Opinie

Lentewijding met de erotiek van 'Love Story'

Aanvankelijk wilde het choreografen-duo Truus Bronkhorst en Marien Jongewaard danstheater over de 'post JFK dream' maken, naar aanleiding van de door 11 september gefnuikte energie van Amerika. Ze kwamen uit op de Sacre du Printemps (1913) van Stravinsky.

Tussen dit stuwend geweld en de Amerikaanse 'I feel good' lyriek bevindt zich een wereld van verschil. Maar wel overbrugbaar voor Truus en Marien met hun speciale voelhoorns. Wilden zij wellicht bewijzen dat hun eigen energie nog geenszins is opgebrand?

In hun Sacre-interpretatie, negentig jaar nadat Stravinsky zijn ballet aan zijn stomverbaasde impresario Diaghilev voorspeelde, krijgen vijf jonge playboy-girls hun bunny-oren gewassen en worden vier bloot gebaste jongemannen in zwarte jeans op hun narcismo getest. Want appelleert Stravinsky's compositie niet onverholen aan ongeremde erotiek, met zijn opgerakelde, ontloken en ontladende kracht van een orgasme?

Niet valt te ontkennen dat de afgelopen eeuw der extremen ook fnuikend is geweest voor het primtieve ritueel dat Stravinsky het orkest toedacht. Na de gewelddadige eeuw van seks en techniek moet het offer aan de lente veel directer aangepakt worden om de ware aard van menselijkheid te onthullen. Deze muziek met en over puur fysieke oerkracht maakt de verhullende verhaallijn met stamoudsten en een aangewezen maagd overbodig.

Dus openen Bronkhorst en Jongwaard hun Sacre maar meteen met harde zwart-wit porno-beelden. De muzikaal razend knap versneden beelden van harde seks suggereren het dwingende verbond van geilheid, verkrachting, plezier, pijn, fantasie en foltering. Choreograaf/filmmaker Boris Gerrets laat in zijn filmische intro de onderlijven weg, en met de strakke concentratie op de gelaatsuitdrukkingen laat hij geen twijfel over Stravinsky's stuwkracht bestaan. Zo, en niet anders moet anno 2003 de Sacre gehoord worden, als muzikale porno.

Al tijdens deze eerste kopstoot is evident dat de vijf bunnies en hun loverboys het tegen dit magistrale knip en plakwerk van porno-acteurs zullen afleggen. Want hoe tegen deze overrompelende beelden op te boksen? Dat kan alleen als de dansers menselijke tederheid als alternatief bieden. Een fraaie, hoopgevende gedachte, maar menselijke tederheid is wat anders dan machteloos gehuppel door meewarige pubers. Wat bezielde Bronkhorst en Jongewaard om de Sacre zijn dwingende obsessie te ontnemen en tot een voorbeeld van brave saaiheid en danskunstig onvermogen te maken? Al houden de meisjes en jongens hun benen nog zo wijd gespreid, hun erotiek is die van 'Love Story'. Vijf tegen vier betekent bij voorbaat dat één meid buiten spel wordt gemanoeuvreerd. Het gebeurt niet echt agressief en voelt als een zachte veeg over je wang. En daarmee wordt bewust de angel uit Stravinsky's Sacre getrokken. Ervoor in de plaats treedt het Helicopter Streich Quartet van Stockhausen, op welk geraas en getel de vier overgebleven meisjes zich in lange zware winterjassen op hun ontmaagding prepareren, terwijl de jongens er als een stel schaapachtig glimlachende goden bijzitten.

Mochten Bronkhorst en Jongewaard willen bewijzen dat de twintigste eeuwse danskunst alle echte erotiek van de dansvloer heeft gejaagd, dan is 'I feel good' een geslaagde parodie. Maar de nieuwe erotiek is als de nieuwe politiek; allerminst meeslepend, niets nieuws onder de zon. In werkelijkheid wordt bewezen dat de Sacre nog altijd een boa constrictor is. Ook Truus en Marien werden erdoor gewurgd en verzwolgen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden