InterviewDanny Sher

Op ‘Thelonious Monk in Palo Alto’ hoor je een musicus in topvorm én een mens die zijn filosofie altijd is trouw gebleven

Jazzlegende Thelonious Monk achter de piano.

In 1968 trekt een jongen van zestien de stoute schoenen aan en vraagt jazzpianist Thelonious Monk te komen spelen op zijn school in Palo Alto. De legendarische Monk zegt toe. De live-opnamen van dat verrassende optreden verschijnen nu voor het eerst op cd.

1968, in de Verenigde Staten is in april burgerrechtenactivist Martin Luther King vermoord en twee maanden later wordt presidentskandidaat Robert Kennedy doodgeschoten. Het is een tijd van enorme polarisatie. In grote delen van het land lopen de spanningen hoog op. Er worden talloze demonstraties en protestmarsen georganiseerd. Op veel plaatsen breken onlusten uit, vooral de arme, Afro-Amerikaanse wijken in de grote steden zijn lange tijd het decor van hevige rellen.

In datzelfde jaar trekt een 16-jarige Joodse jongen die ervan droomt concertpromotor te worden de stoute schoenen aan en belt de manager van Thelonious Monk met de vraag of de jazzheld misschien zin heeft om op zijn middelbare school in Palo Alto te komen optreden. Het antwoord is tot vrijwel ieders verbazing: ja. In het schoolauditorium zal Monk op zondag 27 oktober 1968 met zijn kwartet een matineeconcert spelen.

Voor Danny Sher, de jonge aanstichter van dit alles, betekende de komst van Monk alle hens aan dek. “De band zou 500 dollar krijgen”, herinnert Sher zich. “Bepaald geen kinderachtig honorarium in die tijd. In het schoolzaaltje pasten zo’n 350 bezoekers, maar de kaartverkoop verliep stroef, of eerlijk gezegd, totaal niet. In het overwegend witte Palo Alto, waar ik zelf woonde, was er nauwelijks animo. Daarom ging ik in het overwegend Afro-Amerikaanse East Palo ­Alto posters voor het concert ophangen. Destijds gingen er stemmen op om de stadsnaam in Nairobi te veranderen. Volgens witte mensen was het een plek waar je misschien net met de auto doorheen kon rijden, maar absoluut niet moest uitstappen, zelfs niet stoppen. Binnen de kortste keren vertelden twee agenten me dat ik voor mijn eigen veiligheid moest maken dat ik er zo snel mogelijk wegkwam.”

‘Palo Alto, hoe kom ik daar?’

Sher gaat niettemin stug door en trekt veel bekijks. “Waar zijn die posters voor?”, willen nieuwsgierigen weten. “O”, zegt Sher, “Thelonious Monk komt naar mijn school, kaarten kosten maar 2 dollar”. Hij heeft meteen de lachers op zijn hand. “Monk? Dat is een genie, nee, die komt echt niet.” “Wel hoor”, sputtert Sher, “ik heb zelfs een contract”.

Toch is ook hij er niet helemaal gerust op. De vrijdag voor het optreden belt hij Monk. Die zegt van niets te weten, maar is op zich wel genegen te komen. “Alleen”, vraagt Monk, “Palo Alto, hoe kom ik daar?”.

Ruim voor aanvangstijd staat het parkeerterrein van Palo Alto vol. Van spanning is geen sprake, witte studenten staan gebroederlijk naast Afro-Amerikanen die toch maar uit het oostelijke deel overgekomen zijn om te zien of de fabel misschien waar is. Ze hebben nog geen kaartje, maar dan zien ze een auto naderen waar een contrabas uit een van de ramen steekt, en rennen massaal naar de kassa.

Van het concert zelf krijgt Sher weinig mee. Na afloop krijgt hij tot zijn verbazing een tape in handen gedrukt van de conciërge die zoals beloofd de piano heeft gestemd en het concert heeft opgenomen.

Fout is goed

T.S. Monk Jr. is drummer en als ‘zoon van’ belast met het beheer van Thelonious Monks fenomenale erfenis. Om de haverklap krijgt hij live-opnamen aangeboden met de mededeling dat ze ‘legendarisch’ zijn. Zo ook dit live-optreden in Palo Alto.

Monk Jr.: “Toen Sher me over zijn tape vertelde, was ik op z’n zachtst gezegd dan ook niet erg enthousiast. Dat veranderde meteen toen ik de band hoorde. Er zit zoveel energie in de muziek, ik hoor direct dat mijn vader zich die middag erg goed voelde. Hij heeft dat optreden natuurlijk ook niet zomaar aangenomen. Het sprak hem ongetwijfeld bijzonder aan dat een 16-jarige het lef had hem naar zijn school te vragen. Dat strookt exact met zijn idee van jazz: buiten de kaders denken, voluit zijn wie je bent. En dat hij zo die twee compleet gesegregeerde delen van Palo Alto enigszins bijeen kon brengen, heeft voor hem ook een rol gespeeld.

“Mijn vader wordt vaak als een savant afgeschilderd, die in zijn eigen wereld leefde en geen idee zou hebben wat er in werkelijkheid speelde, maar dat is pertinent onwaar. Dat maakt deze opnamen belangrijk. Je hoort niet alleen een musicus in topvorm. Je hoort een mens die zijn filosofie altijd trouw gebleven is, die zo’n eigenwijze jongen als Danny Sher wilde laten zien dat hij eigenwijs moest zien te blijven. Alles wat mijn vader deed, is ooit afgekraakt: wat hij speelde, hoe hij speelde, allemaal fout, maar hij heeft altijd gedacht, ik bepaal mooi zelf wat ik doe. En nu staat hij te boek als de meest oorspronkelijke jazzmusicus die heeft bestaan, nu wordt zijn muziek overal op de wereld in conservatoria onderwezen. Hij lacht het laatst. Daarom hebben mijn kinderen, die tegenwoordig zijn pr doen, polsbandjes laten maken met de tekst: ‘Fout is goed’.”

De cd Thelonious Monk in Palo Alto is verschenen bij Impulse Records.

Lees ook: 

De verloren opnames van Emil Gilels en de telepathische jazz van het Michael Wolly Trio

Dat speurwerk heeft, vooral bij de Nederlandse omroepen, al heel veel moois en interessants opgeleverd. Vooral van jazzlegenden. Ella Fitzgerald in het Concertgebouw (1961) bijvoorbeeld, of Dizzy Gillespie in het Singer in Laren (1973), Thelonious Monk in De Doelen (1967), het Dave Brubeck Quartet in het Kurhaus (1967), Oscar Peterson in het Concertgebouw (1961) en Sarah Vaughan in Laren (1975).

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden