Tefaf is beurs vol verhalen

Ieder jaar opnieuw is het hoofd gevuld met mooie beelden na het bezoeken van The European Fine Arts Fair (Tefaf) in de Mecc in Maastricht. Het is steeds weer verrassend om de breedte en de diepte van de kwaliteit van het aanbod te ervaren. Zeker nu de 20ste-eeuwse sectie op het niveau is van de rest van de beurs. Van vóór Christus tot nu is er in iedere discipline werk van goede kwaliteit te vinden. Met als vanouds het zwaartepunt in de schilderkunst.

De Tefaf is primair een beurs voor oude kunst en daarachter zit vaak een verhaal. Is het niet de voorstelling die een anekdotische of religieuze oorsprong heeft, dan is het wel de verzamelhistorie of de ontstaanswijze van het werk. De beurs zelf zit echter ook vol verhalen. Toevalligheden die kleur geven aan de presentaties.

Zo heeft bijvoorbeeld de stillevenschilder Adriaan Coorte met fabelachtige precisie en gevoel voor verstilling drie verschillende versies geschilderd van een trosje kruisbessen op een marmeren plateau: groene, rode en halfrijpe. De drie versies hangen op de Tefaf, zij het bij verschillende handelaren.

Aardig is ook de combinatie van twee Diana-schilderijen tegenover elkaar in verschillende stands. De versie bij de Italiaanse handelaar Adriano Ribolzi is geschilderd door de Fransman Vouet. Het is eigenlijk meer een portret dan een mythologische voorstelling. Gerard van Honthorst bleef in zijn uitbeelding wel veel dichter bij het verhaal van Diana, die hij neerzet in een mooie heldere voorstelling omringd met herderinnen en windhonden. Dat doek is te zien bij de Duitse handelaar Bernheimer. Die heeft ook een fantastisch cavalariestuk in de aanbieding uit het midden van de 15de eeuw, geschilderd door een meester werkzaam in de buurt van Keulen en de Benedenrijn. Het is zo'n voorbeeld van een schilderij dat boordevol zit met figuren en verhalen.

Bij Rob Smeets (met een zaak in Milaan) hangen drie paneeltjes geschilderd door Di Pietro Gerini, Di Tomaso en Gaddi, allen actief in de tweede helft van de veertiende eeuw. De paneeltjes op zich hebben niets met elkaar te maken, maar de drie schilders wel. Die hebben rond 1360-1370 gedrieën gewerkt aan de decoratie van de kerk San Miniato in de omgeving van Florence. Voor even zijn ze op de Tefaf middels hun werken herenigd.

Soms doet een handelaar een bijzondere ontdekking, waardoor de kunstgeschiedenisboeken herschreven moeten worden. Zo'n gelukzalig moment beleefde de Duitser Georg Laue. Hij is specialist in amber, de transparante bruine steen die als materiaal voor artefacten weinig bekend is. In Gdansk werden daar vroeger kunstkabinetjes van gemaakt. Alleen was het hoe en waarom daarvan lang onduidelijk. Totdat Laue een gesigneerd (Johann George Zernebach, 1724) exemplaar op de kop tikte. Een unieke vondst, omdat nu een hele reeks vergelijkbare objecten gesitueerd en gedateerd kan worden. In de handel zie je ze vrijwel nooit, maar het toeval wil dat op de Tefaf naast het kabinet bij Laue, nog een tweede (iets minder mooi) exemplaar te koop wordt aangeboden bij Mallet Plc. uit Londen.

Het toevallige van dit soort combinaties tekent de rijkdom van de Tefaf, waar op de 197 stands verder veel moois te vinden is. Een serie grafiek van Edvard Munch bij David Tunick uit New York. Vierentwintig werken op papier van Egon Schiele bij de Londense handelaar Richard Nagy. Twee mooie portretten van Gerard ter Borch (bij Johnny van Haeften en Otto Nauman Ltd). Een fraaie litho van een boom van Odilon Redon (Artemis). Een mooi Dogenportret van Titiaan (French & Co). Een uitgave van Wasmuth met 100 lithoprenten met ontwerpen van architect Frank Lloyd Wright (Bernard Shapiro). Een mini-retrospectief van De Chirico bij Waddington Galleries. Een getekend panoramisch gezicht op Dordrecht van Albert Cuyp (Colnaghi). Een pronte haan van Roelant Saverij (Douwes Fine Art). Aquarellen van Cézanne en veel andere mooie werken van grote en kleine kunstenaars.

Alle aandacht zal dit jaar echter uitgaan naar de schitterende Rembrandt bij Kunsthandel Noortman: het portret van de oude vrouw. Frits Duparc van het Mauritshuis heeft al aangegeven dat het mooi zou passen naast het portret van de oude man in zijn museum. Dan moet hij echter wel 25 miljoen Engelse ponden bij elkaar verzamelen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden