Mannen komen apart, vrouwen komen in golven

De Nederlandse film is aan het feminiseren, zo constateerde filmproducent Hans de Wolf in het oktobernummer van de Filmkrant, afgelopen jaar.

Jann Ruyters

De mannen doen de publieksfilms met ballen (Oorlogswinter, Zwartboek, De Storm), maar de vrouwen (Esther Rots, Eugenie Jansen, Mijke de Jong, Nanouk Leopold) zijn degenen die zorgen voor de artistieke vernieuwing en finesse in de Nederlandse cinema.

Vervolgens vroeg hij zich af waarom die nieuwe ’vrouwelijke’ films internationaal niet erkend werden. Is het imago van de Nederlandse arthouse-film internationaal niet goed genoeg? Moeten we toch Engelstalige verhalen vertellen?

Die vragen zijn inmiddels achterhaald, want Berlinale-programmeur Christophe Terhechte selecteerde maar liefst vijf Nederlandse films voor het artistieke Forum-programma van de 59ste editie van het Filmfestival in Berlijn, welke gisteravond van start ging.

Vier films van vrouwen: ’Calimucho’, ’Kan door huid heen’, ’Het zusje van Katia’, en ’Winterstilte’. Vier films die zich volgens Terhechte ’moeilijk met elkaar laten vergelijken’, maar die volgens hem wel alle vier gekenmerkt worden door ’een grote toewijding aan het beeld’. En door een grote toewijding aan de vrouwen die dat beeld vullen.

Het zijn alle vier intieme films die de vrouwelijke psyche binnenstebuiten keren, zonder veel dialoog, door concentratie op sfeer en intensiteit, lichaam en landschap.

Een ’feministisch’ golfje in de Nederlandse cinema zou kunnen uitmonden in nieuwe discussies over de vrouwelijke stem in de film, maar eigenlijk zou je in deze kwestie de zaak ook om kunnen keren. Mannen eisen ieder voor zich de aandacht, vrouwen komen in golven, maar ondertussen is het zeker zo opvallend dat de Nederlandse mannelijke filmmakers van nu zich liever storten in jongensboeken en ridderverhalen, de pief-paf-poef-films, zoals Hans de Wolf het noemt; genrefilms die melodrama paren aan groots spektakel.

De vraag is ook of het ’feminiene’ golfje in de Hollandse cinema als zodanig in Berlijn zal worden opgemerkt, zoals dat eerder bijvoorbeeld wel gebeurde met de Australische filmmaaksters (midden jaren negentig) of met de Denen en de Roemenen.

De intieme Nederlandse producties moeten het binnen het Forum-programma alvast opnemen tegen politiek heel gevoelige films over het slachtofferdenken (de-hele-wereld-is-tegen-ons) in zowel Israël (Defamation) en Iran (Letters to the President). En met premières van François Ozon, Bertrand Tavernier, Lukas Moodysson en Sally Potter zal de officiële competitie op de Berlinale ook alle aandacht opeisen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden