Recensie

Terwijl je staart naar een jongere versie van jezelf is het even of je oog in oog staat met je eigen kind

Beeld Maartje Geels

‘Op wie lijkt-ie eigenlijk?’ Kinderen zijn nauwelijks ter wereld of er wordt gekeken van wie ze dat neusje nu eigenlijk hebben, of die oogjes, die kleine mond. 

Een antwoord komt vaak pas later, meestal tijdens het achteloos doorbladeren van oude fotoboeken. Terwijl je staart naar een jongere versie van jezelf - of je partner - is het even of je oog in oog staat met je eigen kind.

Een soort Droste-effect, want ook jij was ooit zo’n nieuwere uitvoering van je ouders, en zo verder.

Dat gevoel, dat een leven voorbij en ook verder gaat, dat ving Krijn Peter Hesselink in een paar heldere regels: ‘In mijn armen ligt het kind dat ik / moet zijn geweest vol overgave / te ademen’. Ze staan in het gedicht ‘Overdracht’ uit Hesselinks nieuwste bundel ‘Toondoof’, de vijfde alweer voor de voormalig Nederlands kampioen poetry slam. In het in 2014 verschenen ‘Als niemand vangt’ werd een wankele wereld opgetrokken. In ‘Toondoof’ stapt hij opnieuw lichtjes rond existentiële vragen: ‘wie waren wij’, ‘wie ben ik’, en valt daar uiteindelijk iets met zekerheid over te zeggen?

wie ben ik om te denken

dat wie dit denkt over een week

over een jaar, zolang hij leeft

nog van jou, wie ben ik

om te denken

Hesselink verkent de grenzen van het zelf, het tastbare, fysieke, maar ook het ongrijpbare. Waar is dat begonnen, blijft het bestaan? En hoe zit dat met de ander?

Dat mag vaag klinken, hij weet daar vaak verrassend concreet vorm aan te geven.

Een 'ik'

Bijvoorbeeld in het bijna kafkaëske ‘De ruimte van het volledig leven’ (de titel is ontleend aan Lucebert) waarin een ‘ik’ wakker wordt in een fontein. Als muntje, geworpen door iemand die stilletjes een wens deed. En terwijl hij daar in het troebele water ligt, vraagt hij zich af wat zijn effect geweest zal zijn: ‘zo liggen we hier maar, geen flauw idee / wie we geluk hebben gebracht en wat // daar nog van over is’.

Zijn spreektalige regels zijn kalm en licht, met daardoorheen soms een milde humor geweven: ‘Het was eraan af te zien, her en der / zaten Gods vingerafdrukken nog op de haastig / in elkaar geschroefde huizen, bomen, stapelwolken’.

Ontroerend zijn ze soms, zoals in ‘Anekdotes waar je niets mee kunt’ het verhaal van de kamparts die zijn patiënten geen medicijnen gaf, maar portretten van ze maakte: ‘na de oorlog gaapten ze hem aan / honderden doden, op grof papier’.

Ze waren bedoeld om aan de nabestaanden te geven, ze belandden bij het oud papier en werden gerecycled, tot misschien wel het papier dat de dichter gebruikte.

Een enkel vers in deze bundel heeft een te laag soortelijk gewicht, maar vaker toch prikkelen ze even, die kleine observaties, vragen en gedachten over dat onaffe, niet te vangen ik.

Half werk

Het was eraan af te zien, her en der

zaten Gods vingerafdrukken nog op de haastig

in elkaar geschroefde huizen, bomen, stapelwolken

mijn moeder had daar geen oog voor

te laat voor dit of dat sleurde ze me mee

langs etalages vol onaffe mensen

een stond roerloos zich een hoofd te wensen

een ander in vol ornaat - tabberd, mijter, bisschopsstaf -

bleef steken in een enkele beweging

zijn naar mij uitgestrekte hand

ging op en neer

zijn hoofd knikte me toe

aan het einde van de straat keek ik

nog één keer om, zijn blik

ketste af op de onverschilligheid van de stoeptegels

niemand die hem in mijn afwezigheid

nog afmaakte door in hem

te geloven, later, thuis

was ik het zelf die de jongen

in de spiegel toeknikte

me afvragend: wie

maakt mij af?

Toondoof, Krijn Peter Hesselink 64 blz. € 17,50

Janita Monna schrijft wekelijk over poëzie voor Trouw.

Lees ook: Taal uit het jongenshol zou moeten zingen

De recensie die Janita Monna schreef over 'De jongenskamer' van Willem van Toorn.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden