TV-column Maaike Bos

Talpa scoort met NPO-klassiekers ‘Man bijt hond’ en ‘Lingo’

Vier jaren afwezigheid vervliegen in een seconde als je die warme, langgerekte stem van Michael Abspoel weer hoort. “Aan het begin van de avond spoedt Nederland zich huiswaarts. Het ideale moment om eens rustig de dag door te nemen. ‘Man bijt hond’ schuift graag bij u aan.” Het is als thuiskomen, ook als je niet dagelijks keek naar het iconische programma dat ‘groot nieuws klein maakte en klein nieuws groot’. Man bijt hond was er zestien jaar lang altijd. Nu bij SBS6 staan er meteen al negentig dagelijkse afleveringen gepland. Eén element was even wennen: “Na de reclame... gaan we naar oude bekende Jan Stam”. Die onderbreking. Dat wachten. Ik word er opstandig van.

Maar de kleine nieuwsverhalen met maffe maar o zo menselijke mensen zuigen weer als een magneet. Misschien ook doordat ze vaker uit de (in vergelijking met de Randstad minder zichtbare) regio komen. Maandag ging het over de Oost-Nederlandse zomertraditie zwientie tikken: geblinddoekt proberen om in de modder weglopende varkens te tikken. Vinden die beesten dat nu leuk of stressvol? Man bijt hond besloot het de varkens zelf te vragen en wendde zich tot Rita van Wijk. Die kan met dieren praten, zei een vrouw haar ooit: “Probeer maar eens te voelen wat de kat te zeggen heeft”. Van Wijk: “Ik voelde van alles, ik voelde woorden, gevoelens”. Met een slang communiceren was moeilijker. En de vliegen in haar huis wilden ook niet luisteren toen ze vroeg of ze wilden opvliegen. Die zitten nu in de plakstrip.

Wat voelen de ‘zwienties’ zoal? Ze keek naar een foto. “Ik voel heel veel onrust in m’n lijf, ga helemaal shaken. Da’s de boosheid van het varken hè.” Bij een ander varken zag ze lol. Het ligt er maar aan, dieren zijn ook individuen.

Genade en respect

Dat is de gein van deze klassieker. Gewone mensen die in hypernormale gesprekjes over serieuze onderwerpen zichzelf mogen zijn. Michael Abspoel zei bij ‘Jinek’ het altijd met genade en respect te maken. Inderdaad, ik hoor geen gemakkelijke ironie bij de interviewers, al is het bezoekje bij de verwaarloosde zonderling Jan Stam op het randje van kwetsbaarheid. Hoe vaak hebben mijn collega en ik niet geschreven over Man bijt hond-achtige programma’s die het niet haalden bij het origineel? Neem Heidi maandag. Ze mist haar overleden Maltezer (hondje) Queenie nog dagelijks, slaapt nog met haar knuffel en heeft Queenies tandenborsteltje en beautycase nog in de kast. “Mensen vinden het gek, maar waarom eigenlijk?” Zoals ze erop reflecteert, is het weer prima.

John de Mol beloofde er geen invloed op uit te oefenen en alle vaste elementen zijn nu terug: de Babbelbox, Hond aan Tafel (aanschuiven om de dag door te spreken) en de markante figuren in beeld. Volgens kijkcijferkampioen en Max-baas Jan Slagter had de NCRV het programma nooit moeten laten schieten. Het scoorde meteen 611.000 kijkers, die moeiteloos doorschoven naar die andere NPO-klassieker die De Mol overnam: ‘Lingo’. Precies tijdens het Achtuurjournaal trok Jan Versteegh 802.000 kijkers. Het kán een eenmalige nostalgie-piek zijn. Maandag begint ‘De Wereld Draait Door’ weer en binnenkort komen de nieuwe programma’s van RTL en NPO eraan. Toch zal iemand bij de NPO zich achter de oren krabben.

Vier keer per week schrijven Renate van der Bas en Maaike Bos columns over televisie.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden