maar ik heb me nooit een motherless child gevoeld.

“Als ik jouw verwondering over mijn gebrek aan nieuwsgierigheid psychologisch moet duiden, zou ik het projectie noemen. Voor jou zou het kennelijk een drama zijn. Ga je me nu zeggen dat ik me precies zo had moeten voelen? Mensen zijn nu eenmaal verschillend. Mijn twee oudere zussen hebben andere herinneringen aan hun jeugd en aan het vertrek van hun moeder dan ik. Voor mij geldt: ik heb het nooit echt een probleem gevonden. Dat komt waarschijnlijk voor een belangrijk deel doordat ik zo’n goede band met mijn vader heb... ja, oké, een groot stuk van de liefde die ik als kind tot mijn beschikking had is bij hem terechtgekomen. Maar ook bij mijn stiefmoeder. Als ik het woord ‘moeder’ hoor, denk ik in eerste instantie aan haar. Ze was manager van de bank, heel autonoom, mijn vader zei: ‘Ze is veel slimmer dan ik.’ Hun relatie was goed, zij had een kalmerende invloed op hem, totdat mijn vader – een womanizer – de boel verprutste en zij na twaalf jaar een einde maakte aan hun huwelijk. Mijn vader is daarna niet nog eens getrouwd. ‘Als het met haar niet lukt’, zei hij, ‘lukt het met niemand.’

“Mijn vader en ik hebben een uitstekende relatie. Als ik hem nu, op dit moment, bel om te zeggen dat ik hem nodig heb, stapt hij onmiddellijk in het vliegtuig en komt naar me toe. Ik herinner me nog goed dat hij een keer op oudergesprek moest komen omdat ik volgens de schoolleiding zo weird was. Ik had boven zo’n gele ‘Baby on Board’-sticker het woord ‘Dead’ geschreven en op mijn lunchtrommel had ik een autopsiefoto van Marilyn Monroe geplakt. Oké, nu zou ik mezelf ook medicijnen voorschrijven, maar destijds vond ik het vooral erg grappig allemaal. Mijn vader zei tegen die docenten: ‘Luister, Karin ís gewoon weird, altijd al geweest, en wij houden van haar, dus bel me nooit meer voor dit soort onzin want ze doet in mijn ogen helemaal niets verkeerd’. Dat is het gevoel dat ik heb meegekregen: mijn brein werkt misschien een beetje raar, maar het is niet erg. Er wordt onvoorwaardelijk van mij gehouden.”

VI Gij zult niet doodslaan

“Misdaad heeft me van kinds af aan geïnteresseerd. Waarom doen mensen slechte dingen? Ik heb inmiddels een paar moordenaars ontmoet, maar ik vermoed dat geen van hen de waarheid heeft gesproken. Ik heb eerlijk gezegd sowieso niet veel behoefte om aandacht aan de daders te besteden; wat ze bij slachtoffers en nabestaanden teweegbrengen vind ik als schrijver veel interessanter.

“Hoeveel moorden ik zelf op mijn geweten heb? Geen idee. Honderden? Nee joh, eerder tientallen. ‘Laatste weduwe’ begint met een bomaanslag, die telt niet echt. Weet je wat trouwens wel interessant is? Als ik één vrouw vermoord, roept dat véél meer emotie op bij mijn lezers dan wanneer ik tien mannen omleg. Ik heb een boek geschreven waarin alleen maar mannen worden afgeslacht en dat wordt nog steeds gezien als mijn minst gewelddadige werk.”

VII Gij zult niet echtbreken

“Ontrouw is altijd een cop-out, een excuus. ‘Mijn vrouw begrijpt me niet’, nee, als je nou eens met háár ging praten in plaats van met een ander, zou je erachter komen dat zij waarschijnlijk ook niet erg gelukkig is met jou. Als je je partner bedriegt, zoek je bevestiging buiten je relatie, dus moet je je afvragen: wat is er mis met mijn relatie? Steek dáár energie in, in plaats van vals te gaan spelen. Het is misschien raar om te horen van iemand die zo veel verschrikkelijke dingen verzint, maar ik hou er in het echte leven beslist geen dubbele agenda op na. Ik vertel mijn partner alles. De goede en de slechte dingen – ook als ik er in mijn verhalen zelf niet al te best vanaf kom.

“Volgens mij heeft die eerlijkheid ervoor gezorgd dat we al 27 jaar zo’n goede relatie hebben. Natuurlijk voel ik me ook weleens tot iemand aangetrokken, maar ik handel er nooit naar. Ernaar handelen gaat niet alleen over toegeven aan lustgevoelens, het gaat ook over de jacht, het geheim houden, het liegen en het verbergen; dat zijn allemaal dingen die je niet moet willen, it’s just a shitty thing to do. Wij zijn in 2015 getrouwd, vooral om juridische redenen. Iemand heeft eens uitgerekend dat er in Amerika driehonderdvijftig wetten zijn waar gehuwde stellen hun voordeel mee kunnen doen en ongehuwde paren niet. Als ik niet met haar was getrouwd, zou na mijn overlijden een of andere gekke neef of nicht, of welke bloedverwant dan ook, er met de erfenis vandoor kunnen gaan. 

“Ik ben niet zo bang dat Trump het homohuwelijk weer zal afschaffen – hoewel ik die gek tot alles in staat acht – maar het is wel zo dat onder de zogenaamde Conscience Clause in sommige Amerikaanse staten een arts die morele bezwaren heeft tegen zo’n verbintenis mag besluiten om mij niet te helpen in geval van nood. Vanwege diezelfde clausule mag een arts in een katholiek ziekenhuis weigeren een abortus uit te voeren, zelfs als de situatie voor de moeder levensbedreigend is... Het zijn moeilijke tijden voor ons Amerikanen, maar ik heb geschiedenis gestudeerd en ik weet dat er een correctie zal volgen; dat gebeurt altijd. Ik hoor wel van Amerikanen die weg willen uit hun land. Ik niet. Ik wil blijven, stemmen en een goed gevecht leveren.”

VIII Gij zult niet stelen

“Rond de tijd dat ik thrillers begon te schrijven, speelde er een aantal rechtszaken die tegen auteurs waren aangespannen omdat ze het idee voor een roman van een ander, vaak een amateur-schrijver, zouden hebben gestolen. Ik zou zoiets nooit doen, dat is echt mijn eer te na, maar ik wil zeker ook niet in de omstandigheid komen waarin ik op zo’n idiote manier van plagiaat verdacht zou kunnen worden. Daarom staat er op mijn website: stuur me geen manuscripten alsjeblieft. Soms worden er boeken gepubliceerd waarin een poging wordt gedaan mijn stijl te imiteren. Dat vind ik bloedirritant, zeker als zo’n boek wordt aangekondigd als ‘the next Karin Slaughter!’ Wacht eens even, denk ik dan, er is nog altijd maar één Karin Slaughter en dat ben ik.”

IX Gij zult geen valse getuigenissen spreken tegen uw naaste

“In het thrillergenre is the suspension of disbelief heel belangrijk: in hoeverre gaat de lezer mee in de vaak bizarre verhalen die ik verzin? Mijn boeken eindigen niet per se happy, maar er blijft altijd iets van hoop over. In de werkelijkheid loopt het meestal veel slechter af en blijven verkrachters, bijvoorbeeld, onbestraft. Daar ben ik me van bewust. Dus, het is entertainment, ja – je kunt mijn boeken op het strand lezen en in je hotel achterlaten – maar als je een diepere betekenis zoekt, zul je die er ook in terug kunnen vinden.

“Ik geloof dat het een van de taken van fictie is om de maatschappij een spiegel voor te houden. Wie nu een boek van Stephen King uit de jaren zeventig leest, komt precies te weten hoe de maatschappij er toen uitzag, waar mensen zich zorgen over maakten. Een literaire roman, hoe goed geschreven ook, leert je niet per se de wereld beter te begrijpen.”

X Gij zult niet begeren uws naasten huis; gij zult niet begeren uws naasten vrouw, noch zijn dienstknecht, noch zijn dienstmaagd, noch zijn rund, noch zijn ezel, noch iets dat van uw naaste is

“Denise Mina, één van mijn lievelingsschrijvers, schreef een keer dat het geluid van brekende golven haar deed denken aan het opensnijden van een pak suiker met een mes. Het is een vondst waar ze waarschijnlijk niet eens heel lang over heeft nagedacht, ’t is misschien ook een regeltje dat verder weinig mensen is opgevallen, maar ik sloeg meteen groen uit van jaloezie. Waarom heb ik dat niet bedacht? Ik wil óók zo’n metafoor! Niet die van haar natuurlijk, maar een eigen, gouden vondst.

“Het houdt nooit op; ik wil altijd meer, altijd beter. Het is keer op keer mijn voornemen om het beste boek ooit te schrijven. Tegelijkertijd is er nu veel minder stress dan toen ik begon; ik hoef mezelf niet langer te bewijzen. Wat me nu bezig houdt – want hee, ook dát houdt nooit op – is de angst dat ik alles weer kwijt zou kunnen raken. En in het verlengde daarvan: ouder worden, de fysieke aftakeling, vind ik ook niet zo prettig, eerlijk gezegd. Maar verder? Ik denk dat er niet veel mensen zijn die zo’n pretty damned good life hebben als ik.”

Lees eerdere afleveringen van de Tien Geboden.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden