Review

Schone Slaapster in Servië

Ballet International/Tanz Aktuell - 'Europe's leading dance magazine' - kent niet meer dan vijftig Nederlandse abonneehouders. Dat is een symptoom van nalatigheid van Nederlandse zijde: in zijn soort is dit blad het enige dat dans aan politieke actua wenst te koppelen. De keuze van het hoofdthema voor het meinummer - de opmerkelijke opleving van improvisatie in de hedendaagse choreografie - moet dan ook ver voor de eerste bom op Belgrado gemaakt zijn. Werd improvisatie in de jaren zestig nog als een heuse verzetspoging tegen hiërarchische productiemethoden opgevat, nu wordt het nu als laatste redmiddel van creativiteit gepropageerd. Of is het oppoetsen van dat fossiel een laatste stuiptrekking, die juist elke echte rebellie onmogelijk maakt? Naar aanleiding van de bijdragen van Steve Paxton, Lisa Nelson, Andrea Amort en Aat Hougee ben ik geneigd het laatste te geloven.

Als enige onder de Europese en Amerikaanse collega's ziet hoofdredacteur Arnd Wesemann het als zijn plicht op de Navo-bombardementen te reageren. BI/TA opent met een ware noodkreet. Het dreigende verlies van waarden door de bombardementen op Servië koppelt Wesemann niet alleen aan de houding van Jean Baudrillard en Jean Clair, de twee aartsconservatieve directeuren van het Picasso Museum te Parijs, die onlangs excessief experiment tot verraad van humanistische cultuur verklaarden. Ook het toenemend aantal theatersluitingen in centraal stelt hij aan de kaak.

Even zorgwekkend acht Wesemann de recente verheerlijking van oude vormen, zoals improvisatie. Hij heeft gelijk: ook in het jongste Spring Dance Festival te Utrecht werd in alle improvisatie-navelstaarderij hooguit vijf minuten naar de bombardementen in Servië verwezen. Niet door een choreograaf of danser, maar door een video-kunstenares en een toneelregisseur.

BI/TA blijkt het enige dansblad met een correspondent in Belgrado. Radovan Kupres meldt wat er de eerste drie oorlogsweken in het Nationale Theater gebeurde. Hoe reageren de balletbroeders en -zusters in Belgrado op de bommen en op het wegvallen van het onafhankelijke B92-station, waar DJ Fleka zijn gehoor dagelijks op ,,hello zombies'' en ,,King Size King Kong Doing Ding Dong'' onthaalde? Vandaag danst de benarde stad tegen Navo, zoals het zich in maart 1997 nachtenlang in techno-parties voor democratie uitleefde. Ondanks luchtalarm stonden er in april ellenlange rijen met target-schijfjes voor het Nationale Theater; daar treedt het Beograd Ballett op met de derde akte van de 'Sleeping beauty' - met als toepasselijke uitsmijter 'Le sacre du printemps, in de nieuwste versie van de Duitser Dietmar Seyffert. Het theater wordt als schuilkelder gebruikt, waar balletfamilies overnachten. Zolang de bombardementen voortgaan zijn de kaartjes vrij. Het blad laat beroemde dansers, directeuren en critici aan het woord. Allemaal even hartverscheurende kreten van mensen die zich in hun waardigheid gekwetst en als ratten in een val voelen. De Associatie van Ballet Artiesten in Servië boodschapt officieel: ,,Eens kregen we jullie ovaties, nu jullie bommen.'' Mila Dragevic, de uitverkoren Sacre-maagd in dit Beogradse lenteoffer: ,,Mijn benen schudden, maar ik moet dansen. Geloof me, het is niet makkelijk onder bommen te dansen, maar het is het enige wat ik kan doen. Acteurs spelen, dansers dansen.'' ,,En soldaten doden'' wordt zij door een naamloze collega aangevuld.

BI/TA bevat uiteraard ook andere actualiteit: waarom de enkel de achilleshiel van een balletdanser(es) is; hoe de Amsterdamse Bennie Voorhaar furore maakt als kostuumontwerper; dat Gailene Stock de good old English ballettraining te Londen in ere herstelt; en wat deze lente in Weimar, Parijs, Tokio, Berlijn, Zürich, Wenen, München, Ferrara en Freiburg aan danspremières en festivals bracht.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden