Opinie

Kindse Lear is bij voorbaat toonloos en eentonig

Hanny Alkema

’King Lear’ van William Shakespeare door Het Vervolg o.r.v. Léon van der Sanden. Tournee t/m 18/12. 043-3503040 of www.hetvervolg.nl

Voor de deur is het kermis. Bijbehorende trucks onttrekken de pas heropende, ’gerevitaliseerde’ schouwburg te Heerlen echter vrijwel aan het zicht.

Binnenin hebben toneel- en caféruimtes prozaïsche namen gekregen als Rabo en DSM. Maar boven het podium hangen feestelijke slingers en ballonnen.

De sfeer rond ’King Lear’, waarmee Het Toneelhuis geopend is, is al even halfslachtig als de voorstelling zelf. Die oogt als afloop van een kinderpartijtje, maar zonder een vermoeden van speelsigheid. De ballonnen verdwijnen al snel in de hoogte, tafels met limonadebekertjes worden weggereden, het kartonnen kroontje van de koning siert enkel de vloer, en iedereen spreekt even afgemeten en vlak.

Het basisidee van regisseur Léon van der Sanden leek interessant: als Lear zijn rijk verdeelt onder zijn dochters en lieveling Cordelia onterft omdat zij weigert hem bovenmatig te vleien, is dat niet een grove of hautaine daad, nee, hij is gewoon al aan het dementeren. Vandaar die kindse entourage en een Lear die van meet af aan in zijn onderbroek ronddwaalt, op één blote en één gesokte voet, en met een plastic Bart Smit-speelgoedtas in de hand.

Het treurige is, dat de voorstelling in dat concept blijft hangen en geen enkele ontwikkeling, laat staan tragiek toont. Lear is meteen al een verdwaasde zot in plaats van de ijdele potentaat die, verguisd door zijn oudste twee dochters, van zijn zinnen beroofd raakt en dan pas zijn eigen dwaling begint in te zien. Hier roept dat binnensijpelende inzicht hooguit een lauwe ’het zal wel’-reactie op. De Lear van Rik van Uffelen klinkt dan bijna nog toonlozer dan in het begin. Zelfs het weerzien met de oprechte Cordelia wekt geen greintje emotie.

En of het nou aan de akoestiek ligt, aan de mogelijke tunnelvisie van de regisseur of aan de gebrekkige tekstbehandeling van de spelers, als publiek raak je van lieverlee murw van de eindeloze volzinnen die maar niet echt verstaanbaar en helder over het voetlicht willen komen.

Waardoor de complexe nevenintriges niet ontrafeld worden, al heeft Van der Sanden nog zo inventief gepoogd het drama met taalvondsten op te kikkeren en naar het hier en nu te halen. Overigens beginnen sommige, niet meer uit het theater te branden Fortuyn-citaten inmiddels aardig sleets te raken.

Als dan op het einde de doden bij bosjes en in alle mogelijke poses vallen, dreigt algehele meligheid. Hoe slordig, en vooral hoe saai dit alles.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden