Jack Spijkerman kijkt met Matthijs van Nieuwkerk door de coulissen.

Tv-column Maaike Bos

Kopspijkers terug: volgende week gewoon weer?

Het hamerblok met die twee lange spijkers kwam uit het BNNVara-museum. De troep cabaretiers was compleet. En Jack Spijkerman (71; zou je niet zeggen) dook weer volledig in zijn rol als talkshowhost van die zogenaamde gasten. In deze ‘DWDD Heimwee: Kopspijkers’ gebeurde iets fascinerends.

Het was als vanouds zo lollig met de volledige cast dat je dacht: waarom volgende week niet weer?

Vooraf keek Spijkerman bloednerveus met Matthijs van Nieuwkerk vanuit de coulissen naar zijn eenmalige studio. Vijfentwintig jaar geleden begon ‘Kopspijkers’, vijftien jaar geleden stopte het. Voor zijn standaard zinnetje ‘zappen is zinloos’ was hij nu te onzeker, maar hij kan gerust zijn: dit was het best bekeken programma van zaterdag, met bijna twee miljoen kijkers.

Oprecht lachen

Het begon nostalgisch met cabaretiers Viggo Waas, Peter Heerschop en Hans Sibbel aan tafel. Hij vroeg wat er nu niet meer kan dat toen wel kon. Nou, zeiden ze, nu krijg je via Twitter veel meer kritiek als je wat doms zegt. “Zoals: ik ga weg bij de Vara en ga naar Talpa”, zei Heerschop. Spijkerman moest oprecht lachen.

Ja, hij heeft de bodem van de put gezien toen hij op zijn hoogtepunt in 2005 naar John de Mols Tien ging. Verraad, vond men; voor het grote geld. Maar in ‘TV Monumenten’ (MAX) van afgelopen 30 november scheen Heerschop daar nieuw licht op. “Jack was altijd bezig met ‘hoe zie ik er uit, wat denken mensen van me?’ En toen zag die vaderfiguur in hem de beste van zijn vak, zijn lievelingszoon.”

Aha, erkenning, de mogelijkheid een hele cabaret-poot op te zetten. Hoe zuur, toen de kijkers wegbleven bij opvolger ‘Koppensnellers’, terwijl er bij de Vara geregeld 3,5 miljoen keken. De Gouden Televizier-Ring, de Zilveren Nipkowschijf, een aantal Gouden beelden en Zilveren Televisie-sterren: hij had ze allemaal gewonnen.

Vleesschaamte

Ik vond het al onmetelijk dapper dat hij er weer stond. Wist hij dat niveau weer te halen? Dat kan natuurlijk niet. Bij de vraag over de grenzen van humor kregen we geen grappen over flirtgedrag (#MeToo), piet, diversiteit, vlieg- en vleesschaamte – de actualiteit werd niet scherp gefileerd. Ook de tv-fragmentjes waren oud.

Het gaf niet. Zo’n programma zit normaal in een stroom van actualiteit. Spijkerman schudde het trucje wel weer fris uit zijn mouw, en had lol bij het spijker meppen door Bert Visscher en Brigitte Kaandorp.

Het opvallendst was de kracht van actualiteiten-cabaret met typetjes. Verrek, dat ontbreekt nu helemaal op televisie. Al deed Erik van Muiswinkel een matige koning Willem-Alexander, het onderonsje met Femke Halsema (Sanne Wallis de Vries) en Martien Meiland (Owen Schumacher) was scherp.

Burgemeesterwoning

Of de koning even bij neef Bernhard jr. kon gaan vragen of die als huisbaas van half Amsterdam het toilet in de burgemeesterswoning kon fixen, vroeg Halsema. Want haar man is nogal geneigd zijn eigen nest te bevuilen. Hoeveel kun je niet zeggen met één grap.

Terug in de stal van BNNVara wordt Spijkerman door Matthijs van Nieuwkerk onthaald als de verloren zoon. (Goh, wat een Kerstgedachte opeens). Hij zei in De Telegraaf dat het ‘in principe nee is’ als iemand om een vervolg vraagt. Net als in de politiek weet je het dan nooit.

Vier keer per week schrijven Renate van der Bas en Maaike Bos columns over televisie.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden