100.000 bomen 6 © Sara Vrugt - foto studio vruGt

InterviewSara Vrugt

Sara Vrugt (39) is eindelijk klaar met haar geborduurde bos van 50 kilometer garen, dankzij een gouden vondst

100.000 bomen 6 © Sara Vrugt - foto studio vruGtBeeld Rogier Chang

Het was even spannend, maar het geborduurde bos van textielkunstenares Sara Vrugt heeft de deadline gehaald. Dankzij een gouden vondst: thuiswerk-borduurpakketten. Bijna elke dag vielen er thuis-geborduurde blaadjes op haar deurmat.

Het grote borduren begon in januari 2020. Wie maar wilde, kon in de Centrale Bibliotheek van Den Haag meehelpen aan het opmerkelijke project van textielkunstenares Sara Vrugt (39): een geborduurd bos van 30 meter lang en 4 meter hoog, opgetrokken uit 50 kilometer borduur­garen. Het is vanaf 16 april te zien in Museum Panorama Mesdag, vooralsnog alleen online.

Het enthousiasme om mee te borduren was groot, vertelt Vrugt. Tot de lockdown werd afgekondigd. “Op de eerste donderdag kwam er een Syrische jongen, Saddam, die vluchteling was en in de bibliotheek taalles kreeg. Hij had nog nooit naald en draad vastgehad, maar hij kwam trouw iedere week terug. Zat hij daar tussen de borduurveteranen, worstelend met de taal én met het borduurwerk. Iedereen vond het prachtig, hij ook.”

Als activisme en kunst elkaar raken

Precies dat is waar Vrugt blij van wordt: als activisme en kunst elkaar raken, als het maken van een kunstwerk verbondenheid oplevert, onderlinge draden trekt. Haar werk wordt er bovendien gelaagder van, meer als een echt bos. “Ik had het ook in China kunnen laten maken, dan was het in een half jaar klaar ­geweest en technisch perfect uitgevoerd – dan had ik ook meer zekerheid gehad dat het op tijd zou afkomen. Maar nu hebben al die geborduurde blaadjes een eigen verhaal, en veel van die verhalen ken ik.”

Het kunstwerk 100.000 bomen, een bos van draad is van 16 april tot en met 25 juli te zien in Museum Panorama Mesdag. Daarna gaat het werk op reis, dit najaar onder meer naar de tentoonstelling Rettet den Wald in Museum Het Valkhof. Om in 2023 te eindigen in de tuin van Museum Belvédère in Heerenveen. Zie ook Honderdduizendbomen.nl.

Er was ruimschoots aandacht voor Vrugts geborduurde bos. Fondsen ondersteunden het, er werden verwachtingsvolle stukken geschreven, toch werd het door de aanhoudende coronamaatregelen steeds spannender of het bos de deadline ging halen. Vrugt: “Ik zei steeds: het komt af, hoe dan ook. Maar ik kon moeilijk in mijn eentje al die blaadjes borduren. Ik had een vrij precies idee van het eindresultaat, dus afraffelen was geen optie.”

“Konden we maar thuis werken”, verzuchtte toen iemand. Zo werd het idee voor de borduurpakketten geboren. Ze vlogen de deur uit in de eerste lockdown. In de weken erna vielen er bijna elke dag thuiswerk-borduurblaadjes op Vrugts deurmat. Ze zijn nu verwekt in het kunstwerk – niet van tevoren bedacht, maar verrassend mooi en zeer geliefd. De actualiteit als medevormgever van het bos.

Deel van het kunstwerk '100.000 bomen, een bos van draad’ © Sara Vrugt - foto studio vruGt Beeld Rogier Chang
Deel van het kunstwerk '100.000 bomen, een bos van draad’ © Sara Vrugt - foto studio vruGtBeeld Rogier Chang

Talent voor het volbrengen van megalomane projecten

Behalve een talent voor het verzinnen van bijzondere textiele werken, heeft Sara Vrugt talent voor het volbrengen van megalomane projecten. Krijg het maar eens voor elkaar, een bos op een doek van ruim honderd vierkante meter, geborduurd door meer dan duizend deelnemers – geen vrijwilligers want, zegt Vrugt: “Ze máákten het echt mee, in twee betekenissen van het woord”. Ruim 60 professionals voor de begeleiding, 600 borduurpakketten, waaruit 4500 losse blaadjes werden geborduurd, en een heleboel korte verzamelde verhalen over de natuur, die de wortels van de bomen vormen.

Dan zitten er nog 130 geborduurde vogeltjes in het bos. Vogels die symbool staan voor gulle donateurs. Want de titel 100.000 bomen, een bos van draad slaat op 100.000 echte bomen die tijdens het project geplant gaan worden, samen met partners IVN en TreeSisters. Doneren mag nog, de teller staat op 70.000.

Het doek hangt nu, de nieuw te planten bomen gaan er komen, dus Vrugt is moe, maar bijna klaar. Het laatste stukje moet haar geborduurde bos zelf doen: in de zoom van het doek zitten zaadjes genaaid. Uiteindelijk landt het kunstwerk in 2023 in de tuin van Museum Belvédère in Heerenveen. Daar zal de stof vergaan en zullen de ontkiemende zaadjes langzaam het kunstwerk overnemen.

Lees ook:

Sara Vrugt (38) borduurt een bos van 4 meter hoog en 50 kilometer garen

Hoe realiseer je een immens geborduurd bos en plant je honderdduizend echte bomen? Kunstenaar Sara Vrugt draait haar hand er niet voor om.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden