Filmrecensie Jasperina: Op Eenzame Hoogte

Jasperina de Jong, de eerste vrouwelijke ster in de mannenwereld van het cabaret

Jasperina de Jong als Marlene Dietrich in de gelijknamige musical. Beeld ANP

Jasperina: Op Eenzame Hoogte
Regie: Simone de Vries
★★★★☆

Eerder wist ze voor een zeldzaam filmportret Rutger Hauer voor de camera te krijgen (‘Blond, Blue Eyes’). Nu heeft Simone de Vries de Amsterdamse cabaretier Jasperina de Jong opgespoord.

Na een hectisch leven in de showbiz woont ze op 81-jarige leeftijd alleen in het bos. Ze verdeelt haar tijd tussen tuinieren en wandelen met de hond. “Ik heb een heerlijk leven nu”, zegt ze met die typische ar-ti-cu-la-tie. “Ik zing niet meer, maar ik neurie wel wat gezelligs.”

Oude filmfragmenten

Jasperina de Jong klinkt opgewekt en opgeruimd, nuchter ook, met een vleugje ironie, en dat neemt je meteen voor haar in. “Ach gossie”, zegt ze, als ze op zolder stapels knipsels tevoorschijn haalt en zichzelf terugziet als 22-jarige debutante. Met oude filmfragmenten zijn we meteen terug in de tijd.

Het was 1960 en De Jong, dochter van een metselaar en een huisvrouw, tuimelde via de show ‘Niet Sexpres’ van de satirische cabaretgroep Lurelei het theater binnen. Een levensbepalende gebeurtenis, want een jaar later trouwde ze met Eric Herfst, medeoprichter van Lurelei, met wie ze een zoon kreeg, en met wie ze tot zijn dood op 47-jarige leeftijd nog veel meer succesvolle shows zou maken. In 1961 had ze een hit met ‘Callgirl’ uit de show ‘Hotel de Botel’. “Een lied over een hoer dat niet bij de Vara mocht, wel bij de VPRO.” Musicals deed ze ook. Ze speelde Eliza Doolittle in ‘My Fair Lady’, kroop in de huid van Fien de la Mar en Marlene Dietrich.

Jasperina de Jong

Afwijzingsbrief

En ook niet onbelangrijk: Het Parool noemde haar na haar eerste optreden een ‘rasartieste’. Een hele opluchting, want kort daarvoor had ze auditie gedaan bij Wim Kan die haar had afgewezen, iets waar hij later veel spijt van had. “Hij wilde zelfs zijn afwijzingsbrief terug”, grinnikt ze.

Wat de film heel mooi laat zien, is dat het cabaret een mannenwereld was, waarin De Jong uitgroeide tot een van de weinige vrouwelijke sterren. Ze was de eerste vrouw met een grote one-woman-show (‘De Jasperina Show’, 1970). Ze was ook kostwinner, trok de kar, wat ook wel eens pijn deed, want was ze er wel genoeg voor haar zoon?

Na de vroege dood van haar man moest ze alleen verder, en dat deed ze door aan het werk te blijven. Op haar 49ste maakte ze haar prachtige speelfilmdebuut in ‘Vroeger is Dood’ van Ine Schenkkan waarvoor ze meteen een Gouden Kalf won. Maar het leukst is het om te zien hoe ze dansend, zingend en grappend het toneel bestormde, energiek, vrijmoedig en welbespraakt­­. Behalve een rasartieste was ze ook een feministe.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden