Twitterrel

J.K Rowling maakt twitteraars woedend na opmerking over transgenders: ‘U bent Voldemort’

Schrijver J.K Rowling, onder meer bekend van de Harry Potterboeken.Beeld REUTERS

Harry Potter-schrijver J.K. Rowling ligt onder vuur na een opmerking over transgenders. Ze wordt ervan beschuldigd transfoob te zijn.

In haar boeken verzon ze Dementors, Zompelaars en Horklumpen, ze vond de Knarl en de Kommerhommel uit, maar de terminologie van de echte wereld wordt zelfs schrijver J.K Rowling soms te veel. Op Twitter wordt ze dezer dagen uitgemaakt voor ‘Terf’, een term die ze in eerste instantie zelf ook moest opzoeken.

Het staat voor Trans-Exclusionary Radical Feminist, en slaat op een feminist die haar sekse niet wil openstellen voor mensen die niet als vrouw geboren zijn. Op Twitter is het een heel gewoon begrip dat wordt gebruikt door mensen die opkomen voor de rechten van transgenders. Door hen wordt Rowling ervan beschuldigd ‘transfoob’ te zijn.

De kwestie-Rowling is een incident, maar ook weer niet. Want al gaat het alleen maar om de mening van één toevallig beroemd persoon, het draagt ook alle tekenen die deze tijd kenmerken: onverzoenlijkheid op sociale media, de radicale standpunten, de scheldpartijen en ook het gebrek aan privéleven dat beroemdheden wordt gegund.

Het begon toen Rowling op sociale media rondhing omdat ze research deed voor een nieuw boek, een detective. Daarin zal een transgender een rol spelen. Ze zocht daar dingen over op en sloeg ze op haar computer op. Per ongeluk klikte ze een keer op het hartje. Zo kwam ze al een klein beetje als transvrezer te boek te staan.

Mensen die menstrueren

Onlangs kwam daar nog iets bij. Toen Rowling in een publicatie de term ‘mensen die menstrueren’ tegenkwam, reageerde ze met de opmerking: “Hoe noemden we die vroeger ook alweer?”. Ze tweette erachteraan dat het in haar ogen verkeerd is om het hele concept van sekse overboord te gooien en te vervangen door gender. “Daarmee gum je de werkelijkheid van vrouwen wereldwijd uit”, denkt ze.

Ze kreeg de wind van voren. Heel Twitter was furieus op Rowling, ook Harry Potter zelf. Althans: Daniel Radcliffe, de acteur die Harry Potter speelde in de films. Ook Emma Watson, die in de films Hermelien Griffel speelde, was woedend. “Transgenders zijn wie ze zeggen dat ze zijn”, zei Watson.

Toen was de beurt weer aan Rowling. In een lange tekst maakte zij openbaar waarom de kwestie haar raakte. Ze had de term ‘mensen die menstrueren’ als vernederend voor vrouwen ervaren.

“Ik vergat de belangrijkste regel van Twitter – reken nooit op een genuanceerd gesprek – en reageerde op iets wat ik voelde als vernederende taal over vrouwen. Ik sprak over het belang van sekse en sindsdien moet ik boeten”, zei de schrijver in een persoonlijk verhaal van ongeveer 7 pagina’s A4.

‘Ik heb ook een complexe achtergrond’

Rowling maakt zich zorgen of er in de huidige tijdgeest niet te veel ruimte is voor vaak jonge mensen wiens lichaam ongemakkelijk is, om drastische keuzes te maken. Zelf, zegt ze, voelde ze zich als adolescent bijvoorbeeld geen vrouw. Was ze jong geweest in het huidige klimaat, dan vermoedt ze dat ook zij een lichamelijke transitie had overwogen. Ze heeft zo haar twijfels bij de groeiende groep mensen die een transitie ondergaat, maar herhaalt ook steeds dat de levens van transvrouwen wat haar betreft er net zozeer toe doen als die van biologische vrouwen en dat ze menig transgender kent en bewondert.

Die uitleg hielp niet veel. “U”, schreef een lezer, “bent Voldemort.” In de Harry Potter-boeken is Voldemort een kwade tovenaar met een drieste drang tot destructie.

Rowling schreef nog meer. Ze schreef ook dat het onderwerp sekse haar persoonlijk raakt omdat haar eerste echtgenoot haar mishandelde. Ze is bang voor het moment dat biologische mannen zich zonder meer ‘vrouw’ mogen noemen. “Ik schrijf dit opdat het publiek begrijpt dat ik ook een complexe achtergrond heb”, zegt ze.

Meteen werd dát het onderwerp van gesprek. Maar ook op dat punt is er niet veel consideratie met Rowling. “Inderdaad, ik heb haar geslagen”, zei haar eerste echtgenoot tegen journalisten toen die hem lokaliseerden. “Maar niet mishandeld. Het spijt me trouwens niet.”

Lees ook:

Harry Potter is helemaal niet in Edinburgh ‘geboren’ maar in Londen

Tovenaarsleerling Harry Potter blijkt niet geboren in het Schotse Edinburgh maar in Londen. Schrijfster J.K. Rowling onthulde tot verrassing van de vele Potter-fans dat haar hoofdpersoon in de Britse hoofdstad voor het eerst op papier tot leven kwam.  

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden