De aanwinst

Rond etenstijd werd de klok geluid in huize De Jong

Jan de Jong huis, Schaijk. Beeld Arjan Bronkhorst

In de rubriek De Aanwinst bespreekt de kunstredactie van Trouw wekelijks een nieuw kunstwerk dat door een museum is aangekocht. Deze week: architect Jan de Jong (1917-2001) ontwierp eind jaren zestig een bijzonder woonhuis voor zijn gezin in het Brabantse Schaijk. 

Het is een ommuurd domein met een langgerekt woongedeelte, kantoorvleugel, bijgebouwen en tuinen. Het ontwerp doet denken aan een klooster, ook omdat het een klokkenstoel heeft. De Jong wilde een besloten, ingetogen leefwereld creëren. Hij was aanhanger van de Bossche School van de architect en monnik Dom Hans van der Laan. Diens ideeën over besloten ruimte en maatverhoudingen waren zijn inspiratiebron.

Binnen is het woonhuis één grote open ruimte, die is ingedeeld met kolommen. Alleen de wc, badkamer en bijkeuken hebben een deur. De Jong ontwierp ook het complete interieur, van de meubels tot en met de wastafels en lampen toe. Dit Gesamtkunstwerk, dat nog steeds bewoond wordt door de weduwe van de architect, geldt nu als één van de belangrijkste monumenten van de Bossche School-architectuur. 

Tekst loopt door onder afbeelding. 

Jan de Jong huis, Schaijk. Beeld Arjan Bro

Klokkenstoel

Recent heeft de Vereniging Hendrick de Keyser het aangekocht voor haar collectie spraakmakende twintigste-eeuwse Nederlandse architectuur. Deze organisatie zet zich in voor het behoud van historische huizen en belangrijke architectuur.

Dochter Hanne de Jong (65), secretaris van de Stichting Jan de Jong, geeft regelmatig rondleidingen in haar ouderlijk huis. “We waren met vijf kinderen en iedereen had een eigen kamer, wat best bijzonder was voor die tijd.” 

Dat hun slaapkamers geen deuren hadden, was wel een punt van discussie. “Zeker als puber vind je het vreselijk dat je je niet kunt afzonderen. Maar met onze vader viel daar niet over te praten. Als kinderen hebben we dat opgelost door velours gordijnen op te hangen. Alleen de slaapkamer van onze ouders is altijd open gebleven.”

Ook de klokkenstoel maakt het huis speciaal, vindt ze. Toen het gezin er in 1968 introk, hing er overigens nog geen klok in. “Die hebben wij als kinderen cadeau gegeven bij het 25-jarig huwelijk van onze ouders. Sindsdien hadden we nooit meer een excuus om te laat aan tafel te zijn, omdat bij etenstijd altijd de klok werd geluid.”

Het huis is voor het publiek toegankelijk op de Dag van de Architectuur en Open Monumentendag. Andere dagen zijn groepen op afspraak welkom. Info: jandejongstichting.nl

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden