De aanwinst

Rembrandt inspireerde Varga Weisz met het maken van Galgenfeld

Paloma Varga Weisz, Galgenfeld, 2003-2004. De foto is gemaakt in 2004, toen de installatie stond opgesteld in Museum Kurhaus Kleve. Beeld TRBEELD

Op een berg zand staan drie palen. Aan twee ervan bungelen met touwen vast gesnoerde figuren. Een derde persoon zit in het midden. Het tafereel doet denken aan de kruisiging van Jezus op Golgotha. Ook de titel van dit kunstwerk draagt er aan bij: Galgenfeld.

Conservator Paula van den Bosch van het Bonnefantenmuseum in Maastricht, dat Galgenfeld met steun van het Mondriaan Fonds kocht, had ook die associatie toen ze het voor de eerste keer zag. "Het is een heel gewaagd werk dat je raakt en waar je stil van wordt."

De Duitse kunstenaar Paloma Varga Weisz (Mannheim, 1966) liet het in 2004 voor het eerst zien in Museum Kurhaus in Kleve. Een jaar later leidde het op de Biënnale van Venetië tot haar internationale doorbraak.

Het Bonnefantenmuseum heeft de installatie gekocht met het oog op de grote tentoonstelling over Varga Weisz, volgend najaar. Van den Bosch: "We willen het meteen aan het begin zetten. Dat is een heftige entree, maar in dit werk zit alles waar het in haar werk om gaat. Het is geen verbeelding van Golgotha. De figuren zijn vrouwen en alle drie hebben ze het gezicht van de kunstenaar."

Rembrandt

Varga Weisz, die een opleiding ambachtelijk houtsnijwerk volgde, maakte de hoofden, handen en voeten van lindenhout. Haar inspiratiebron was een tekening van Rembrandt uit 1664 van Elsje Christiaens, een 18-jarig meisje op zoek naar een baan als dienstbode, die bij een ruzie haar pensionhoudster met een bijl had vermoord. Als afschrikwekkend voorbeeld werd haar dode lichaam opgehangen aan een paal. Varga Weisz was zo geraakt door haar gezicht, dat ongeloof en berusting uitstraalt, dat ze er dit werk van maakte.

Het zet je aan het denken, zegt de conservator. In de figuren zou je ook martelaressen kunnen zien, omdat het verfijnde houtsnijwerk gelijkenissen heeft met eeuwenoude religieuze sculpturen. "Daarom past het hier ook zo goed. Het slaat een brug tussen onze collectie hedendaagse kunst en onze middeleeuwse religieuze sculpturen."

In 'De Aanwinst' bespreekt Trouw iedere week een nieuwe aanwinst van een Nederlands museum. Lees hier meer afleveringen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden