Opinie

NDT stapt met klassieker van Kylián de toekomst in

Nederlands Dans Theater met ’Falling Angels’ (Jirí Kylián), ’The Second Person’ (Crystal Pite) en ’Quintett’ van William Forsythe. Gezien 16/2 Lucent Theater Den Haag. Tournee t/m 15/3. Info op www.ndt.nl

Afgezet tegen verglijdende wolkenpartijen heeft Gavin Bryars mantra ’Jesus’ blood never failed me yet’ zijn apotheose bereikt, de dansers hebben één voor één het podium verlaten. Maar als het doek in William Forsythe’s ’Quintett’ (1993) langzaam valt, danst Nancy Euverink in een zichzelf repeterende bewegingslus de oneindigheid tegemoet.

Forsythe ’op zijn puurst’ en een aangrijpend afscheid van een danseres die twintig jaar door haar fenomenale podiumaanwezigheid een dansante ’knock-out’ was van het Nederlands Dans Theater I (NDT).

Euverinks vertrek is de definitieve afsluiting van een tijdperk van ’Gouden Dansers’ als Cora Bos-Kroese, Paul Lightfoot, Sol León en Fiona Lumnis die met name in eind jaren tachtig en begin jaren negentig het NDT naar de wereldtop dansten. Het was de periode van Kyliáns ’zwart-wit’ balletten, kleinschalige abstracte dansstukken zonder veel aankleding, waarmee de dansmeester zijn zo rijk geschakeerde expressie, taai en zonder veel omhaal tegenover de muziek kon zetten.

In ’Falling Angels’ (1989) gebeurt dat op Steve Reichs live uitgevoerde strakke percussiewerk ’Drumming’, in dit programma door een geheel nieuwe cast van danseressen uitgevoerd. Het markeert een nieuw tijdperk NDT, dat ongetwijfeld weer een elitecorps legendarische uitvoerders zal opleveren, getuige de Benois de la Danse-nominatie van danseres Virginie Martinat voor haar rol in ’Of Any If And’ van William Forsythe. Ook in ’Falling Angels’ steelt Martinat de show met haar krachtige lijf en niet te missen dansaureool dat als een oplichtende halo daaruit opgaat.

Wat een mooi programmatisch evenwicht: via een afscheid van een belangrijk tijdperk, langs Kyliáns tijdloze klassieker, door de nieuwe generatie naar de toekomst geleid.

De wereldpremière ’The Second Person’ van Crystal Pite past hier uitstekend bij. Bijna het gehele NDT-ensemble beweegt als één schimmige groep rond een pop, waarvan zij de ledematen bewegen. Eén voor één stappen zij uit de groep, als aanslagen op een toetsenbord om de woorden van oud-Forsythe-danseres Kate Strong rond thema’s als vergankelijkheid, heden en verleden, kracht bij te zetten.

De Canadese Pite komt uit de Forsythe-stal, en uit haar nieuweling blijkt gelukkig dat ze in tegenstelling tot veel collega’s, geen epigoon van hem is geworden. Pite’s idioom – soms zelfs cartoonesk à la Robert Wilson – valt op door een buitengewoon theatrale detaillering. Zo keert het wolkendek op de achterwand terug op een mee gevorst schilderij, analoog hieraan vindt de pop op ’macroniveau’ gestalte in het uiterlijk van de dansers.

Pite sleept de toeschouwer moeiteloos mee in haar droomwereld, maar een vaak doelloos gebruik van het grote ensemble gaat na verloop van tijd wringen. In de adembenemende slotscène komt alles echter samen. Dan blijkt dat een barokke verbeeldingskracht, mits brutaal gebracht, geen kitsch hoeft te zijn.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden