null Beeld
Beeld

Klassiek & ZoPeter van der Lint

Liever thuis luisteren dan met een schuldgevoel in een lege zaal

Vorige week vrijdag had ik de mogelijkheid om live een concert bij te wonen in Utrecht. Een voorrecht. Het Radio Filharmonisch Orkest speelde daar onder leiding van chef-dirigent Karina Canellakis zowaar de Zesde symfonie van Anton Bruckner. Bijzonder omdat de uitvoering van zo’n grootse symfonie – qua tijdsduur én bezetting – in deze beperkende tijden eigenlijk niet meer mogelijk is. We doen het al bijna een jaar zonder live-uitvoeringen van groot opgetuigde symfonieën.

Het was dus uiterst aanlokkelijk om er heen te gaan, maar dat heb ik uiteindelijk niet gedaan. Schuldgevoel. Waarom ik wel, en al die andere liefhebbers niet? Min of meer ‘stiekem’ naar binnen sluipen via de artiesteningang en dan verloren in een lege grote zaal van Vredenburg de verrichtingen volgen? Ik besloot solidair te zijn en net als alle andere liefhebbers naar de live-uitzending op NPO radio 4 te luisteren. Daarover zometeen.

Een meeslepende en mooi afgewerkte ­interpretatie

Zaterdag zou ik opnieuw naar het Radio Filharmonisch Orkest gaan, nu in het Concertgebouw, voor de live wereldpremière van het ‘Christmas Oratorio’ van James MacMillan in de NTR ZaterdagMatinee. Alle lichten op groen, het schuldgevoel uitgeschakeld. En toen kwam het bericht dat het Concertgebouw de regels nog verder had aangescherpt. Er mogen in totaal minder mensen in de zaal aanwezig zijn. Dus zat ik zaterdag, net als u, opnieuw gewoon voor de radio.

Dat beviel bij de uitvoering van die Zesde symfonie van Bruckner al erg goed. Canellakis bleek een meeslepende en mooi afgewerkte ­interpretatie in de vingers te hebben. Krachtig van opbouw, met alle ritmische tegenstrijdigheden en versnellingen op z’n plek. Je zag haar die acceleraties als het ware dirigeren, met de felle slag die haar eigen is. Vooraf speelde pianist Ronald Brautigam met het orkest het Konzertstück van Von Weber, en het zelden uitgevoerde ‘Orkeststuk met piano’ uit 1915 van Willem Pijper. Fijn dat Canellakis ook wil grasduinen in de Nederlandse muziekgeschiedenis.

Hét grote nieuws in de klassieke wereld

Het was voorlopig het laatste concert van Canellakis, want het orkest liet weten dat ze nu op zwangerschapsverlof zal gaan. Het begin van haar Janáček-opera-cyclus – op 30 januari wordt in de ZaterdagMatinee gestart met ‘Jenufa’ – zal dus niet door Canellakis gedirigeerd worden. Jammer, want de dirigent heeft in interviews gezegd een bijzondere voorliefde voor de muziek van Janáček te hebben. Die liefde heeft ze vast geërfd van Sir Simon Rattle, de dirigent die violiste Canellakis in Berlijn aanspoorde om haar interesse in dirigeren serieus te onderzoeken. Rattle is op dit moment ook bezig met een Janáček-cyclus bij zijn London Symphony ­Orchestra (LSO). Die zal hij gelukkig afmaken, ondanks zijn vertrek uit Londen.

Want hét grote nieuws in de klassieke wereld deze week was toch wel de benoeming van Rattle als chef-dirigent van het Symphonieorchester des Bayerischen Rundfunks in München. Hij volgt daar de in november 2019 overleden Mariss Jansons op. Voor het omroeporkest in München is Sir Simon een mooie vangst, en voor Rattle zelf – die met zijn gezin in Berlijn woont – komt zo’n nieuwe vaste stek, makkelijk per trein bereikbaar, ook vast goed uit. Het gesteggel over nieuw te bouwen concertzalen in Londen en München heeft vast meegespeeld. In Londen heeft het LSO het akoestisch miserabele Barbican Centre als thuishaven, in München speelt het orkest in de al even slecht klinkende Philharmonie im Gasteig. De nieuwbouw in Londen is compleet van de baan, die in München komt er. Mooie secundaire arbeidsvoorwaarden voor Rattle.

Peter van der Lint schrijft iedere week met aanstekelijk enthousiasme over de wereld van de klassieke muziek. Lees zijn columns hier terug.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden