Op het Amsterdam Dance Event pakt de producer het podium

Jack Shirak

De tijd dat in de hiphopwereld alle schijnwerpers op de rappers gericht waren is voorbij: producers eisen de aandacht op. Op Amsterdam Dance Event (ADE) gaat dit jaar naar hen speciale aandacht uit.

Voor wie de Nederlandse hiphop een klein beetje volgt behoeven namen van rappers als Ronnie Flex, Sevn Alias, Bizzey en Kraantje Pappie geen toelichting. Minder bekend zijn hun producers, de mannen achter de beats. Nog wel. Beatmakers Ramiks, Esko, Yung Felix, Boaz van de Beatz en Jack $hirak stappen uit de schaduw. Noem het gerust een trend: ze brengen nummers en albums onder hun eigen naam uit en treden op als soloartiest, zoals hun collega’s uit de dance (David Guetta, Calvin Harris) al jaren doen. 

Helemaal nieuw is dit niet: de Zwolse producer Kubus bracht in 2004 bijvoorbeeld al een album uit (waarop we kennismaakten met een piepjonge Typhoon) en Pete Philly & Perquisite traden als rapper én producer naar buiten. De mate waarin het tegenwoordig gebeurt is echter van een geheel andere orde. De ontwikkeling sluit aan bij een bredere trend. Groepen zijn uit; popmuziek is het speelveld geworden van solisten, mogelijk omdat jonge artiesten gewend zijn om zich op Instagram en Snapchat op persoonlijke titel te uiten. Andere redenen zijn minder prozaïsch. In interviews vertelt de Almeerse producer Esko, de man achter onder andere het geluid van Sevn Alias en die dit voorjaar een debuutalbum uitbracht, dat hij dat vooral uit zakelijk oogpunt deed. 

Solocarrière

Voor Jack $hirak (Julien Willemsen, 25) geldt dat in zekere zin ook. De man achter ‘Drank & Drugs’ en andere grote hits van onder meer Lil Kleine, Boef en Ronnie Flex heeft recent zijn solocarrière afgetrapt. Hij is een van de sprekers op de hiphopconferentie ADE Beats en treedt tijdens het Amsterdam Dance Event drie keer op. “Vorig jaar ben ik begonnen met dj’en”, zegt de producer uit Capelle aan den IJssel. “Ik wilde meer boekingen krijgen; dat is de voornaamste reden. Waarom zoveel andere producers dezelfde keuze maken? Omdat het kan, denk ik. Er is ruimte.”

“Hiphop is groter dan ooit, je merkt dat fans meer met producers bezig zijn dan vroeger en dankzij internet is het makkelijk om ze te bereiken. Het gaat mij niet om de faam, maar ik zal eerlijk toegeven dat de erkenning leuk is. Drank & Drugs heeft veel prijzen gewonnen. Ronnie en Kleine mochten steeds het podium op en ik zat in het publiek. Nu ben ik zelf genomineerd voor de MTV Award voor Beste Nederlandse Act, als eerste hiphopproducer ooit.”

Als soloartiest scoorde $hirak – zijn eigen werk moet het stellen zonder ‘voornaam’ Jack – hits met onder meer ‘Beng’ en ‘Miljonair’. Daarop zijn rappers te horen met wie hij al eerder werkte. Voor de luisteraar is er feitelijk geen verschil tussen een Boef-nummer met muziek van Jack $hirak en een $hirak-nummer met een rap van Boef. Hoe bepaal je op wiens naam een liedje komt te staan? $hirak: “Dat is heel eenvoudig: je plant een studiosessie in en dan spreek je gewoon af: we maken twee nummers, eentje voor mij eentje voor jou.”

Handtekening

Om meer naamsbekendheid te verkrijgen is de zogenaamde ‘producertag’ in de mode geraakt. Dat is een soort auditieve handtekening, meestal de naam van de producer, die in de muziek wordt verwerkt. Vergelijk het met een schilder die zijn doek signeert. Esko werd er groot mee, maar $hirak heeft er geen. 

$hirak: “Toch wel, maar dat weet bijna niemand. Sinds een paar jaar verstop ik twee klapjes in elk nummer. Hoewel mijn liedjes qua stijlen nogal uiteen lopen, hoor ik regelmatig dat men mijn sound meteen herkent. Volgens mij denken ze dat alleen maar en komt het onbewust door die tag.” 

Een andere tool voor meer bekendheid is het uitbrengen van eigen albums, al was het maar omdat veel media dat nog altijd als noodzakelijke aanleiding zien om aandacht aan je te besteden. Esko en Boaz van de Beats hebben er een op zak en ook Delic, de producer van Opgezwolle, bracht recent een album uit. 

“Dat hoef je van mij niet te verwachten”, zegt $hirak. “Juist omdat ik een albumliefhebber ben. Een album maak je niet voor commerciële doeleinden, maar omdat je een verhaal te vertellen hebt. Wanneer je als producer een plaat uitbrengt met verschillende rappers, dan bestaat dat verhaal uit losse stukjes van andermans leven. Dat houdt mij tegen.”

Nederlandstalige hiphop is opmerkelijk genoeg populair aan het worden in het buitenland. Met name in Frankrijk en Turkije zijn ze er gek op. Je zou zeggen dat dat kansen biedt voor een producer die naar eigen zeggen ‘Nederland heeft uitgespeeld’.

Nederlandstalig

$hirak: “De liedjes die het goed doen in het buitenland zijn in de basis eenvoudig en vooral gericht op de dansvloer. Mijn nummers zijn natuurlijk ook erg dansbaar, maar tekst speelt een minstens zo belangrijke rol. Ik bemoei me ook altijd met de teksten van de rappers waarmee ik werk. Je weet het natuurlijk nooit, maar ik denk niet dat ik met Nederlandstalige nummers in het buitenland veel ga bereiken.” 

En dus legt hij contact met buitenlandse vocalisten. Onlangs verscheen een nummer van Bhad Bhabie, een jonge Amerikaanse rapper, met zijn productie. “Het is een kwestie van veel lijntjes uitzetten en hopen dat een op de honderd ergens toe leidt. Er is geen formule, je moet het blijven proberen.” Hoewel producers nog een lange weg te gaan hebben om rappers in bekendheid te evenaren, zouden ze uiteindelijk best eens aan het langste eind kunnen trekken. Rappers zijn goeddeels aan hun eigen taal gebonden. Producers kennen dat probleem niet: de taal van de beat is internationaal.

En verder op ADE: 

De vrouwen komen

Al een tijdje is het een heikel onderwerp in de dancewereld: de scheve man-vrouw-verhouding achter de draaitafels. Want sla een willekeurig line-up van een dancefestival er maar op na en je zult zien hoe het patriarchaat nog met ijzeren hand aan de knoppen draait binnen de elektronische muziekwereld. 

In de top 100 van het populaire (en daarmee overigens beslist niet toonaangevende) tijdschrift DJ Mag staan slechts vijf vrouwen. Dat dit gevoelig ligt binnen de toch progressieve dancewereld toont ook de ophef aan die vorig jaar ontstond toen de Duitser Konstantin, dj en grote man achter het Giegling-label, zich in een interview had laten ontvallen dat vrouwen van nature minder goed konden draaien. Vrouwelijke dj’s zouden vooral worden gepromoot vanwege hun vrouw-zijn, niet vanwege hun kwaliteiten, aldus de Duitser.

Maar de vrouwen komen. Nu komen de vrouwen al een tijdje. Natuurlijk. Alleen eist een nieuwe talentvolle generatie vrouwelijke dj’s met succes hun plek op, met namen als Avalon Emerson, Dr. Rubinstein, Helena Hauff en Charlotte de Witte. Ook op het conferentieprogramma is er ruimte voor ingeruimd: onder de noemer ‘How Can We Be Heard’ wordt er hier een hele dag over gepraat, in een conferentieblok waar onderwerpen voorbijkomen als veiligheid op de dansvloer en hoe dat vermaledijde patriarchaat kan worden doorbroken.

Avalon Emerson achter de knoppen.

Oostwaarts

De feestindustrie treft in China het land van de onbegrense mogelijkheden, als we het conferentiedeel van ADE mogen geloven. Het land heeft een nog altijd snelgroeiende middenklasse en een jeugd die steeds meer westers wordt georiënteerd.

Daarmee is het een enorme groeimarkt, terwijl Europa en de Verenigde Staten de afgelopen jaren verzadigd raakten. Dat grote westerse technofestivals als Sonar (Barcelona), Ultra (Miami) en Electric Daisy Carnival (Las Vegas) de afgelopen jaren elk hun Aziatische pendant hebben gekregen is een teken aan de wand.

Dat Azië dé groeimarkt is voor de dancecultuur wordt onderstreept doordat er maar liefst vijf conferentie-blokjes gaan over hoe je als westerse dancepromotor voet aan de grond kunt krijgen in het verre oosten, met titels als ‘China Bound!’; ‘Growing Pains of China’s EDM Festival industry’ en ‘Asia, Hiphop, Beats in the East’. Ook is er de omgekeerde trend: de toegenomen populariteit van K-Pop in Europa is het Amsterdam Dance Event ook niet ontgaan.

Depressie: praat erover

Eerder dit jaar ging de zelfmoord van Avicii als een schokgolf door de dancewereld. Dat het niet zo goed ging met de wereldster bleek eerder al uit de spraakmakende documentaire over het slopende bestaan van de Zweedse dj, die twee jaar voor zijn dood al stopte met touren om voor zichzelf te zorgen. Direct na zijn dood werd al gezegd dat dit mogelijk een eye-opener kon zijn voor de sector waarin veel dj’s er een slopend tourschema op nahouden.

Mogelijk geldt dat ook voor Hardwell. De Nederlandse wereldster – die overigens dit ADE op donderdagavond nog wel optreedt, samen met het Metropole Orkest – kondigde onlangs aan te stoppen met optreden vanwege het niet aflatende ‘achtbaangevoel’ waarin top-dj’s zich bevinden.

Het is duidelijk dat er binnen de dancesector een debat op gang is gekomen. Dit jaar staan er drie paneldiscussies op het conferentieprogramma die gaan over mentale gesteldheid binnen de jachtige danceindustrie. Hoe om te gaan met stress en burn-outs, hoe om te gaan met het gevoel van vervreemding dat veel artiesten doormaken door het eindeloze gereis om de wereldbol. Ook spreekt Shanti Das, een Amerikaanse hiphoppromotor, die een openhartig boek schreef over haar burn-out, en onder de titel ‘Silence the Shame’ campagne voert tegen het taboe op dit onderwerp.

Amsterdam Dance Event: een veelkoppig monster

ADE-bezoekers kunnen in de hoofdstad tot zondag kiezen uit zo’n 2500 artiesten verspreid over 160 locaties. Dit zijn de opvallendste feestjes en mini-festivals, volgens de muziekredactie van Trouw

ADE Live
o.a. Róisín Murphy, Agar Agar, Eefje de Visser, Wwwater. Paradiso, Melkweg en Sugarfactory, woensdag en donderdag, 19:00 - 23:30 uur

Into The Woods
O.a. Franca, Paula Temple, Red Axes, Prins Thomas NDSM-werf, vrijdag, 12:00 - 23:00 uur

Het Weekend @ De School
O.a. Marcel Dettmann, Woody’92, LYZZA, Sandrien De School,  vrijdag t/m zondag, 23:00 uur - 06:00 uur

Leisure System / NGHTDVSN
O.a. Mount Kimbie, Max Cooper, Weval, 808 State Marktkantine, vrijdag, 22:00 - 7:00 uur

2ManyDJs
Chicago Social Club, donderdag, 23:00 - 6:00 

Eurabia
O.a. Baris K, Mehmet Aslan, Cairo Liberation Front, Osdorp Tapes Tolhuistuin, vrijdag, 23:00 - 05:00

Audio Obscura x Charlotte de Witte
Amsterdam Centraal Station, vrijdag, 22:00 - 5:00

Nieuw Klassiek
Tolhuistuin, zondag 19:00 - 21:45

Âme & Dixon All Night x Loveland 
Warehouse Houthavens, donderdag, 22:00 - 6:00

Jon Hopkins Live
Jon Hopkins Paradiso,
zaterdag 19:30 - 22:00 uur

Lees ook:

62,5 uur langs dansen tijdens ADE, houdt iemand dat vol?

Ook vorig jaar was het ADE een slijtageslag voor liefhebbers van elektronische muziek. Martin Garrix werd door het Engelse DJ Mag opnieuw uitgeroepen tot populairste dj ter wereld.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden