Tv-columnMaaike Bos

Maak de borst maar nat voor de rellen die zullen ontstaan door de zeespiegelstijging

Een visie op Nederland in 2120 van de Wageningen Universiteit.  Beeld
Een visie op Nederland in 2120 van de Wageningen Universiteit.

Zit ik hier in het hoge, droge oosten van Nederland, zie ik maandag bij het NOS-verslag NOS Klimaattop NL dat de IJssel op een toekomstkaart over mijn huis heen is getekend. De Randstad is gespaard, de steden zijn groener om hoosbuien op te vangen, en de rivieren zijn breed en meanderend.

Dit landschapsplan van de Wageningen Universiteit is maar een visie voor 2120, en beter dan de hele Randstad onder water, met de Veluwe als eiland voor de kust. Het doet wel beseffen: de stijgende zeespiegel gaat nog veel belangen doen botsen. Maak de borst maar nat voor de rellen die dán ontstaan. Ironisch eigenlijk dat de politie de huidige relschoppers nota bene met een waterkanon wegblaast. Water lijkt zo vriendelijk, maar is altijd al een wapen en vijand geweest.

Klimaatverandering dus: de vergeten crisis op dit moment. Best cool dan, dat Nederland midden in de pandemie een internationale online top organiseerde. Die draaide om klimaatadaptatie, legde NOS-presentator Herman van der Zandt uit. Ofwel: om aanpassing aan de gevolgen van klimaatverandering.

Framing

Een slim staaltje framing weer. Door te focussen op de effecten halen ze de discussie weg van de Trump- en Baudet-vraag óf er wel klimaatverandering is, en door wie die veroorzaakt is. (Geen klimaatschade? De zeespiegel stijgt deze eeuw wel een meter, weet weerman Peter Kuipers Munneke.)

Veel mensen voelen die existentiële dreiging nog niet. Dat eilandjes over tien jaar in zee verdwijnen? Te ver weg. Dat de haven van Rotterdam moeilijk te bereiken wordt, de stranden breder en hoger moeten, de rivieren hun water niet meer kwijt kunnen en de landbouw moet werken op zoutere akkers? Dat zie je vandaag niet rinkelen en branden op straat.

De kwestie is zo schijnbaar niet-urgent dat de wereldleiders vrijelijk konden wegkomen met gratuite uitspraken. De Rotterdamse burgemeester Aboutaleb sprak online met burgemeesters van grote steden als Jakarta en Istanbul over concrete energietransitie en innovatie. Hij meent oprecht dat de vervuilende, rijke landen geld moeten geven aan kwetsbare landen om de gevolgen te dragen. Mooi, maar dat geld komt praktisch niet aan, bleek onlangs. NOS-verslaggever Malou Petter zei het exemplarisch: “Er komt meer geld, dat is vandaag afgesproken, maar de invulling daarvan, ja die zal nog ingevuld moeten worden.”

Doe iets

Ook voormalig secretaris-generaal van de VN Ban Ki-Moon sprak lucht bij de klimaatweek voor jongeren vorige week: “Jullie, jonge mensen, hebben een sleutelrol. (…) Het is de morele plicht van mijn generatie om jullie de ruimte en de middelen te geven om te slagen waar wij gefaald hebben.”

Dat klinkt heerlijk: erkenning, mea culpa, ruimte en geld. Maar wat als die generatie ‘steenbreekacties’ organiseert, zoals de jonge klimaatambassadeur Nelleke Hofman zei? “Dat je de tegels uit tuinen gaat trekken zodat het water ergens heen kan.” Dan weet je meteen: die ruimte krijgt de jeugd dus niet.

Geef dan liever ruimte en geld aan innovatieve dakbedekking zoals dakhovenier Ruud Kempen in Rotterdam aanlegde. Op woongebouw De Peperklip ligt het langste natuurdak ter wereld: heuveltjes en vijvers, lavastenen en grind, alles neemt regenwater op. “Dit dak kan 230.000 liter water vasthouden.” Pro-verkoeling, anti-droogte. Iets dóen helpt vaak goed.

Tv-column

Vijf keer per week schrijven Renate van der Bas en Maaike Bos afwisselend columns over televisie.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden