Opinie

Moordmysterie als kwiek schaakspel

Op de schoorsteenmantel staan tien beeldjes. Ze vertegenwoordigen de tien gasten, die naar een onbevolkt eiland zijn gelokt. De gasten kennen elkaar niet, ze blijken zelfs hun gastheer niet te kennen. Alle tien hebben ooit iets misdadigs gedaan, waarvoor ze nu zullen boeten. Steeds als er een gast om zeep is geholpen, ontbreekt er opnieuw een beeldje op de schouw.

Arend Evenhuis

Het nieuwe gezelschap Het Thriller Theater presenteert 'En toen waren er nog maar....' naar de roman 'Ten Little Niggers' van Agatha Christie. Zij baseerde haar misdaadroman op het beroemde kinderliedje van Frank Green uit 1869. Toen was er nog nergens een woordkeuzig vuiltje aan de lucht als je het over 'Tien kleine negertjes' had. ,,Tien kleine negertjes gingen uit eten langs verre wegen, / één stikte in zijn drankje - toen waren er nog negen. / Negen kleine negertjes gingen laat naar bed die nacht, / één kon niet wakker worden - toen waren er nog acht.''

Maar al in 1940 stak een politiek correcte wind op: de Amerikaanse versie van het boek mocht de Britse titel niet dragen, en verscheen als 'And Then There Were None'. Een hoop gedoe om niks, maar ook in Engeland raakte de oorspronkelijke titel besmet, waarna de 'correcte wind' tot over Nederland woei.

Alle tien de gasten -onder wie nog niet eens een mulat- zijn schuldig, maar ongrijpbaar voor de wet. Toneelbreed ontwierp decorman Jan Klatter een statige salon, waarvan de serredeuren bij onaangekondigde donder en bliksem naar hartelust open en dicht klapperen.

Op een berenvel, een plant, fauteuils en een whiskytafeltje na is het toneel verder leeg. Dat is ook wel nodig, want daarin manoeuvreert regisseur Mette Bouhuijs haar acteurs in glasheldere schaakspelopstelling. Tien toneelspelers staan doorgaans niet tegelijk op het toneel op de bus te wachten.

Leonoor Pauw speelt haar vinnige en verwarde Emily Brent geestig en zot als een overzenuwde en seksueel al eeuwenlang gestremde Tante Sidonia. George van Houts als de dokter is een prettig schichtige hufter, Hugo Haenen de trefzekere charmeur die zich lanterfantend door het leven snoeft, Cas Enklaar een onderhuids permanent wrokkig-broeierige rechter.

Net als de personages zelf, moet ook de toeschouwer doorlopend op z'n hoede blijven aangezien er aanhoudend onheil heerst en er alom vervaarlijke insinuaties door de lucht vliegen. En dan moet je ook nog de schoorsteenmantel in de smiezen houden, om te traceren hoe, wanneer en door welke acteur daar weer bijtijds als per handomdraai een beeldje is weggehaald. Als je dat al achterhaalde, verklap je dat allicht niet.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden