'Liever een spuitje dan jaren cel'/Radio vooraf

Een van zijn vrienden noemt hem 'een eigendraadse man met passie en een geheel eigen stijl'. Zelf ziet de dichter, schrijver en essayist Gerrit Krol zich als iemand die nieuwsgierig is naar zichzelf. Dat hij schrijver wilde worden was voor hem al heel jong een vaststaand feit.

Fred Lammers

“Daaraan heb ik nooit getwijfeld”, vertelt hij vanmiddag aan Lejo Siepe in 'Een leven lang' van de NPS-radio. Krols vader was leraar Nederlands, waardoor er veel boeken in huis waren. In tegenstelling tot zijn vader las Gerrit Krol ze allemaal.

De band met Groningen, waar Krol in 1934 werd geboren, heeft hij nooit verloren en evenmin verloochend. Het was de grote leegte van het Groningse landschap die hem aantrok. “Als ik door de weilanden liep was ik alleen met mijn gedachten. Die konden zich daar ontwikkelen.” Hij komt nog vaak in zijn geboorteprovincie, hoewel hij tegenwoordig met zijn vrouw Janna in het gehucht Oudemolen bij het Drentse Assen woont.

Het leven van Krol is vol tegenstrijdigheden geweest. Op de middelbare school bleek hij al een groot talent voor wiskunde te hebben. Dat leidde ertoe dat hij als programmeur ging werken bij Shell en later bij de Nederlandse aardolie maatschappij. Hij maakte in dat kader langdurige dienstreizen naar Venezuela en Nigeria.

Intussen begon hij ook met schrijven. 'De rokken van Joyce Scheepmaker' was zijn romandebuut. Nu heeft hij 39 boeken op zijn naam staan, door hem oneerbiedig als 'een meter boeken' betiteld. Met zijn reguliere beroep is hij een paar jaar geleden gestopt. Krol besteedt nu zijn dagen volledig aan het schrijven van romans zonder zich te laten indelen bij een literaire stroming. “Ik hoor nergens bij, maar ik ben er wel”, concludeert hij.

Het kost de interviewer moeite Krol aan de praat te krijgen. Hij blijft de bedachtzame Groninger, die weet dat hij niet snelgebekt is. Toch weet Lejo Siepe hem interessante uitspraken te ontlokken, met name over het binnenkort te verschijnen vervolg op zijn in 1990 uitgekomen essay 'Voor wie kwaad wil'. Dat was een bespiegeling over de doodstraf, een onderwerp dat Krol in hoge mate bezighoudt.

In dat vervolg zal hij een lans breken voor zijn idee om langgestraften vrijwillig te laten kiezen tussen jaren cel of euthanasie. “Niet dat ik voor de doodstraf ben. Die mag naar mijn idee nooit worden voltrokken zonder toestemming van de veroordeelde. Maar jaren in een cel zitten is ook niet alles. Dan is een spuitje te verkiezen.” Een lange gevangenisstraf zonder uitzicht verklaart volgens Krol het grote aantal zelfmoorden in Nederlandse gevangenissen. “Het recht heeft iets rechtlijnigs zoals wiskunde.”

Politiek is Krol niet te plaatsen. Hij zegt op alle partijen te hebben gestemd. Een idealist wil hij niet genoemd worden, omdat idealisten in zijn ogen 'starre geesten' zijn. Van schaamteloos schrijven heeft hij ook een afkeer. “Ik wil intieme dingen enigszins versierd zeggen.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden