Bejubeld en gecensureerd

Oscars voor Nomadland en Minari geven Aziatische Amerikanen een steun in de rug

Actrice Frances McDormand (links) en regisseur Chloé Zhao. Beeld Reuters
Actrice Frances McDormand (links) en regisseur Chloé Zhao.Beeld Reuters

De Amerikaanse roadmovie Nomadland is de grote winnaar geworden van de 93ste Oscarshow. Regisseuse Chloé Zhao is inmiddels niet meer welkom in China.

Ze is de eerste vrouw van kleur die de Oscar voor beste regie kreeg: Chloé Zhao. Ook in twee andere categorieën won de Amerikaans-Chinese filmmaakster goud met Nomadland: beste film en beste actrice (hoofdrolspeelster Frances McDormand). In de 93-jarige Oscar-geschiedenis is Zhao de tweede vrouw die de prijs voor beste regie wint. Alleen Kathryn Bigelow ging haar voor. Zij kreeg een Oscar voor haar Irakfilm The Hurt Locker.

Zhao betrad het Oscarpodium in Los Angeles zondagnacht met lange vlechten en witte sneakers. In haar speech memoreerde ze een regel uit een Chinees gedicht die ze altijd had onthouden: ‘People at birth are inherently good’ (Mensen zijn van nature goed). Het is meteen ook een zin die Nomadland mooi samenvat: een even intieme als epische roadmovie met in de hoofdrol een eenzame maar energieke weduwe (McDormand). Zij reist in een verbouwd bestelbusje door het westen van Amerika en herontdekt zichzelf door haar ontmoetingen met andere reizigers.

Vijandelijkheden

Met de bekroning voor Zhao wordt misschien ook een ander signaal afgegeven. In Amerika staken het afgelopen coronajaar anti-Aziatische sentimenten de kop op. Er waren (en zijn) opmerkelijk veel vijandelijkheden jegens Aziatische Amerikanen, vermoedelijk ingegeven door Donald Trump die ‘China virus’ en ‘kung flu’ bleef roepen.

Ook de bekroning van het prachtige Minari, over het wel en wee van een Koreaans immigrantengezin in Arkansas, zal Aziatische Amerikanen een steun in de rug zijn. Regisseur Lee Isaac Chung vertelt het verhaal van zijn eigen familie, inclusief zijn eigenzinnige grootmoeder die naar Arkansas kwam om op de kleinkinderen te passen. Zij wordt fantastisch gespeeld door de Koreaanse filmdiva Youn Yuh-Jung, die als eerste Koreaanse een Oscar voor beste bijrolactrice in de wacht sleepte.

Chinese censuur

Zoals dat gaat met grote prijswinnaars kwam Chloé Zhao, die voor Nomadland ook al de Gouden Leeuw in Venetië won en twee Golden Globes, onder een vergrootglas te liggen. Aanvankelijk sloot China de in Peking geboren regisseuse in de armen, totdat er een interview uit 2013 opdook.

Daarin noemt Zhao haar geboorteland een plek waar veel leugens in omloop zijn. Onmiddellijk kwam de Chinese censuur in actie. Artikelen over Nomadland verdwenen van websites. Er was opeens geen premièredatum meer voor de film en op Weibo, het Chinese Twitter, werden zoekopdrachten geblokkeerd. Hetzelfde beeld was direct na Zhao’s grote Oscarwinst te zien. Op maandagochtend telde Weibo nog miljoenen berichten over de Chinese regisseuse en haar film, berichten die niet veel later spoorloos waren verdwenen.

Marvel-film

Of Nomadland in China uitkomt, is ongewis. Maar grotere zorgen zijn er inmiddels over Zhao’s volgende film Eternals met in de hoofdrol Angelina Jolie. Zhao is namelijk de eerste Aziatische vrouw die de regie voert over een Marvel-superheldenfilm die eind dit jaar in de bioscopen verschijnt. En China is voor een productie van 200 miljoen dollar geen onbelangrijke afzetmarkt.

De Oscarshow

Wat de Oscarshow zelf betreft: die zag er vanwege de pandemie anders uit dan anders. Niet meer dan 170 gasten waren welkom in het oude treinstation van Los Angeles dat was omgebouwd tot een coronaproof nachtclub met tafeltjes en lampjes. De show straalde inclusiviteit en diversiteit uit, met veel gouden beeldjes voor Aziatische, Afro-Amerikaanse en vrouwelijke filmmakers.

Er was een vurige Black Lives Matter-speech van de makers van de bekroonde korte fictiefilm Two Distant Strangers, een pakkend drama over wit politiegeweld in de VS. Die is te zien op Netflix, de streamer met de meeste prijzen. Er was ook volop engagement, tot in de kleinste vezels van de show: als dj was Questlove van The Roots aangetrokken, de dj van het programma Saturday Night Live.

En er gingen twee Oscars naar de Disney/Pixar-animatie Soul, de eerste animatiefilm met een Afro-Amerikaanse hoofdrolspeler.

Oscars 2021

Beste film: Nomadland (vanaf vrijdag 30/4 te zien op Disney+ en later in de bioscoop)

Beste regie: Chloé Zhao voor Nomadland

Beste originele scenario: Emerald Fennell voor Promising Young Woman (Amazon Prime Video)

Beste boekbewerking: Florian Zeller voor The Father

Beste actrice: Frances McDormand (63) voor Nomadland

Beste acteur: Sir Anthony Hopkins (83) voor The Father

Beste actrice in een bijrol: Youn Yuh-Jung (73) voor Minari

Beste acteur in een bijrol en liedje: Daniel Kaluuya (32) voor Judas and the Black Messiah

Beste internationale film: Another Round van Thomas Vinterberg, Denemarken

Beste documentaire: My Octopus Teacher (Netflix)

Beste animatie en muziek: Soul (Disney+)

Beste camerawerk en production design: Mank (Netflix)

Beste kostuumontwerp en haar & make-up: Ma Rainey’s Black Bottom (Netflix)

Beste visuele effecten: Tenet (Amazon Prime Video)

Beste montage en geluid: Sound of Metal (Amazon Prime Video)

*films waar geen streamingdienst bij vermeld staat, verschijnen in de bioscoop

Lees ook:

Nomadland, genomineerd voor zes oscars, is een diep ontroerende roadmovie - filmrecensie

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden