Review

Sprakeloze, redeloze wezens. Menselijke wezens?

Bij zijn boekstaving van het 'Natuurlijk systeem' (1735) onderscheidde Karel Linnaeus tussen de zoogdieren ook de 'wildeman': 'gaat op vier voeten, is stom, en bedekt met haar'. De Engelsman Michael Newton heeft met een fijne pen de geschiedenissen van een paar wilde mensenkinderen geschreven: het jongetje dat in 1996 levend tussen de straathonden in Moskou werd aangetroffen, de wilde jongen van Aveyron wiens vorderingen in de menselijkheid in het begin van negentiende eeuw door een Franse 'philosophe' werden bijgehouden, en natuurlijk Kaspar Hauser, de jongeman die in 1828 uit het niets in Neurenberg opdook en 5 jaar later onder onopgehelderde omstandigheden vermoord werd.

Samuel de Lange

De meeste van deze levensverhalen zijn eerder verteld, maar in Newtons bloemlezing worden de portretten tegen een bredere achtergrond gezet. De schrijver stelt veel belang in de personen die zich over de kinderen ontfermden, en verschaft een verrassend inzicht in de ontvangst die de vondelingen bereid werd. In het geval van Kaspar Hauser weet hij bijvoorbeeld aannemelijk te maken dat het romantisch publiek in Duitsland zat te wachten op een koningskind uit den vreemde, op een schuldeloze verlosser. De schrijver onderzoekt ook een kwestie die steeds meespeelt in verband met de lotgevallen van deze kinderen. Achter het medelijden en de afschuw rijst telkens de vraag: wat is er nog menselijk aan deze sprakeloze en redeloze wezens? Het laatste, gruwelijke voorbeeld van een Amerikaans meisje, dat niet met vriendelijke dieren maar tussen helse ouders opgroeide, geeft een aarzelend antwoord. Onze verwantschap ligt wellicht minder in taal dan in teken.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden