InterviewCabaret

Komiek Wim Helsen: ‘Ik toon wat er mis is met de mens, door te laten zien wat er mis is met mij’

Wim Helsen Beeld Merlijn Doomernik
Wim HelsenBeeld Merlijn Doomernik

De mens en z’n waanideeën, daarover gaat de zesde solovoorstelling van de Vlaamse komiek Wim Helsen. Zelf heeft hij er ook last van.

Ally Smid

Even kletsen over zijn nieuwe, zesde, avondvullende voorstelling. Wim Helsen heeft het liever niet. Want je moet gewoon komen kijken. Tuurlijk. Maar een tipje van de sluier dan, want de titel is wel erg cryptisch: Niet mijn apen, niet mijn circus. Het blijkt een Poolse uitdrukking die zoiets betekent als: er zijn apen die niet van jou zijn, probeer die terug te leiden naar het juiste circus. Oftewel: iedereen heeft waanideeën die niet op waarheid berusten, wees je daarvan bewust en kap ermee.

“Neem afscheid van je zelfgefabriceerde drama”, vat Helsen (53) het aan de telefoon na lang nadenken samen. “De meesten van ons hebben een verkeerd beeld van zichzelf en de wereld. Wij geloven in onze eigen gedachten, die vormen de realiteit waarin we leven. Ik zou zeggen: kijk eens hoe beperkt en absurd onze eigen overtuigingen zijn.”

Ik moet roken, omdat ik denk dat ik er rustig van word, heel raar

Zelf heeft Helsen ook last van waanideeën, bekent hij. “Bijvoorbeeld dat ik moet roken, omdat ik denk dat ik er rustig van word. Ik doe het nog altijd, heel raar eigenlijk. Of ik denk: die administratie is te moeilijk voor mij en al die instanties die iets van me willen, zijn me vijandig gezind. Ook een rare gedachte. Maar ik geloof er wel in, hoewel ik beter zou moeten weten.”

Helsen zal, belooft hij, dat soort menselijke mankementen weer heerlijk uitvergroten, zoals we van hem gewend zijn. En als geen ander zal hij weer op briljante wijze de absurditeit van hoe wij functioneren te kijk zetten. Wat hij natuurlijk ook deed in zijn vorige programma Er wordt naar u geluisterd.

Daarin speelde Helsen een man die namens zijn uitvaartbedrijf voor het eerst het woord voerde bij een begrafenis. Wat helemaal misging. Zijn beste bedoelingen leidden tot een reeks beledigingen. En in zijn voorlaatste voorstelling, Spijtig, spijtig, spijtig - waarmee de Vlaamse komiek zijn tweede Poelifinario won, de jaarlijkse prijs voor het beste cabaretprogramma - speelde hij een uitvergrote versie van zichzelf. Een man die in het café onbedoeld in de meest krankzinnige situaties belandde.

Meninkjes spuien over domme politici vind ik nep-engagement: niet interessant

Helsen zegt dat hij zichzelf eigenlijk de meest geëngageerde vindt van alle komieken. Pardon? Van hem krijg je toch echt geen Freek de Jonge-achtige boodschap over maatschappij en politiek? “Ik bedoel niet geëngageerd in de klassieke zin, dat je vanaf het podium zegt wat mensen verkeerd doen. Als komiek meninkjes spuien over domme politici vind ik nep-engagement: dat is comfortabel en niet interessant. Ik laat iets zien van wat er mis is met de mens, door te tonen wat er mis is met mij.”

Helsen treedt ook dit keer weer op in Nederland en in België. Is er een verschil tussen het Nederlandse en Vlaamse publiek? “In Nederland hoort het publiek soms iets als een grap, maar dat is dan een uitdrukking die ze niet kennen, uit het Vlaams. Onbedoeld kan het dan hilarisch worden, als ik daar weer op inspeel.” En in Vlaanderen? “Daar zijn ze niet dol op openlijke agressie, maar in Nederland gaan ze op het puntje van hun stoel zitten als ik plots gemeen ben tegen het publiek. Heel leuk vind ik dat.”

Helsen is blij dat hij weer kan spelen. “Cabaret maken is mijn ziel en zaligheid. Uit dat proces put ik veel voldoening. Ik schrap veel, verplaats stukken, componeer, stileer, het is elke keer weer een avontuur om dat mee te maken. Je maakt iets uit het niets.”

Wim Helsen: Niet mijn apen, niet mijn circus, t/m 12 februari in de Kleine Komedie in Amsterdam. Van 13 april t/m 31 mei door het land. Speellijst op bunkertheaterzaken.nl.

Lees ook:

De nieuwe voorstelling van Stefano Keizers heet Hans Teeuwen

Niks vreemds aan die titel, vindt de cabaretier. ‘Het laat zien dat ik commercieel ben geworden.’

Van grofgebekt tot intiem en ironisch: cabaret om naar uit te kijken

Cabaretiers en kleinkunstenaars staan te trappelen in de coulissen. Veel uitgestelde premières zijn binnenkort eindelijk te zien. Waarschijnlijk. Op welke voorstellingen verheugt cabaretrecensent Ivo Nieuwenhuis zich?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden