Onderzoek Sociale Media

Steeds vaker vraagt u zich af: voegen sociale media nog wel iets toe aan mijn leven?

Beeld Getty Images

Nederlanders zijn het afgelopen jaar minder sociale media gaan gebruiken, blijkt uit onderzoek. Maar ze zijn nog altijd 79 minuten per dag aan hun schermpje gekluisterd.

Voor het eerst besteden Nederlanders minder tijd aan sociale media. Dat blijkt uit onderzoek van Multiscope dat het digitale mediagebruik in Nederland in kaart brengt. Ten opzichte van 2017 besteden mensen vier minuten minder van hun tijd per dag aan Twitter, Facebook en WhatsApp. Alleen Instagram lijkt de dans te ontspringen, dat medium kreeg er juist twee minuten bij.

Nederlanders besteden per dag gemiddeld 79 minuten aan sociale media, twee jaar geleden stond die teller nog op 83. WhatsApp is nog altijd het populairst, maar verloor vier minuten gebruikerstijd. Volgens John Kivit, onderzoeker bij Multiscope, zitten grote platformen aan hun taks en kunnen ze niet meer verder groeien.

Beeld Sander Soewargana
Beeld Sander Soewargana

Het lijkt wel of de nieuwigheid er een beetje vanaf gaat en mensen zich bewuster worden van hun mediagebruik, signaleerde hoogleraar mediastudies Mark Deuze eerder in Trouw. Volgens Kivit heeft Facebook sowieso afgedaan onder jongeren, het zijn vooral de vijftigplussers die er blijven hangen. “De groep tussen de 18 en 35 jaar haakt af en sluit zich aan bij Instagram. Het wordt voor jongeren een stuk minder interessant als ooms en tantes ook op Facebook zitten.” Inmiddels zit bijna 1 op de 3 Nederlanders op Instagram.

Door het grote aanbod aan platformen zijn we gaan kiezen, legt Kivit uit. “Na de bloeifase komt het snoeien. Een nieuw netwerk is interessant, we testen het en delen het met vrienden. Daarna kiezen we of we het blijven gebruiken.” Facebook is zo groot geworden in Nederland, dat verder groeien heel lastig wordt, legt Kivit uit. “Denk aan Hyves, dat had ooit vele miljoenen gebruikers.” Die voorloper van Facebook ligt nu op het digitale kerkhof. Zoveel tijd opeisen van mensen is lastig vol te houden.

‘Mensen zijn ook waakzamer over hun privacy’

Het gebruik van sociale media zal in de toekomst verder afnemen, voorspelt het onderzoeksbureau, waarbij opnieuw Facebook de grote verliezer zal zijn. Ook aan Snapchat, Skype en Twitter zal minder tijd worden besteed. Alleen WhatsApp en Instagram kunnen rekenen op een stabiele toekomst, want hun trouwe gebruikers geven aan er nog meer tijd aan te willen besteden.

Het lijkt wel of steeds meer mensen vinden dat het weinig toevoegt aan hun leven, zegt Kivit. “We horen en lezen overal hoe dwingend en verslavend die rode bolletjes op de icoontjes op je telefoon zijn. Daarbij lijken mensen zich bewuster te worden van hun sociale-mediagebruik en zijn ze waakzamer over hun privacy.”

‘Sinds ik apps heb verwijderd lees ik in de trein een boek’

Ruim een jaar geleden besloot ­geneeskundestudent Jonathan de Wilde (23) flink te minderen in zijn socialemediagebruik. Hij heeft daar geen spijt van.

“Ik merkte dat ik steeds vaker de social-media-apps aanklikte op mijn telefoon. Steeds weer verversen om nieuwe berichten te zien, terwijl ik ze niet eens meer in me opnam. Door dat doelloze gescroll werd focussen op andere dingen, zoals mijn studie, lastiger. Continu wilde ik op Facebook, Instagram en Snapchat kijken. 

De druppel was ruim een jaar geleden, toen Arjen Lubach in zijn programma benadrukte hoe slecht Facebook omgaat met gegevens van gebruikers. Daarna heb ik mijn account verwijderd en ik heb er geen moment spijt van gehad. In het begin had ik wel­eens het gevoel dat ik iets miste en keek ik vaker op de nieuws-app van de NOS. Op mijn eerste verjaardag ­zonder Facebook kreeg ik opeens een stuk minder felicitaties, omdat mensen de melding niet meer kregen dat ik jarig was. Zelfs goede vrienden wisten het daardoor niet. Belangrijke verjaardagen heb ik nu zelf in mijn agenda genoteerd.

“Snapchat heb ik niet meer, Instagram nog wel. Instagram verwijderen vind ik lastiger. Het visuele aan de app is leuk en het is handig voor nieuwtjes, je ziet op de stories wat je vrienden doen. Een tijdje geleden heb ik de app verwijderd, zodat ik mijn account behield maar er minder tijd aan kwijt was. Toch kreeg ik toen het gevoel dat alles dáár gebeurde en aan mij voorbijging. Ik heb de app dus weer, maar gebruik hem minder en in een studieweek verwijder ik hem, zodat ik niet in de verleiding kom. 

Of ik beter slaap vind ik lastig te zeggen, maar het is goed om te minderen. Als ik nu in de trein zit lees ik een boek. Ik heb het gevoel dat ik onafhankelijker ben geworden, ik heb de apps niet meer nodig.”

Lees ook: 

Helft jongeren ervaart nadelen van social media

Ze slapen slechter, hun cijfers gaan achteruit en ze kunnen zich niet meer concentreren. Bijna de helft (47 procent) van de jongeren zegt dat sociale media een negatieve invloed hebben op een of meerdere onderdelen van hun leven.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden