TV-column

Rutte versus Baudet: al werd je er soms naar van, uitzonderlijke tv was het wel

Thierry Baudet tegenover Mark Rutte Beeld BNNVARA/Pauw

Als jong meisje besloot ik na een eerste slechte ervaring nooit meer naar horrorfilms te kijken: waarom jezelf die stress en die hartkloppingen aandoen? Toch heb ik woensdag het debat tussen Rutte en Baudet uitgezeten. Al werd je er soms naar van, uitzonderlijke tv was het wel.

Vorige week kopte collega Maaike Bos hier ‘Even had Jeroen Pauw de touwtjes niet in handen, hoe vermakelijk’, toen ze beschreef hoe hij in zijn eigen programma werd overvallen met de Ere Zilveren Nipkowschijf. Woensdag had Pauw ogenschijnlijk de regie ook niet, maar de lange teugel die hij hanteerde was ongetwijfeld precies de bedoeling. ‘Die twee mannen willen zo graag het ultieme potje ver plassen doen? Go your gang.’

Als je kritiek wilt hebben op de vrije opzet van de discussie, waarin de twee opponenten steeds minutenlang zelf de lijn van het gesprek bepaalden zonder hulp van de gespreksleider, dan moet die zeker uitgaan naar premier Rutte: het laatste wat je een agent-provocateur moet geven, is de kans je te laten provoceren. Maar daarvoor was de tweemans-arena in debatcentrum De Rode Hoed juist uitermate geschikt. Terwijl Rutte de klassieke politicus is die woorden als stabiliteit en samenwerking gebruikt, wilde Baudet hem graag buiten de lijnen van het speelveld trekken met grenzeloos opfokkende uitspraken. Zoals de leiders van onze vredelievende Europese alliantie vergelijken met Hitler, de deskundigheid van de Nederlandse defensietop wegwuiven, de Russische rol bij het neerhalen van de MH17 ontkennen. Daarbij Trumpiaans breed rondlopend als een gevierd man, met een luid joelende achterban.

Rutte kwam daar vaak niet sterk overheen. Het leek zelfs alsof de microfoon van Baudet harder stond: als hij de premier wilde overstemmen, lukte hem dat gemakkelijker dan andersom. Ook de grote grijns van Baudet kwam luid en duidelijk over, al leek het soms een mond vol tanden. Toch oogde Baudet vaak beheerster, zelfverzekerder. En hij stond ook als eerste op van dat rare wiebelige tafeltje.

Thierry Baudet tegenover Mark Rutte Beeld BNNVARA/Pauw

Aandachtscultuur

Eerder die avond had publicist Bas Heijne bij Margriet van der Linden in ‘M’ aangekondigd niet te gaan kijken. Hij typeerde het debat als onderdeel van de heersende aandachtscultuur, als een burenruzie die je zou moeten negeren, maar een fuik is waar je inzwemt. En ook een bevestiging van wat hij al wist. Hij voorspelde daarom dat de confrontatie Rutte-Baudet weinig zou uitmaken voor het Nederlandse stemgedrag. “Mensen die geen van beiden motten gaan toch wel keurig op een andere partij stemmen. En wie pro-Rutte of pro-Baudet is, zal zijn standpunt bevestigd zien.”

Lang niet iedereen volgde het ik-ga-niet-kijken-voorbeeld van Heijne: ruim anderhalf miljoen mensen zagen het debat zo laat op de avond. Waarmee 22 mei 2019 in ieder geval de annalen in kan als de dag waarop de klacht dat de publieke omroep alleen links zou faciliteren definitief naar het museum ging.

Meteen na afloop kwam de duistere nacht waarin best een reguliere Pauw had mogen volgen voor de nabeschouwing. Maar eigenlijk is het wel duidelijk. Wij hebben nu ook iemand in het land die ongegeneerd op alle Trump- en Poetinknoppen drukt, iedereen met plezier de gordijnen injaagt. Nu lekker scoren en dan morgen het schaderapport maar eens opmaken.

Vier keer per week schrijven Renate van der Bas en Maaike Bos columns over televisie. Meer columns leest u in het dossier.

Lees ook: 

Het opgeklopte tweegevecht tussen Rutte en Baudet loste de belofte deels in

Het opgeklopte tweegevecht tussen de premier en de rebel op de rechterflank lost de belofte deels in. Mark Rutte toont zich een feitenvast politicus met jarenlange ervaring. Thierry Baudet is de ontspannen opponent die af en toe uit de heup schiet. “Napoleon, Hitler, Van Rompuy, allemaal zien ze in Rusland de grote vijand.”

Het lijsttrekkersdebat bewees dat er zeker iets te kiezen valt

Zouden ze nog iemand over de streep getrokken hebben met hun boodschap? Misschien meneer Tuyn, een gele hesjesdrager, die de eregast was bij het laatste lijsttrekkersdebat voor de Europese Verkiezingen vandaag.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden