Review

Luigi Malerba maakt van Penelope een moderne heldin

De terugkeer van Odysseus in zijn vaderland is een van de bekendste en ontroerendste passages uit de Odyssee. De trouwe Penelope die twintig jaar op hem heeft gewacht, de hond die hem herkent en aan zijn voeten dood neervalt, het bloederige einde van de vele vrijers van Penelope, dat alles spreekt zeer tot de verbeelding. De Italiaanse schrijver Luigi Malerba heeft zijn roman 'Ithaka voor altijd' geschreven vanuit het idee dat Penelope er eigenlijk wel erg bekaaid van afkwam. Waarom nam Odysseus wel zijn zoon Telemachos in vertrouwen en niet zijn vrouw? Is het niet erg onwaarschijnlijk dat zij hem niet herkent? Of heeft zij hem wel herkend, en dat is de nieuwe wending die Malerba aan het verhaal geeft, maar laat zij dat niet blijken uit woede dat hij haar niet vertrouwt? Als je daarvan uit gaat, krijgt het hele verdere verloop van het verhaal een andere lading. Odysseus begrijpt niet waarom Penelope zo onverschillig over hem praat, Penelope begrijpt niet waarom de oude voedster wel mag weten dat Odysseus is teruggekeerd en zij niet.

Malerba heeft met dit boek de Odyssee een modern einde gegeven dat zich als een soap-opera ontwikkelt. Beurtelings verschijnen Odysseus en Penelope in close-up om uiting te geven aan hun argwaan, verbazing en liefde. Malerba heeft van de mythische personages mensen van vlees en bloed gemaakt, al creëert hij door zijn wat gedragen, poëtische stijl een zekere afstand.

Is Malerba helemaal geslaagd in zijn modernisering van een oud verhaal? Ja en nee. Aan de ene kant probeert hij van Penelope een moedige, krachtige vrouw te maken, aan de andere kant vereist het verhaal dat zij niet heeft kunnen verhinderen dat de vrijers hun intrek namen in het paleis en het land in verval raakte. Desondanks is het een interessante en mooie benadering van een mooi verhaal.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden